Σενάριο επιδότησης του πετρελαίου θέρμανσης απευθείας στην αντλία, η οποία θα μπορούσε να φτάσει ακόμη και τα 40 λεπτά ανά λίτρο, εξετάζει το οικονομικό επιτελείο ενόψει της έναρξης της περιόδου διάθεσης στις 15 Οκτωβρίου.
Οι τελικές αποφάσεις, τόσο για το ύψος της παρέμβασης όσο και για τον χρόνο των ανακοινώσεων, θα εξαρτηθούν σε μεγάλο βαθμό από την πορεία των διεθνών τιμών ενέργειας, καθώς η μεταβλητότητα στις αγορές παραμένει έντονη. Το πετρέλαιο Brent κινείται κοντά στα 102 δολάρια το βαρέλι, ενώ το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο βρίσκεται στην περιοχή των 74 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Βασική επιδίωξη της κυβέρνησης είναι η τιμή λιανικής του πετρελαίου θέρμανσης να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ ανά λίτρο, δηλαδή χαμηλότερα από το επίπεδο στο οποίο ολοκληρώθηκε η προηγούμενη περίοδος διάθεσης.
Το σενάριο επιδότησης έως 40 λεπτά το λίτρο
Με τα σημερινά δεδομένα στις διεθνείς αγορές και χωρίς κάποια πρόσθετη κρατική παρέμβαση, εκτιμάται ότι η τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης θα μπορούσε να κινηθεί μεταξύ 2 και 2,05 ευρώ ανά λίτρο.
Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται επιδότηση στην αντλία που ενδέχεται να φτάσει έως και τα 40 λεπτά ανά λίτρο. Εάν τελικά εφαρμοστεί στο ανώτατο αυτό επίπεδο, η τιμή που θα πληρώνει ο καταναλωτής θα μπορούσε να περιοριστεί περίπου στα 1,60-1,65 ευρώ το λίτρο.
Το ακριβές ύψος της επιδότησης, ωστόσο, παραμένει ανοιχτό. Καθοριστικό ρόλο στις τελικές αποφάσεις αναμένεται να παίξουν η τιμή του Brent, οι διακυμάνσεις στις διεθνείς ενεργειακές αγορές και οι συνθήκες που θα επικρατούν κατά τον χρόνο των κυβερνητικών ανακοινώσεων.
Σημειώνεται ότι ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης στο πετρέλαιο θέρμανσης ανέρχεται σε 280 ευρώ ανά χιλιόλιτρο, δηλαδή σε 28 λεπτά ανά λίτρο, για την περίοδο από τις 15 Οκτωβρίου έως τις 30 Απριλίου. Στην τιμή προστίθεται και ΦΠΑ 24%.
Η υπό εξέταση παρέμβαση αποσκοπεί, ουσιαστικά, στο να περιορίσει την επιβάρυνση που προκύπτει για τα νοικοκυριά από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης και τον αναλογούντα ΦΠΑ.
Πώς εξετάζεται να εφαρμοστεί η επιδότηση
Το σχέδιο προβλέπει η επιδότηση να περνά απευθείας στην τιμή της αντλίας, ώστε ο καταναλωτής να αγοράζει εξαρχής το πετρέλαιο θέρμανσης σε χαμηλότερη τιμή. Σε αντίθεση με το επίδομα θέρμανσης, η συγκεκριμένη παρέμβαση εξετάζεται να έχει οριζόντιο χαρακτήρα και να αφορά όλους τους καταναλωτές, χωρίς εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια.
Ένα από τα ενδεχόμενα που βρίσκονται στο τραπέζι είναι το μέτρο να εφαρμοστεί για περιορισμένο χρονικό διάστημα και όχι για ολόκληρη τη χειμερινή περίοδο. Παράλληλα, προβλέπεται ηλεκτρονική παρακολούθηση των συναλλαγών μέσω της ΑΑΔΕ. Ο καταναλωτής θα ταυτοποιείται κατά την αγορά μέσω ειδικού κωδικού, προκειμένου να καταγράφονται οι ποσότητες πετρελαίου που αγοράζονται και να περιορίζεται ο κίνδυνος καταχρηστικών πρακτικών.
Η διαδικασία που εξετάζεται παρουσιάζει ομοιότητες με το μοντέλο που εφαρμόζεται για την επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο.
Διαφορετική η επιδότηση στην αντλία από το επίδομα θέρμανσης
Η πιθανή οριζόντια επιδότηση στην αντλία αποτελεί διαφορετικό μέτρο από το επίδομα θέρμανσης. Στην πρώτη περίπτωση, η κρατική ενίσχυση θα ενσωματώνεται απευθείας στη λιανική τιμή του πετρελαίου και, σύμφωνα με το υπό εξέταση σχέδιο, θα αφορά το σύνολο των καταναλωτών. Το επίδομα θέρμανσης, αντίθετα, θα συνεχίσει να χορηγείται βάσει συγκεκριμένων εισοδηματικών και περιουσιακών προϋποθέσεων.
Μικρή αποκλιμάκωση στο πετρέλαιο κίνησης
Την ίδια ώρα, μικρές μεταβολές αναμένονται στις τιμές των καυσίμων κίνησης. Η αμόλυβδη βενζίνη εκτιμάται ότι θα παραμείνει σε γενικές γραμμές σταθερή, με πιθανές μειώσεις της τάξης του ενός έως δύο λεπτών ανά λίτρο σε ορισμένα πρατήρια. Μεγαλύτερη αποκλιμάκωση αναμένεται στο πετρέλαιο κίνησης, όπου η συνολική μείωση υπολογίζεται περίπου στα τέσσερα λεπτά ανά λίτρο, σε δύο διαδοχικές μειώσεις των δύο λεπτών.
Στο μικροσκόπιο και οι τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος
Αβεβαιότητα εξακολουθεί να επικρατεί και στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς η χονδρεμπορική τιμή κινείται ανοδικά. Με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, πάντως, δεν φαίνεται να βρίσκεται στο τραπέζι νέα επιδότηση για τον Οκτώβριο, ακόμη και στην περίπτωση που καταγραφούν αυξήσεις στα κυμαινόμενα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας.
Στους υπολογισμούς του οικονομικού επιτελείου λαμβάνεται υπόψη και η δυνατότητα των νοικοκυριών να επιλέξουν σταθερά τιμολόγια, τα οποία σε ορισμένες περιπτώσεις προσφέρονται σε χαμηλότερες τιμές και μπορούν να λειτουργήσουν ως εναλλακτική απέναντι στις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς. Σε κάθε περίπτωση, το τοπίο παραμένει ρευστό. Οι τελικές αποφάσεις για τις παρεμβάσεις στην ενέργεια θα εξαρτηθούν από την εξέλιξη των διεθνών τιμών, την ένταση της ενεργειακής κρίσης και τις γεωπολιτικές εξελίξεις, οι οποίες εξακολουθούν να προκαλούν σημαντικές διακυμάνσεις στις αγορές.









