Δεν ορκιζόμαστε για το πόσοι έχουν αντιληφθεί την αξία ενός Μαύρου Λέοντα, δηλαδή του Βραβείου Σκηνοθεσίας Orizzonti στο 83ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, που κατέληξε στα κρινοδάχτυλα της Ζακλίν Λέντζου. Η ύψιστη διάκριση ήρθε στο τμήμα «Ορίζοντες» του Διεθνούς Κινηματογραφικού Φεστιβάλ Βενετίας, για τη σκηνοθεσία της στην ταινία «Μια μέρα στη ζωή της Τζο: Κεφάλαιο Φαίδρα». Μια ημέρα πριν από την επίσημη απονομή, η ταινία απέσπασε, επίσης, το ανεξάρτητο Βραβείο Συμπερίληψης και Βιωσιμότητας Edipo Re 2026, που απονέμεται σε ταινίες με δυνατές ιστορίες με συμπεριληπτική και βιώσιμη ματιά.
Η ταινία με τις μεταφυσικές προεκτάσεις, την οποία εμπνεύστηκε από την ιστορία του Αλέξη Γρηγορόπουλου, έχει επίσης επιλεγεί για το Κινηματογραφικό Φεστιβάλ της Νέας Υόρκης (New York Film Festival), συγκεκριμένα για το τμήμα Currents. Η «Ζωή της Τζο» θα συμμετάσχει και στο 70ό BFI London Film Festival, στο Busan International Film Festival (Flash Forward) και στη Viennale.
Αυτό για το οποίο ορκιζόμαστε λοιπόν, για να επιστρέψουμε στον πρόλογο, είναι πως αυτό το κορίτσι, που κινείται σε ανεξάρτητα μονοπάτια, ήρθε για να μείνει. Και για να λάμψει κάτω από το φως των προβολέων όποτε το θελήσει. Άλλωστε, έχει ήδη πληθώρα βραβεύσεων στο παλμαρέ της, η καταξίωση της έκλεισε νωρίς το μάτι.
Αφιερώματα
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1989, μεγάλωσε ανάμεσα σε πρωτεύουσα και Θεσσαλονίκη, ενώ αποφοίτησε από την Κινηματογραφική Σχολή του Λονδίνου.
Μάλιστα, το Ινστιτούτο Σύγχρονης Τέχνης του Λονδίνου έχει φιλοξενήσει ρετροσπεκτίβα στο έργο της, ενώ αφιερώματα στη φιλμογραφία της έχουν πραγματοποιηθεί σε Αυστρία, Πορτογαλία, Βέλγιο, Καναδά, οι δημιουργίες της έχουν προβληθεί σε μεγάλες κινηματογραφικές πλατφόρμες (Mubi, Le Cinéma Club, E-Flux) και έχει συμμετάσχει στο Sundance Screenwriters’ Lab -του αξέχαστου Ρόμπερτ Ρέντφορντ- και στο Torino Film Lab. Επίσης, έχει διατελέσει μέλος σε κριτικές επιτροπές σε διάφορα κινηματογραφικά φεστιβάλ.
Το παράπονό της, όπως συνηθίζει να λέει, αυτό που δεν αντέχει -και δικαίως, γιατί ό,τι έχει κατακτήσει είναι με το σπαθί της, με ατελείωτα μερόνυχτα δουλειάς- είναι το «Τι ανάγκη έχεις εσύ;».
Αστικό καλοκαίρι
Από την «Αλεπού», την πρώτη της ταινία μικρού μήκους, που κυκλοφόρησε ακριβώς μια δεκαετία πριν και στήθηκε κάτω από την κάψα του αστικού καλοκαιριού, ήταν ξεκάθαρο πως είχε δικό της ύφος.
