Κοινή επιστολή προς την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) απέστειλαν ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδας Σταύρος Παπασταύρου και ο Κύπριος Υπουργός Ενέργειας Μιχαήλ Δαμιανός, ζητώντας τη χρηματοδότηση του έργου Great Sea Interconnector (GSI), μετά από διαδικασία δέουσας επιμέλειας (due diligence).
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο πλαίσιο των πρόσφατων τοποθετήσεων του Έλληνα Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη, σχετικά με την ανάγκη επικαιροποίησης των οικονομοτεχνικών δεδομένων του έργου.
Στην επιστολή τους, οι δύο υπουργοί επισημαίνουν ότι τόσο η Ελλάδα όσο και η Κύπρος έχουν εντάξει τον GSI στα Εθνικά Σχέδια για την Ενέργεια και το Κλίμα, αναδεικνύοντας τον χαρακτήρα του έργου ως στρατηγικής ευρωπαϊκής ενεργειακής υποδομής.
Παράλληλα, υπενθυμίζεται ότι τον Σεπτέμβριο του 2024 οι δύο χώρες υπέγραψαν Μνημόνιο Κατανόησης, το οποίο καθορίζει το πλαίσιο συνεργασίας για την προώθηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Οι δύο υπουργοί τονίζουν ότι η συμμετοχή της ΕΤΕπ στην παρούσα φάση είναι καθοριστικής σημασίας, όχι μόνο για τη χρηματοδότηση, αλλά και για την τεχνική και οικονομική αξιολόγηση του έργου.
Η Τράπεζα θα μπορούσε, όπως σημειώνεται, να συμβάλει με εκτιμήσεις για την επίδραση της διασύνδεσης στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και στη συνολική λειτουργία των ευρωπαϊκών ενεργειακών συστημάτων.
Στην επιστολή υπογραμμίζεται η ανάγκη το έργο να παραμείνει πλήρως ευθυγραμμισμένο με:
- τα εθνικά ενεργειακά και κλιματικά σχέδια Ελλάδας και Κύπρου,
- το Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης Δικτύου του ENTSO-E,
- και τους ευρύτερους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό πλαίσιο θεωρείται κρίσιμη για την απρόσκοπτη προώθηση του έργου.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη στάση του ENTSO-E, ο οποίος έχει απορρίψει αίτημα της τουρκικής πλευράς για ηλεκτρική διασύνδεση με τα κατεχόμενα της Κύπρου.
Ο ευρωπαϊκός φορέας έχει επισημάνει ότι το μοναδικό εγκεκριμένο έργο διασύνδεσης της Κυπριακής Δημοκρατίας με το ευρωπαϊκό δίκτυο είναι ο Great Sea Interconnector, ενώ τονίζεται ότι κανένα έργο δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς τη συγκατάθεση της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση προσδίδει στο έργο και σαφή γεωπολιτική διάσταση, πέρα από την καθαρά ενεργειακή του σημασία.
