Ένας πόλεμος δεν μπορεί να λήξει win-win. Αλλά μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης ή ως πολλαπλασιαστής για τον καθορισμό της επόμενης ειρήνης. Το Ιράν δεν μπορεί να επιστρέψει σε καθεστώς status quo ante. Αλλά δεν είναι αναγκαίο να καταστραφεί ολοσχερώς. Αρκεί να προκύψουν ο τρόπος και η διαδικασία μετάβασης από τη μία εποχή στην επόμενη. Ακόμη και αν η «γέφυρα» αυτή χωράει σε μία κόλα χαρτί. Κάποτε, άλλωστε, στο τέλος ενός προηγούμενου πολέμου στην Ευρώπη εκείνου και όχι στην Ανατολή, οι ζώνες επιρροής που όριζαν την ήπειρο χώρεσε σε ένα τσιγαρόχαρτο.
Ο Λευκός Οίκος είχε δύο επιλογές στρατηγικά ύστερα από 40 ημέρες πολέμου. Ή να αποφασίσει ο πρόεδρος Τραμπ την ολοκληρωτική καταστροφή της επικράτειας, των υποδομών και της οικονομίας του Ιράν, με τις όποιες επιπτώσεις από τα αντίμετρα της Τεχεράνης στην περιοχή για να φθάσει στις τελικές διαπραγματεύσεις και μια ουσιαστική συμφωνία, ή να αλλάξει τη μορφή του πολέμου από «θερμή» σε οικονομική. Προτίμησε το δεύτερο. Άλλωστε στην Ουάσινγκτον δεν επιθυμούν να αφήσουν πίσω τους ερείπια όπως οι αντι-Τραμπ δυνάμεις στον κόσμο και την Αμερική μετέδιδαν, αλλά να φθάσουν σε μια καταλυτική ειρήνη που θα οδηγήσει το Ιράν σε ευημερία και την περιοχή σε μεγαλύτερη ασφάλεια, στη βάση φυσικά των συμφερόντων των ΗΠΑ με τη στενή έννοια.
Η πολεμική επιχείρηση «Επική οργή» έφθασε στο τέλος της. Το ανακοίνωσε ο υπουργός Εξωτερικών και Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο. Αλλά και η επιχείρηση «Ελευθερία» για τον απεγκλωβισμό των εμπορικών πλοίων ασχέτως σημαίας από τα Στενά του Ορμούζ επίσης ανεστάλη.
Επικράτησαν κάποιες ώρες επίμονης και τεταμένης σιωπής. Και μετά ήρθε η είδηση. Το μνημόνιο των 14 σημείων. ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται πιο κοντά από ποτέ μέχρι σήμερα για ένα μνημόνιο που θα καθορίσει την κατάσταση στο Ιράν για τα επόμενα 12-15 χρόνια. Ο καιρός είναι αρκετός. Η νέα αρχιτεκτονική στη Δυτική Ασία και το πέρασμα στον Ινδικό θα έχει εξελιχθεί. Το ίδιο και το περιβάλλον στην Ανατολική Μεσόγειο και την επόμενη Ευρώπη. Φυσικά στο μέτωπο της Βορείου Αφρικής, αλλά και οι ζώνες επιρροής στην ίδια την Αφρική. Το Ιράν καλείται να διαχειριστεί τη μοίρα του. Στο τέλος της εποχής των Μουλάδων και των Φρουρών της Επανάστασης. Η συνάντηση του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αραγτσί με τον ομόλογο του Γουάνγκ Σι υπήρξε ευνοϊκή για θετικές εξελίξεις ως προς το τέλος του πολέμου. Το Πεκίνο «ευελπιστεί ότι το Ιράν και οι ΗΠΑ θα ανταποκριθούν σύντομα στις εκκλήσεις για ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ. Για να συμβεί αυτό θα πρέπει οι πολεμικές επιχειρήσεις να ανασταλούν οριστικά. Αλλά ταυτόχρονα η Κίνα προσφέρει προστασία στη μετεξέλιξη του καθεστώτος των Φρουρών της Επανάστασης δηλώνοντας ότι «το Πεκίνο είναι ένας αξιόπιστος στρατηγικός εταίρος της Τεχεράνης». Όπως συμβαίνει πάντα. Την ώρα που οι μαχητές κάθονται στον ίσκιο για να ξεκουρασθούν, οι διπλωμάτες και οι «αλεπούδες» του παρασκηνίου της νέας ισορροπίας ισχύος πιάνουν δουλειά. Και τότε όλα επιτρέπονται και ταυτόχρονα απαγορεύονται. Την άλλη εβδομάδα στις 15 Μαΐου ο πρόεδρος Τραμπ είναι προγραμματισμένο να συζητήσει με τον Κινέζο πρόεδρο Σι. Δεν μπορεί ο πόλεμος να συνεχίζεται και τα Στενά να είναι κλειστά. Θα συζητήσουν τους όρους του μεταξύ τους ανταγωνισμού. Κάτι σαν Αλάσκα δηλαδή σε πιο «σκληρό» περιβάλλον.
Σε σχέση με τη διέξοδο στα Στενά υπάρχουν δύο επίπεδα. Το ένα, ποιοι θα διασφαλίσουν στην αρχική φάση τον απεγκλωβισμό των εμπορικών πλοίων και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα. Η αμερικανική αρμάδα ή ο διεθνής στόλος υπό τη Γαλλία και Βρετανία; Το άλλο επίπεδο, είναι να διασφαλισθεί το νομικό καθεστώς των διεθνών Στενών, χωρίς δικαίωμα επέμβασης των παράκτιων κρατών. Υπόθεση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Στο παιχνίδι και η Ελλάδα, από τους νικητές και ωφελημένους του πολέμου που καταλήγει. Ένα σπουδαίο πόκερ κλείνει με επιφυλακτικό σκάκι. Η Ανατολή έχει τις δικές της «παγίδες» και ευκαιρίες. Όπως και η έρημος…
Εφημερίδα Απογευματινή