Οι ηθοποιοί που επιλέγει δεν είναι γνώριμοι, με εξαίρεση περιπτώσεις όπως αυτή της Σοφίας Κόκκαλη. Είναι όμως η αβίαστη αφηγηματική ροή των φιλμ της που την καθιστούν ξεχωριστή. «Δεν υπάρχει σαφές πλάνο, οπότε, αν αλλάξω τρόπο, σημαίνει ότι θα έχει επέλθει μια πυρηνική δική μου αλλαγή», έχει πει εξηγώντας πώς δουλεύει. Εμπνέεται από «…τη ζωή, που την παρατηρώ ασταμάτητα. Την παρατηρώ από τότε που με θυμάμαι, οκνηρά, ζωηρά, πονεμένα ή μη. Και δεν είχα πού να πω τι παρατηρώ, δεν είχα αυτί να με ακούσει, που λένε. Το σινεμά έγινε το παιχνίδι μου. Ένα παιχνίδι να δίνω την ασήμαντη παρουσία μου».
Ασταμάτητη
Μετά την πρώιμη «Αλεπού», σαν ασταμάτητη μηχανή, συνέχισε με τα «Hiwa» (2017), «Έκτορας Μαλό: Η τελευταία μέρα της χρονιάς» (2018), «Το τέλος του πόνου (Μια πρόταση)» (2020). Και με τις βραβεύσεις να πέφτουν βροχή: δύο φορές Χρυσή Αθηνά Μικρού Μήκους στις Νύχτες Πρεμιέρας, Βραβείο Καλύτερης Ταινίας Μικρού Μήκους από την Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου, Βραβείο Καλύτερης Ταινίας Μικρού Μήκους στο Φεστιβάλ του Σικάγο, πρώτο βραβείο στην Εβδομάδα της Κριτικής στο Φεστιβάλ των Κανών! Και ήρθε -το 2021- το πλήρωμα του χρόνου για το πρώτο μεγάλου μήκους φιλμ της, το «Σελήνη, 66 ερωτήσεις»: ένα ταξίδι στην περιδίνηση του πένθους, στα ανοιχτά τραύματα, τις θρυμματισμένες οικογενειακές σχέσεις.
Προβλήθηκε στην Μπερλινάλε, διακρίθηκε σε Σαράγιεβο, Σεβίλη, Ρέικιαβικ. Θυμάμαι, όλο αυτό το διάστημα, απανωτά δελτία Τύπου από το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και από το ΕΚΚΟΜΕΔ με τα κατορθώματά της. Το σινεμά για την ίδια μοιάζει με κάθαρση. «Λειτουργεί θραυσματικά σαν όνειρο, θραυσματικά σαν εφιάλτης».
Ποια ταινία ήταν εκείνη που την έκανε να οραματιστεί την 7η Τέχνη σαν φυσικό πεδίο δράσης; Ο «Ελέφαντας», η βραβευμένη με Χρυσό Φοίνικα ταινία του Γκας βαν Σαντ, που βασίστηκε στη μαζική δολοφονία του Λυκείου Κολουμπάιν των ΗΠΑ. Της προκάλεσε κόμπο στο στομάχι, κινητοποίησε την τότε 14χρονη Ζακλίν να «βουτήξει» στα αχαρτογράφητα νερά του κινηματογράφου. Εκ του αποτελέσματος, όχι μόνο είναι γρήγορη, αλλά και εκπληκτική… κολυμβήτρια.
Διεθνής περιοδεία
Η «Ζωή της Τζο» θα συμμετάσχει και στο 70ό BFI London Film Festival (7 – 18.10), στο Busan International Film Festival (6 – 15.10) στη Νότια Κορέα, στο τμήμα Flash Forward και στη Viennale (22.10 – 3.11) στη Βιέννη. Τις διεθνείς πωλήσεις της ταινίας έχει αναλάβει η Lucky Number.
Όσο για το Κινηματογραφικό Φεστιβάλ της Νέας Υόρκης, έρχεται: θα πραγματοποιηθεί από τις 25.9 έως τις 12.10 από το Film at Lincoln Center, με προβολές στο Lincoln Center και σε επιλεγμένους συνεργαζόμενους χώρους (BAM, Museum of the Moving Image, Alamo Drafthouse, AMC Bay Plaza). Break a leg!
Κυριακάτικη Απογευματινή
