∆υόµισι µήνες µετά την έναρξη της πολεµικής σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, το µείζον για την παγκόσµια οικονοµία είναι πως τα Στενά του Ορµούζ παραµένουν κλειστά και είναι απίθανο να ανοίξουν εντός Μαΐου, αφού ούτε το Ιράν δείχνει έτοιµο να άρει τον στρατιωτικό έλεγχο ούτε οι ΗΠΑ τον ναυτικό αποκλεισµό τους. Κι ενώ οι τιµές του πετρελαίου είναι πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι και πολλές ασιατικές χώρες αντιµετωπίζουν έλλειψη καυσίµων, στα χρηµατιστήρια των ΗΠΑ και της Ασίας γίνεται «πάρτι». Στη Wall Street, αντιδρώντας στον πόλεµο, ο δείκτης S&P 500 αρχικά είχε κινηθεί πτωτικά. Σύντοµα όµως ανέκαµψε και µε άνοδο 17% µέσα σε έξι εβδοµάδες βρέθηκε σε νέα ιστορικά υψηλά, κλείνοντας αρκετές φορές την περασµένη βδοµάδα πάνω από τις 7.400 µονάδες πρώτη φορά στην
ιστορία του. Ιδια εικόνα και στην Ασία.
Πώς γίνεται οι χρηµατιστηριακές αγορές να αγνοούν τον αντίκτυπο ενός µεγάλου περιφερειακού πολέµου και της -κατά τη διατύπωση του επικεφαλής του ∆ιεθνούς Οργανισµού Ενέργειας- µεγαλύτερης ενεργειακής κρίσης στην ιστορία;
Το ράλι στην αγορά είναι υγιές, υποστήριζαν την περασµένη εβδοµάδα ορισµένοι αναλυτές της Wall Street στο CNBC, και οφείλεται σε δύο λόγους:
- Πρώτον, στην πολύ πιο περιορισµένη εξάρτηση της αµερικανικής οικονοµίας από το πετρέλαιο σε σχέση µε τις προηγούµενες δεκαετίες.
- ∆εύτερον, στα εξαιρετικά -τα καλύτερα στην ιστορία- οικονοµικά αποτελέσµατα που ανακοίνωσαν οι εταιρείες τεχνολογίας, ιδίως οι Magnificent Seven (Apple, Microsoft, Amazon, Alphabet, Meta, Nvidia, Tesla), το πρώτο τρίµηνο του 2026, µε αύξηση εσόδων άνω του 20% και αύξηση κερδών από 60% έως 80%.
Το ίδιο «καύσιµο» -η τεχνητή νοηµοσύνη- ήταν άλλωστε και ο παράγοντας που ανέβασε υψηλότερα τα ασιατικά χρηµατιστήρια, παρά το οξύ πρόβληµα καυσίµων που αντιµετωπίζει η Ασία. Το ρεκόρ του δείκτη Kospi της Νότιας Κορέας οφειλόταν στα υψηλά κέρδη πρώτου τριµήνου των κατασκευαστών προηγµένων
τσιπ τεχνητής νοηµοσύνης SK Hynix και Samsung Electronics, που ακολουθούν το ράλι των αµερικανικών οµολόγων τους. Τις µέρες που ακολούθησαν
την ανακοίνωση των αποτελεσµάτων αρκετοί αναλυτές έσπευσαν να αναβαθµίσουν τις τιµές-στόχους των τεχνολογικών µετοχών και να εκπέµψουν το µήνυµα ότι το ράλι θα συνεχιστεί. Την ίδια στιγµή όµως τα µεγαλύτερα οικονοµικά και επενδυτικά ονόµατα της Αµερικής έσπευσαν να χτυπήσουν προειδοποιητικό καµπανάκι για τους κινδύνους της «φούσκας» γύρω από την έξαρση της τεχνητής νοηµοσύνης.
Αδικαιολόγητη ευφορία
Κατά την παρουσίαση των αποτελεσµάτων της J.P. Morgan, ο επικεφαλής της τράπεζας, Τζέιµι Ντάιµον, προειδοποίησε ότι η ευφορία που υπάρχει στην αγορά είναι και υπερβολική και αδικαιολόγητη, καθώς, παρά τα ισχυρά εταιρικά κέρδη των τεχνολογικών µετοχών, ο πόλεµος στη Μέση Ανατολή και η επαναφορά του πληθωρισµού αποτελούν µείζονα προβλήµατα.
Ο θρυλικός επενδυτής Μάικλ Μπέρι -που έχοντας προβλέψει την κρίση των αµερικανικών στεγαστικών δανείων υψηλού κινδύνου έγινε ευρύτερα γνωστός από
την ταινία «The Big Short»- επεσήµανε ότι η αγορά µοιάζει πια µε την κορύφωση της «φούσκας των dot-com» λίγο πριν σκάσει, υποδεικνύοντας για του λόγου
το αληθές το τρελό ράλι που καταγράφεται τους τελευταίους δύο µήνες στις µετοχές των εταιρειών κατασκευής ηµιαγωγών, µε άνοδο του δείκτη Philadelphia
Stock Exchange Semiconductor Index κατά 70%.
Ο Νουριέλ Ρουµπινί έγραψε ότι οι επενδυτές προσεγγίζουν µε µεγάλη αισιοδοξία τις γεωπολιτικές εξελίξεις, ποντάροντας πολύ περισσότερο απ’ όσο πρέπει
στις πιθανότητες µιας ειρηνευτικής συµφωνίας και πιστεύοντας ότι τα οφέλη από την ανάπτυξη της τεχνητής νοηµοσύνης θα αντισταθµίσουν τον οικονοµικό αντίκτυπο του πολέµου. Κάνουν λάθος, πρόσθεσε, καθώς υπάρχουν µείζονες κίνδυνοι για bear market στις αγορές, παγκόσµια ύφεση και στασιµοπληθωρισµό.
Τέλος, ο καθηγητής στο Wharton School και επικεφαλής οικονοµικός σύµβουλος της Allianz, Μοχάµετ Ελ Αριάν, προειδοποίησε ότι αν δεν λήξει σύντοµα ο πόλεµος, το ράλι της αγοράς -που οδηγείται αποκλειστικά από τις Magnificent Seven, οι οποίες αντιπροσωπεύουν πια το 37% της κεφαλαιοποίησης του δείκτη S&P
500- θα φανεί ότι έχει ένα «γεωπολιτικό ταβάνι». Αυτό µπορεί να γίνει για δύο λόγους, είπε. Αφ’ ενός, επειδή οι αποτιµήσεις έχουν φτάσει σε τόσο υψηλά επίπεδα (οι µετοχές του Nasdaq διαπραγµατεύονται 43 φορές τα κέρδη τους), που ακόµα και οι πιο µικρές αστοχίες στα κέρδη ή οι καθυστερήσεις στις παρουσιάσεις Α.Ι. κινδυνεύουν να ρίξουν τις τιµές. Αφ’ ετέρου, επειδή προσεγγίζουµε το σηµείο όπου πολλές οικονοµίες θα αρχίσουν να πιέζονται από το παγκόσµιο πετρελαϊκό σοκ, ενώ το χρήµα των κρατών του Κόλπου, που έως πρότινος «φούσκωνε» τη Wall, θα λείψει, καθώς πρέπει να χρησιµοποιηθεί τοπικά για να αποκαταστήσει τις ζηµιές του πολέµου.
Tης Μαριάννας Τόλια
Κυριακάτικη Απογευματινή
