400 έργα του Λύτρα στην Εθνική Πινακοθήκη

Τον Νοέμβριο η πρώτη πλήρης έκθεση του «πατέρα» της νεοελληνικής ζωγραφικής - Σπάνια σχέδια και πολύτιμα ιστορικά τεκμήρια
13:30 - 11 Σεπτεμβρίου 2026
«Τα κάλαντα» (1872) - «Επιστροφή από το πανηγύρι» (περ. 1865-1872)

Πρόκειται για εκθεσιακό γεγονός ιστορικής σημασίας όχι μόνο για τα εγχώρια αλλά και για τα διεθνή εικαστικά δεδομένα. Ο λόγος για την πρώτη μεγάλη, ολοκληρωμένη αναδρομική έκθεση του «πατέρα» της νεοελληνικής ζωγραφικής, Νικηφόρου Λύτρα (1832-1904), ο οποίος υπήρξε από τους επιφανέστερους εκπροσώπους της περίφημης Σχολής του Μονάχου. Το μνημειώδες εγχείρημα, που ξεκινά τον Νοέμβριο στην Εθνική Πινακοθήκη, θα περιλαμβάνει περισσότερα από 100 εμβληματικά έργα ζωγραφικής και 300 σπάνια σχέδια και πολύτιμα ιστορικά τεκμήρια.

Όλα αυτά μαζί θα προσφέρουν στους επισκέπτες μια σπάνια σφαιρική ματιά στην εξέλιξη, τη φιλοσοφία και την εσωτερική διαδικασία της καλλιτεχνικής δημιουργίας του αξεπέραστου Έλληνα ζωγράφου με την τεράστια διεθνή απήχηση. Και, βέβαια, στο επίκεντρο της έκθεσης δεσπόζουν αριστουργήματα όπως η «Επιστροφή από το πανηγύρι», τα πασίγνωστα «Κάλαντα», η «Αναμονή», ο «Καλόγερος», ο «Ζεϊμπέκης», τα οποία συναντούν το συγκινητικό «Ψαριανό μοιρολόι» και το υπέροχο «Γαλατάς σε ώρα ανάπαυσης».

Παράλληλα, εκτίθενται το «Παιδί που στρίβει τσιγάρο», το «Θυμίαμα στον τάφο», το «Παιδί που καπνίζει», το τρυφερό «Φίλημα» και η μνημειώδης σύνθεση «Η Αντιγόνη εμπρός στον νεκρό Πολυνείκη». Και αυτά είναι μόνο μερικά από τα κομψοτεχνήματα της πολυαναμενόμενης έκθεσης που επιμελείται η ιστορικός τέχνης Μαρία Κατσανάκη.

Το κοινό θα θαυμάσει επίσης τις φορτισμένες συγκινησιακά προσωπογραφίες της συζύγου του και οικείων του προσώπων, καθώς και έργα που αποτυπώνουν ανάγλυφα στιγμές από τους αθηναϊκούς καλλιτεχνικούς κύκλους της εποχής του, μέχρι και τα επιβλητικά, ολόσωμα επίσημα πορτρέτα του Όθωνα και της βασίλισσας Αμαλίας.

Η σπουδαιότητα της έκθεσης υπογραμμίζεται από μια πρωτοφανή παγκόσμια κινητοποίηση συλλογών. Πέρα από τα αριστουργήματα που ανήκουν μόνιμα στην Εθνική Πινακοθήκη, συγκεντρώθηκαν σημαντικές δημιουργίες του καλλιτέχνη από κορυφαία μουσεία όλου του κόσμου, διεθνείς πολιτιστικούς οργανισμούς και σπουδαίες ιδιωτικές συλλογές. Αυτό το εκτενές διεθνές δίκτυο συνεργασίας καθιστά την έκθεση μοναδική στο είδος της, η οποία δίνει μια άνευ προηγουμένου ευκαιρία στο παγκόσμιο κοινό να αντικρίσει συγκεντρωμένο σε έναν χώρο το πλήρες εύρος, το βάθος και το μεγαλείο της καλλιτεχνικής ιδιοφυΐας του Νικηφόρου Λύτρα.

Εφημερίδα Απογευματινή