Σαφές σήµα για εντατικοποίηση των ελέγχων σε μεγάλες επιχειρήσεις και αλυσίδες στον χώρο της εστίασης και του καφέ, µε ιδιαίτερη έμφαση σε όσες εμφανίζουν υψηλό κύκλο εργασιών και ενδείξεις φορολογικών παραβάσεων, έχει δώσει, σύμφωνα µε πληροφορίες, η κυβέρνηση στην ΑΑΔΕ. Στόχος είναι να εντοπιστούν εστίες εκτεταμένης φοροδιαφυγής και να ενισχυθούν τα δημόσια έσοδα, σε µια περίοδο κατά την οποία το οικονομικό επιτελείο αναζητεί πρόσθετους πόρους για τη χρηματοδότηση παρεμβάσεων στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Για το µέγεθος των εισπράξεων που µπορεί να προκύψουν για τα δηµόσια ταµεία, ενδεικτικές είναι οι δύο πρόσφατες πολύκροτες υποθέσεις. Στην υπόθεση της «Pizza Fan» η έρευνα των Αρχών εκτιμά ότι η ζηµία για το ∆ηµόσιο από τη µη απόδοση φόρων υπερβαίνει τα 35 εκατ. ευρώ, ενώ η αποκρυβείσα φορολογητέα ύλη υπολογίζεται σε περισσότερα από 150 εκατ. ευρώ. Στην υπόθεση του «Χωριάτικου», οι συνολικές οφειλές του ευρύτερου δικτύου φθάνουν τα 95,5 εκατ. ευρώ, ενώ τα ποσά που συνδέονται µε συγκεκριµένες υποθέσεις φοροδιαφυγής ανέρχονται σε περίπου 11,76 εκατ. ευρώ. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, στο οικονοµικό επιτελείο εκτιµούν πως οι καλύτερες επιδόσεις στην περιστολή της φορολογικής απάτης θα διευρύνουν τα δηµοσιονοµικά περιθώρια για στοχευµένες παροχές. Η «εντολή» προς την ΑΑ∆Ε αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η κυβέρνηση προσδοκά ότι τα πρόσθετα έσοδα από την καταπολέµηση της φοροδιαφυγής θα προσεγγίσουν τα 3 δισ. ευρώ το 2026, από περίπου 1,7 δισ. ευρώ το 2024 και 2,2 δισ. ευρώ το 2025.
3 δισ. υπολογίζονται οι επιπλέον εισπράξεις από την καταστολή της φορολογικής απάτης για το 2026
Η αναζήτηση πρόσθετων εσόδων είναι επιτακτική στην παρούσα φάση, καθώς η ενεργειακή κρίση δείχνει ότι θα έχει διάρκεια. Κι αν έχει γίνει ένα πρώτο βήµα µε επιδοτήσεις στα καύσιµα, υπάρχουν και άλλα ανοιχτά µέτωπα για το οικονοµικό επιτελείο. Ειδικότερα, το ράλι τιµών του φυσικού αερίου (που έσπασε µέσα στην εβδοµάδα το ψυχολογικό φράγµα των 100 ευρώ/µεγαβατώρα), αλλά και το υψηλό έτους που έγραψαν οι τιµές ηλεκτρισµού στο Χρηµατιστήριο Ενέργειας εντείνουν την πίεση για επέκταση των επιδοτήσεων στα τιµολόγια ρεύµατος, αλλά και στα περίπου 800.000 νοικοκυριά που χρησιµοποιούν φυσικό αέ-ριο για θέρµανση και δεν είναι δικαιούχοι του ενισχυµένου επιδόµατος θέρµανσης.
Αποκλίσεις
Υπό αυτές τις συνθήκες, το ενδιαφέρον της ΑΑ∆Ε στρέφεται σε επιχειρήσεις µε σηµαντικό όγκο συναλλαγών, όπου οι ψηφιακές διασταυρώσεις µπορούν να αναδείξουν αποκλίσεις µεταξύ πραγµατικών πωλήσεων, δηλωµένων εσόδων και αποδιδόµενων φόρων.
Η προσπάθεια δεν αφορά µόνο την αύξηση των βεβαιωµένων φόρων και προστίµων. Το ζητούµενο για το οικονοµικό επιτελείο είναι να περιοριστεί η απώλεια δηµόσιων εσόδων, να ενισχυθεί η φορολογική συµµόρφωση και να δηµιουργηθεί ένα σταθερότερο υπόβαθρο για την άσκηση οικονοµικής πολιτικής. Τα πρόσθετα έσοδα από τον περιορισµό της φοροδιαφυγής αποτελούν πλέον µία από τις πηγές που συνυπολογίζονται στον σχεδιασµό για φορολογικές ελαφρύνσεις και µέτρα ενίσχυσης του διαθέσιµου εισοδήµατος.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται σε περιπτώ-σεις όπου οι αποκλίσεις δεν εξηγούνται από συνήθεις επιχειρηµατικές διακυµάνσεις, αλλά συνοδεύονται από ενδείξεις οργανωµένης απόκρυψης συναλλαγών. Στο επίκεντρο βρίσκονται πρακτικές όπως η έκδοση και λήψη εικονικών τιµολογίων, η χρήση εταιρειών χωρίς ουσιαστική επιχειρηµατική δραστηριότητα, οι αδικαιολόγητες επιστροφές ΦΠΑ και η µεταφορά εσόδων ή περιουσιακών στοιχείων µέσω τρίτων προσώπων.
