Σε μία από τις πιο κρίσιμες εκλογικές αναμετρήσεις της σύγχρονης ιστορίας της προσέρχεται σήμερα η Armenia, καθώς οι πολίτες καλούνται να αποφασίσουν όχι μόνο για τη σύνθεση της νέας Βουλής, αλλά και για τον στρατηγικό προσανατολισμό της χώρας τα επόμενα χρόνια.
Η εκλογική διαδικασία εξελίσσεται υπό τη βαριά σκιά των εξελίξεων στον Νότιο Καύκασο, της επιδείνωσης των σχέσεων με τη Russia και της προσπάθειας του πρωθυπουργού Nikol Pashinyan να ενισχύσει τους δεσμούς του Γερεβάν με τη Δύση.
Για πολλούς αναλυτές, η σημερινή αναμέτρηση συνιστά ένα άτυπο δημοψήφισμα για το κατά πόσο η αρμενική κοινωνία στηρίζει τη σταδιακή απομάκρυνση από τη ρωσική επιρροή και τη σύσφιγξη των σχέσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η ρήξη εμπιστοσύνης με τη Μόσχα
Παρά τους ιστορικούς, πολιτικούς και οικονομικούς δεσμούς που συνδέουν τις δύο χώρες εδώ και σχεδόν δύο αιώνες, οι σχέσεις Γερεβάν – Μόσχας βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων δεκαετιών.
Καταλυτικό ρόλο έπαιξε η έκβαση της σύγκρουσης στο Nagorno-Karabakh, όταν το Azerbaijan ανέκτησε στρατιωτικά τον έλεγχο της περιοχής, οδηγώντας δεκάδες χιλιάδες Αρμένιους σε αναγκαστική φυγή.
Η κυβέρνηση Πασινιάν κατηγορεί ανοιχτά τη Ρωσία ότι δεν προστάτευσε αποτελεσματικά την Αρμενία, παρά τις συμμαχικές δεσμεύσεις και την παρουσία ρωσικών ειρηνευτικών δυνάμεων στην περιοχή.
Ως αποτέλεσμα, το Γερεβάν έχει παγώσει ουσιαστικά τη συμμετοχή του σε θεσμούς ασφαλείας υπό ρωσική ηγεσία και επιδιώκει στενότερη συνεργασία με τη Δύση.
Η Μόσχα αντιμετωπίζει με αυξανόμενη δυσφορία αυτή τη στρατηγική μετατόπιση.
Ο Ρώσος πρόεδρος Vladimir Putin έχει επανειλημμένα αφήσει να εννοηθεί ότι η πορεία ένταξης πρώην σοβιετικών δημοκρατιών σε δυτικούς θεσμούς μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές γεωπολιτικές συνέπειες.
Στο πλαίσιο αυτό, Ρώσοι αξιωματούχοι συνέδεσαν ευθέως την προσέγγιση της Ουκρανίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση με τις εξελίξεις που ακολούθησαν τα προηγούμενα χρόνια, στέλνοντας μήνυμα προς την αρμενική ηγεσία.
Παράλληλα, η Ρωσία υπενθύμισε έμπρακτα τη σημασία των οικονομικών δεσμών της με την Αρμενία, προχωρώντας πρόσφατα σε περιορισμούς εισαγωγών αρμενικών αγροτικών προϊόντων, κίνηση που προκάλεσε ανησυχία στην τοπική αγορά.
Από την άλλη πλευρά, οι δυτικοί εταίροι εμφανίζονται διατεθειμένοι να ενισχύσουν τον γεωπολιτικό και οικονομικό ρόλο της Αρμενίας στην περιοχή.
Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Donald Trump εξέφρασε δημόσια τη στήριξή του στον Νικόλ Πασινιάν, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αυξήσει σημαντικά την πολιτική και οικονομική της παρουσία στη χώρα.
Κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συνόδου κορυφής στο Γερεβάν, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επανέλαβαν τη δέσμευσή τους για επενδύσεις και αναπτυξιακά προγράμματα, αναγνωρίζοντας τη γεωστρατηγική σημασία της Αρμενίας για τους ενεργειακούς και μεταφορικούς διαδρόμους της περιοχής.
Το δίλημμα των ψηφοφόρων
Ο Πασινιάν παρουσιάζει την εκλογική μάχη ως επιλογή μεταξύ μιας δύσκολης αλλά σταθερής ειρηνικής συνύπαρξης με το Αζερμπαϊτζάν και της επιστροφής σε μια περίοδο εντάσεων και συγκρούσεων.
Αντίθετα, ο βασικός πολιτικός του αντίπαλος, ο επιχειρηματίας Samvel Karapetyan, υποστηρίζει ότι η απομάκρυνση από τη Ρωσία εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για την οικονομία και την ασφάλεια της χώρας, επιμένοντας ότι η Μόσχα παραμένει ο σημαντικότερος στρατηγικός και εμπορικός εταίρος της Αρμενίας.
Παρότι το κυβερνών κόμμα Κοινωνικό Συμβόλαιο εμφανίζεται να προηγείται στις περισσότερες δημοσκοπήσεις, η τελική έκβαση παραμένει αβέβαιη.
Συνολικά 19 πολιτικοί σχηματισμοί διεκδικούν τις 101 έδρες του κοινοβουλίου, γεγονός που ενδέχεται να καταστήσει αναγκαίες συνεργασίες για τον σχηματισμό κυβέρνησης.
Παράλληλα, οκτώ χρόνια μετά τη λεγόμενη «Βελούδινη Επανάσταση» του 2018, ο Πασινιάν βρίσκεται αντιμέτωπος με επικρίσεις για τον τρόπο άσκησης της εξουσίας και για το κατά πόσο εκπλήρωσε τις δεσμεύσεις του για βαθιές θεσμικές μεταρρυθμίσεις και περιορισμό της ολιγαρχικής επιρροής.
Με περίπου 2,48 εκατομμύρια εγγεγραμμένους ψηφοφόρους σε έναν πληθυσμό τριών εκατομμυρίων κατοίκων, η σημερινή ψηφοφορία παρακολουθείται στενά από όλες τις μεγάλες δυνάμεις που δραστηριοποιούνται στον Καύκασο.
