Η σκόνη είναι ο αόρατος κίνδυνος που τρυπώνει στους πνεύμονες και μπορεί να αποβεί μοιραίος για πολλούς κατοίκους της Ευρώπης καθώς περισσότεροι από εννέα στους δέκα εκτίθενται στον μολυσμένο αέρα.
Τα αιωρούμενα σωματίδια PM2.5 (με διάμετρο μικρότερη από 2,5 μικρόμετρα, περίπου τριάντα φορές μικρότερα από την ανθρώπινη τρίχα), αιωρούνται στις μεγαλουπόλεις -και όχι μόνο- προκαλώντας σοβαρά προβλήματα υγείας στους κατοίκους.
Αποτελούν τα συστατικά κάθε κύματος νέφους σκόνης που παράγεται από καύση ορυκτών καυσίμων, τζάκια, διυλιστήρια, εργοστάσια τσιμέντου και δασικές πυρκαγιές ή ακόμα και της σκόνης από τη Σαχάρα που με κάθε φύσημα του νοτιά κατακλύζει τη χώρα. «Αν και, κυρίως, η ύπαρξή τους στην ατμόσφαιρα προκαλείται από την κίνηση των οχημάτων ή από βιομηχανίες, η πιο εκτεταμένη πηγή στη χώρα μας είναι η αφρικανική σκόνη», εξηγεί στην «Α» ο διευθυντής Ερευνών στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, Κωνσταντίνος Λαγουβάρδος.
Όγδοη η Ελλάδα
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (ΕΟΠ), μεταξύ 2024 και 2025, τα Βαλκάνια και η Ανατολική Ευρώπη είναι οι περιοχές με το υψηλότερο εκτιμώμενο ποσοστό θνησιμότητας ανά 100.000 κατοίκους που συνδέεται με τη μακροχρόνια έκθεση σε PM2.5, με την Ελλάδα (εκτιμώμενος δείκτης θνησιμότητας 137,7) να καταλαμβάνει την 8η θέση σε μία λίστα 40 χωρών. Πρώτη στη λίστα είναι η Βόρεια Μακεδονία με 222,2 και τελευταία η Ισλανδία με μηδενικό ποσοστό.
«Στη χώρα μας, τα μεγαλύτερα προβλήματα έκθεσης σε PM 2.5 προκαλούνται από τα μεγάλα επεισόδια αφρικανικής σκόνης, τα οποία όμως δεν παραμένουν στην ατμόσφαιρα. Το πρόβλημα γίνεται μόνιμο σε περιοχές δίπλα σε πηγές, όπως λατομεία, βιομηχανίες, κεντρικούς οδικούς άξονες κ.λπ.», εξηγεί ο Κώστας Λαγουβάρδος.
Σύμφωνα με την πλατφόρμα παρακολούθησης IQAir, το κέντρο της Αθήνας καταγράφει 14,7 μg/m³ PM2.5 ετησίως, με τους ερευνητές να επισημαίνουν ότι τα PM2.5 στην Αθήνα εμφανίζουν υψηλή οξειδωτική τοξικότητα, ενοχοποιώντας, εκτός από τις μεθόδους θέρμανσης, την έντονη κυκλοφορία των οχημάτων. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με τον ΕΟΠ, το ετήσιο όριο της ΕΕ ανέρχεται σε 25 μg/m³. Οι υψηλότεροι ετήσιοι μέσοι όροι PM2.5 παρατηρήθηκαν στη νότια Ιταλία.
Εφημερίδα Απογευματινή
