Φιντάν: Ελληνικό και ισραηλινό λόμπι στις ΗΠΑ εμποδίζουν την άρση των κυρώσεων για τους S-400

Υποστηρίζει ότι ομάδες συμφερόντων επηρεάζουν τις αποφάσεις και δυσχεραίνουν την επαναπροσέγγιση Άγκυρας – Ουάσινγκτον στον αμυντικό τομέα
04:30 - 22 Νοεμβρίου 2026
Φιντάν:

Στο ελληνικό και ισραηλινό λόμπι στις ΗΠΑ απέδωσε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η Άγκυρα στην προσπάθειά της να εξασφαλίσει την άρση των αμερικανικών κυρώσεων για την αγορά των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400. Σε συνέντευξή του στο τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο TGRT Haber, ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας υποστήριξε ότι ομάδες συμφερόντων παρεμβαίνουν στην αμερικανική πολιτική σκηνή, επιδιώκοντας να αποτρέψουν την αποκατάσταση των αμυντικών σχέσεων μεταξύ Τουρκίας και Ηνωμένων Πολιτειών.

Ο Φιντάν υποστήριξε ότι η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ διαθέτει την πολιτική βούληση να επιλύσει το ζήτημα, ωστόσο βρίσκεται αντιμέτωπη με περιορισμούς που απορρέουν από την αμερικανική νομοθεσία, αλλά και με πιέσεις από παράγοντες που αντιτίθενται στην επαναπροσέγγιση της Άγκυρας με την Ουάσινγκτον.

Οι αναφορές του αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Τουρκία επιδιώκει να ξεπεράσει το αδιέξοδο που έχει δημιουργηθεί από την αγορά των S-400, η οποία οδήγησε στην απομάκρυνσή της από το πρόγραμμα των μαχητικών F-35 και στην επιβολή κυρώσεων βάσει της νομοθεσίας CAATSA.

«Πρώτα η Αμερική» απέναντι στο «Πρώτα το Ισραήλ»

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών συνέδεσε ευθέως τις πιέσεις που, κατά τους ισχυρισμούς του, ασκούνται στην Ουάσινγκτον με τη στάση της Άγκυρας απέναντι στις περιφερειακές εξελίξεις, επισημαίνοντας ότι ορισμένες δυνάμεις, κυρίως από την πλευρά του Ισραήλ, δεν επιθυμούν την ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας Τουρκίας – ΗΠΑ.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε ρητά σε ελληνικό και ισραηλινό λόμπι, χωρίς ωστόσο να παρουσιάσει στοιχεία που να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς του.

«Εδώ θα δούμε μια σύγκρουση ανάμεσα σε εκείνους που λένε “πρώτα η Αμερική” και εκείνους που λένε “πρώτα το Ισραήλ”», ανέφερε χαρακτηριστικά, περιγράφοντας το ζήτημα ως αντιπαράθεση διαφορετικών ομάδων πίεσης για την κατεύθυνση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.

Κατά τον Φιντάν, η στάση της Τουρκίας σε περιφερειακά ζητήματα προκαλεί αντιδράσεις από συγκεκριμένους παράγοντες, οι οποίοι επιδιώκουν να περιορίσουν τη δυνατότητα της Άγκυρας να αναπτύξει στρατηγική συνεργασία με την Ουάσινγκτον.

Τι αποκάλυψε για τις συνομιλίες με τον Μάρκο Ρούμπιο

Ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας αναφέρθηκε και στις επαφές του με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, υποστηρίζοντας ότι ο τελευταίος έχει αναγνωρίσει πως οι διατάξεις της αμερικανικής νομοθεσίας για τις κυρώσεις αφήνουν περιορισμένα περιθώρια παρέμβασης στην εκτελεστική εξουσία.

Σύμφωνα με την περιγραφή του Φιντάν, ο Ρούμπιο τού έχει εξηγήσει ότι ορισμένες νομοθετικές προβλέψεις είναι διατυπωμένες με τέτοιο τρόπο, ώστε να δυσχεραίνουν σημαντικά την προσπάθεια της κυβέρνησης να προχωρήσει σε αλλαγή της υφιστάμενης πολιτικής.