Οι έρευνες της Αρχής Καταπολέµησης της Νοµιµοποίησης Εσόδων από Εγκλη-µατικές ∆ραστηριότητες έχουν αναδείξει περιπτώσεις δικτύων εταιρειών που εµφανίζουν υψηλές δαπάνες χωρίς αντίστοιχο πραγµατικό οικονοµικό αντικείµενο. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται η τεχνητή µείωση των φορολογητέων κερδών, ενώ σε ορισµένες περιπτώσεις δηµιουργούνται προϋποθέσεις για παράνοµη είσπραξη επιστροφών ΦΠΑ. Η διαδροµή του χρήµατος, οι πραγµατικοί δικαιούχοι και η σύνδεση µεταξύ των εµπλεκόµενων επιχειρήσεων αποτελούν κρίσιµα στοιχεία για την ολοκλήρωση των ερευνών.
Τα λογισµικά
Ενα από τα πεδία στα οποία στρέφεται η ελεγκτική δραστηριότητα είναι η χρήση παράνοµου λογισµικού, που επιτρέπει την αλλοίωση των δεδοµένων των ταµειακών µηχανών. Μέσω τέτοιων εφαρµογών, συναλλαγές µπορούν να εµφανίζονται ως ακυρωµένες, να καταγράφονται µε πλασµατικές εκπτώσεις ή να µην περνούν στο σύστηµα µε την πραγµατική τους αξία. Με αυτόν τον τρόπο, µέρος του ηµερήσιου τζίρου παραµένει εκτός φορολογικών δηλώσεων.
Χαρακτηριστικό παράδειγµα είναι η περίπτωση επιχείρησης που πραγµατοποιεί ηµερήσιες πωλήσεις 5.000 ευρώ, αλλά εµφανίζει στα φορολογικά της δεδοµένα έσοδα µόλις 1.000 ευρώ. Αντίστοιχα, συναλλαγή αξίας 40 ευρώ µπορεί να καταχωρίζεται ως ακυρωµένη, παρότι έχει ολοκληρωθεί και έχει εισπραχθεί το αντίτιµο. Σύµφωνα µε τα στοιχεία των ελέγχων, περισσότερες από 100 επιχειρήσεις έχουν εντοπιστεί από το καλοκαίρι του 2020 να χρησιµοποιούν τέτοιου είδους λογισµικό, µε την πρακτική να εµφανίζεται ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις του τουρισµού και της εστίασης.
Η ΑΑ∆Ε επιχειρεί να εντοπίσει τέτοιες περιπτώσεις συνδυάζοντας δεδομένα από τις αποδείξεις, τα POS, τις παραγγελίες, τα αρχεία των ταμειακών µηχανών και τις πληροφορίες που διαβιβάζονται ηλεκτρονικά. Οι διασταυρώσεις αυτές µπορούν να αποκαλύψουν διαφορές ανάμεσα στις εισπράξεις που πραγματοποιούνται και στον κύκλο εργασιών που τελικά δηλώνεται. Στο ίδιο πεδίο εντάσσονται οι έλεγχοι για εικονικές ακυρώσεις, πλασματικές εκπτώσεις, µη έκδοση αποδείξεων και χρήση παράνοµων συστημάτων καταγραφής παραγγελιών. Το 2025 η ΑΑ∆Ε πραγµατοποίησε 1.006 ειδικές έρευνες, κατά τις οποίες εντοπίστηκε αποκρυβείσα φορολογητέα ύλη ύψους 983,7 εκατ. ευρώ. Οι διαφυγόντες φόροι και τα πρόστιμα που καταλογίστηκαν ανήλθαν σε 433,8 εκατ. ευρώ, καταδεικνύοντας το µέγεθος των απωλειών που µπορεί να προκαλέσει η συστηματική απόκρυψη εισοδήματος και συναλλαγών.
Η εντατικοποίηση των ελέγχων σε µεγάλες επιχειρήσεις και αλυσίδες δεν σημαίνει ότι το σύνολο των εταιρειών µε υψηλό κύκλο εργασιών αντιμετωπίζεται ως ύποπτο για φορολογικές παραβάσεις. Οι αποκλίσεις που εντοπίζονται από τις ηλεκτρονικές διασταυρώσεις πρέπει να ελέγχονται και να τεκμηριώνονται, καθώς µια µεµονωµένη ασυμφωνία δεν συνιστά από µόνη της απόδειξη φοροδιαφυγής.
Κυριακάτικη Απογευματινή
