Οι τιμές του πετρελαίου συνέχισαν την ανοδική τους πορεία, με το Brent Βόρειας Θάλασσας για παράδοση τον Νοέμβριο να αγγίζει εκ νέου τα 100 δολάρια το βαρέλι στις πρώτες συναλλαγές στην Ασία, καθώς η νέα στρατιωτική κλιμάκωση μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ ενισχύει τις ανησυχίες για την ενεργειακή ασφάλεια στον Κόλπο και το στενό του Ορμούζ.
Η νέα άνοδος του αργού έρχεται μετά από ένα ακόμη κύμα επιθέσεων και αντιποίνων, με τους Φρουρούς της Επανάστασης να ανακοινώνουν ότι εκτόξευσαν πυραύλους εναντίον αμερικανικής στρατιωτικής βάσης στην Ιορδανία και επιτέθηκαν σε περίπου είκοσι πλοία στον Κόλπο. Οι επιθέσεις παρουσιάστηκαν από την Τεχεράνη ως αντίποινα για αμερικανικά πλήγματα εναντίον πέντε ιρανικών πετρελαιοφόρων δεξαμενόπλοιων.
Η αγορά φοβάται νέα διαταραχή στις ροές πετρελαίου
Η νέα ένταση ενισχύει τους φόβους για περαιτέρω προβλήματα στις μεταφορές πετρελαίου μέσω του στενού του Ορμούζ, ενός από τα σημαντικότερα ενεργειακά περάσματα στον κόσμο. Υπό κανονικές συνθήκες, από το συγκεκριμένο θαλάσσιο σημείο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Ωστόσο, από την έναρξη των εχθροπραξιών, η κίνηση στην περιοχή έχει σχεδόν παραλύσει, δημιουργώντας σοβαρές πιέσεις στις διεθνείς ενεργειακές αγορές και τροφοδοτώντας την άνοδο της τιμής του αργού. Η Τεχεράνη απαιτεί πλέον από τα πλοία να ζητούν άδεια για τη διέλευση από το στενό, απαίτηση που απορρίπτουν τόσο οι ΗΠΑ όσο και κράτη της περιοχής.
Επιθέσεις σε αμερικανική βάση και δεξαμενόπλοια
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι εξαπέλυσαν πυραυλική επίθεση εναντίον της αμερικανικής στρατιωτικής βάσης Αλ Αζράκ στην Ιορδανία, με στόχο, όπως ανέφεραν, «να τιμωρηθεί ο επιτιθέμενος». Σύμφωνα με το επίσημο ιρανικό πρακτορείο IRNA, η επίθεση προκάλεσε ζημιές σε εγκαταστάσεις συντήρησης και επισκευής, ζώνες προετοιμασίας και ανάπτυξης αεροσκαφών F-35, F-15 και F-16, καθώς και σε υπόστεγα μαχητικών. Οι ιορδανικές ένοπλες δυνάμεις ανέφεραν από την πλευρά τους ότι εναντίον της χώρας εκτοξεύθηκαν 20 πύραυλοι. Από αυτούς, οι 18 αναχαιτίστηκαν, ενώ δύο κατέπεσαν σε ακατοίκητες περιοχές. Παράλληλα, οι Φρουροί ανακοίνωσαν επιθέσεις εναντίον δύο πλοίων του αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού, οκτώ πετρελαιοφόρων δεξαμενόπλοιων και ακόμη δέκα πλοίων στον Κόλπο και στο στενό του Ορμούζ.
Η Ουάσιγκτον κατέστρεψε πέντε ιρανικά τάνκερ
Η νέα ιρανική επίθεση ακολούθησε την ανακοίνωση των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων ότι κατέστρεψαν πέντε ιρανικά πετρελαιοφόρα δεξαμενόπλοια, ως αντίποινα για επιθέσεις των Φρουρών της Επανάστασης εναντίον αμερικανικού πολεμικού πλοίου. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, προειδοποίησε ότι εάν το Ιράν συνεχίσει να επιχειρεί πλήγματα εναντίον αμερικανικών πολεμικών πλοίων, θα συνεχίσει να χάνει πετρελαιοφόρα. Το ιρανικό πρακτορείο Tasnim μετέδωσε επίσης ότι μικρό ιρανικό τάνκερ δέχθηκε αμερικανική πυραυλική επίθεση κοντά στο νησί Χαργκ, χωρίς να αναφερθούν θύματα.