Μάλιστα, όπως υποστήριξε ο Τούρκος υπουργός, ο Αμερικανός ομόλογός του είχε σχολιάσει χαριτολογώντας ότι, εάν γνώριζε πως θα αναλάμβανε κυβερνητικό αξίωμα, θα είχε επιλέξει διαφορετική διατύπωση όταν συμμετείχε στη διαμόρφωση της σχετικής νομοθεσίας ως γερουσιαστής.

Ο Φιντάν ανέφερε ακόμη ότι ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δώσει εντολή στον Ρούμπιο να αναζητήσει λύση για τις κυρώσεις σε βάρος της Τουρκίας. Πρόσθεσε ότι η αμερικανική κυβέρνηση έχει ήδη διευθετήσει ορισμένες εκκρεμότητες στον τομέα της αμυντικής συνεργασίας, κυρίως σε ζητήματα αδειοδοτήσεων για την προμήθεια πυρομαχικών.

Ωστόσο, διευκρίνισε ότι οι δυνατότητες της αμερικανικής κυβέρνησης είναι πιο περιορισμένες όταν πρόκειται για μέτρα που προβλέπονται ρητά από νόμο, όπως οι κυρώσεις CAATSA.

Η εκκρεμότητα των F-35 και η προσωπική σχέση Τραμπ – Ερντογάν

Ο Τούρκος υπουργός συνέδεσε την άρση των κυρώσεων με την ευρύτερη προσπάθεια της Άγκυρας να επιστρέψει στο πρόγραμμα των αμερικανικών μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35. Κατά την εκτίμησή του, τα δύο ζητήματα πρέπει να αντιμετωπιστούν συνολικά και να διευθετηθούν σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο, μέσα από τις επαφές του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

«Όταν ο κ. Τραμπ και ο κ. Ερντογάν συναντώνται, αυτό το ζήτημα πρέπει να τελειώσει, να κλείσει και να φύγει από την ατζέντα μας», δήλωσε, υποστηρίζοντας ότι η διατήρηση των περιορισμών δεν εξυπηρετεί ούτε τα συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών.

«Κανείς δεν μπορεί να βγάλει νόημα από αυτή την κατάσταση. Στην πραγματικότητα, δεν πρόκειται για μια πολιτική που εξυπηρετεί ούτε την Αμερική», πρόσθεσε.

Παράλληλα, έδωσε έμφαση στην προσωπική σχέση μεταξύ των δύο προέδρων, υποστηρίζοντας ότι η απευθείας επικοινωνία Τραμπ – Ερντογάν έχει συμβάλει στην αντιμετώπιση προβλημάτων στις διμερείς σχέσεις.

Η αντιπαράθεση για τους S-400 αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εκκρεμότητες στις σχέσεις Τουρκίας – ΗΠΑ. Η Άγκυρα προχώρησε στην αγορά του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος, παρά τις έντονες αντιρρήσεις της Ουάσινγκτον και άλλων συμμάχων της στο ΝΑΤΟ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστήριξαν ότι η απόκτηση και η λειτουργία των S-400 από μια χώρα-μέλος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας δημιουργεί κινδύνους για την ασφάλεια ευαίσθητων στρατιωτικών τεχνολογιών, ιδίως εκείνων που συνδέονται με τα μαχητικά F-35.

Το 2019 η Τουρκία απομακρύνθηκε από το πρόγραμμα ανάπτυξης και παραγωγής των F-35, ενώ τον Δεκέμβριο του 2020 η Ουάσινγκτον επέβαλε κυρώσεις βάσει της νομοθεσίας CAATSA, η οποία προβλέπει μέτρα κατά χωρών και φορέων που πραγματοποιούν σημαντικές συναλλαγές με τον ρωσικό αμυντικό τομέα.

Έκτοτε, η τουρκική κυβέρνηση επιδιώκει την άρση των περιορισμών και την επανεξέταση της συμμετοχής της στο πρόγραμμα των F-35, με τον Χακάν Φιντάν να επιχειρεί πλέον να μεταφέρει μέρος της ευθύνης για το συνεχιζόμενο αδιέξοδο σε ομάδες πίεσης που, όπως υποστηρίζει, επηρεάζουν τις αποφάσεις στην Ουάσινγκτον.