Οι Φρουροί της Επανάστασης επιβεβαίωσαν στη συνέχεια ότι συνολικά πέντε ιρανικά δεξαμενόπλοια είχαν δεχθεί επίθεση.
Η προειδοποίηση της Τεχεράνης για τα ιρανικά τάνκερ
Ο επικεφαλής του γενικού επιτελείου των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, στρατηγός Αλί Αμπντουλαχί, είχε προειδοποιήσει ότι κάθε επίθεση εναντίον ιρανικών πετρελαιοφόρων θα οδηγεί σε αντίποινα κατά αμερικανικών βάσεων στην περιοχή.
Η απειλή αυτή προσθέτει ακόμη έναν παράγοντα αβεβαιότητας στις αγορές, καθώς οποιαδήποτε νέα επίθεση σε πετρελαιοφόρα ή ενεργειακές υποδομές μπορεί να περιορίσει περαιτέρω την προσφορά και να ενισχύσει τις ανοδικές πιέσεις στις τιμές.
Το στενό του Ορμούζ στο επίκεντρο της σύγκρουσης
Η ένταση μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον επικεντρώνεται όλο και περισσότερο γύρω από το στενό του Ορμούζ.
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι κατέλαβαν υποβρύχιο μη επανδρωμένο όχημα του αμερικανικού στρατού στην είσοδο του στενού, χαρακτηρίζοντάς το ένα από τα πιο σύγχρονα συστήματα αυτού του τύπου.
Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ανέφεραν ότι ένα δικό τους μη επανδρωμένο υποβρύχιο όχημα, παλαιότερου μοντέλου, παρουσίασε βλάβη στην περιοχή, χωρίς να διευκρινίσουν εάν πρόκειται για το ίδιο σύστημα.
Η ιρανική κρατική τηλεόραση μετέδωσε επίσης ότι δύο αμερικανικά αντιτορπιλικά αποτέλεσαν στόχο βαλλιστικών πυραύλων.
Η ενεργειακή αγορά πληρώνει το κόστος της κλιμάκωσης
Οι ανταλλαγές πυρών έχουν ενταθεί μετά την κατάρρευση της κατάπαυσης του πυρός που είχε βάλει προσωρινά τέλος στην πρώτη φάση των εντατικών βομβαρδισμών και αντεπιθέσεων. Οι διπλωματικές συνομιλίες έχουν ουσιαστικά παγώσει, με τις δύο πλευρές να παραμένουν σε πλήρη διαφωνία για τον έλεγχο του στενού του Ορμούζ. Η παρατεταμένη αβεβαιότητα γύρω από τη διέλευση των δεξαμενόπλοιων, σε συνδυασμό με τις απευθείας επιθέσεις σε πλοία και ενεργειακές υποδομές, έχει μετατρέψει το πετρέλαιο σε έναν από τους βασικούς δείκτες της έντασης στην περιοχή.
Η άνοδος του Brent προς τα 100 δολάρια αποτελεί πλέον την πιο άμεση οικονομική αντανάκλαση της σύγκρουσης, με τις διεθνείς αγορές να παρακολουθούν εάν η κλιμάκωση θα προκαλέσει ακόμη μεγαλύτερες διαταραχές στην προσφορά.
Την ίδια ώρα, η αμερικανική κυβέρνηση εντείνει την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη, εφαρμόζοντας αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο και προσθέτοντας στη μαύρη λίστα της το σύνολο του ιρανικού τομέα αερομεταφορών, με απειλή κυρώσεων εναντίον όσων συνεργάζονται με αεροπορικές εταιρείες της Ισλαμικής Δημοκρατίας, μεταξύ αυτών οι Mahan Air και Iran Air.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ
