Ώρα Ευρώπης στο Ορμούζ

09:20 - 18 Απριλίου 2026

Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΙΕΑ) διά του επικεφαλής του Φατίχ Μπιρόλ προέβη δημόσια στην εκτίμηση ότι τα αποθέματα κηροζίνης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις αεροπορικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε αυτήν επαρκούν μόλις για έξι εβδομάδες, εφόσον δεν υπάρξει δραστική αλλαγή στα περιοριστικά δεδομένα στην ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ.

Η είδηση δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία, αφού ήδη αεροπορικές εταιρείες του όγκου της KLM ανακοινώνουν ακύρωση δεκάδων πτήσεων για τον επόμενο μήνα. Στις Βρυξέλλες σε κλειστές συσκέψεις σε επίπεδο Κομισιόν έχουν ήδη αναλυθεί δυσοίωνα σενάρια για οριζόντια περικοπή κατανάλωσης καυσίμων, όχι μόνο κηροζίνης για τα κράτη-μέλη, ακόμη και κίνησης.

Οι κυβερνήσεις στην Ευρώπη και φυσικά η ελληνική γνωρίζουν τα σενάρια αυτά και απεύχονται την ανάγκη εφαρμογής τους. Στην περίπτωση που στις αεροπορικές μεταφορές και κινήσεις και μόνον, εξαιτίας της έλλειψης κηροζίνης, αποφασισθούν εξ ανάγκης των εταιρειών μαζικές ματαιώσεις πτήσεων, οι επιπτώσεις στον τουρισμό, στις επιχειρήσεις και στις μεταφορές προϊόντων θα είναι πρωτόγνωρες τόσο σε σχέση με την περίοδο της πανδημίας όσο ακόμη, θεωρούν ειδικοί, και με τις πετρελαϊκές κρίσεις της δεκαετίας του 1970.

Παρά τη δυστοπία που αναδεικνύεται, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, ακόμη και αυτές των σημαντικών ναυτικών δυνάμεων, στέκουν ακίνητες και αμήχανες μπροστά στην προοπτική. Ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ από την άλλη ακτή του Ατλαντικού έχει ήδη προ αρκετών ημερών χαιρέκακα σχολιάσει τη δραματική προοπτική για την Ευρώπη με το έλλειμμα κηροζίνης, διατυμπανίζοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν άφθονα αποθέματα του αεροπορικού καυσίμου και μπορούν να τροφοδοτήσουν τις ευρωπαϊκές χώρες. Φυσικά οι τιμές θα είναι διαφορετικές από τα μακροχρόνια συμβόλαια. Ο πρόεδρος Τραμπ παράλληλα προκάλεσε τις ευρωπαϊκές δυνάμεις να στείλουν πολεμικά πλοία στα Στενά του Ορμούζ προκειμένου να συνοδεύσουν τα τάνκερ που είναι εγκλωβισμένα εκεί και να διατηρήσουν τα Στενά καθαρά από νάρκες ώστε να λύσουν το κραχ κηροζίνης που απειλεί τη Γηραιά Ήπειρο. Οι Ευρωπαίοι φυσικά υπολογίζουν ότι το πρόβλημα δεν το έχει η Ευρώπη μόνη της αλλά και οι ασιατικές δυνάμεις και η Ουάσινγκτον πολύ δύσκολα θα αφήσει περιθώριο να χαθεί ο έλεγχος στις διεθνείς αγορές ενέργειας και τα αμερικανικά χρηματιστήρια.

Τα δεδομένα ταυτόχρονα στα Στενά του Ορμούζ αλλάζουν προς τη θετική κατεύθυνση. Αρχικά γιατί συμφωνήθηκε η εκεχειρία των δύο εβδομάδων ενόψει των συζητήσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στο Πακιστάν. Αυτές μπορεί να θεωρήθηκε ότι απέτυχαν, αλλά δημιούργησαν «παράθυρο» για επόμενο γύρο διαπραγματεύσεων και για επέκταση της εκεχειρίας ενόψει δεύτερου γύρου διαβουλεύσεων στο Πακιστάν. Και όχι μόνον αυτό, αλλά τα τελευταία εικοσιτετράωρα δημιουργήθηκαν συνθήκες, κατόπιν πιέσεων του Λευκού Οίκου και προς το Ισραήλ αλλά και καθοριστικών μηνυμάτων της Τεχεράνης στη Χεζμπολάχ, για εκεχειρία δέκα ημερών και στον Λίβανο. Στο περιβάλλον αυτό ανακοινώθηκε ότι τα Στενά του Ορμούζ θα παραμένουν ανοιχτά όσο η εκεχειρία θα είναι σε ισχύ.

Οι ευρωπαϊκές δυνάμεις με ηγεσία της Γαλλίας και της Βρετανίας έχουν ανακοινώσει τη διάθεση συγκρότησης μιας διεθνούς ναυτικής αρμάδας εποπτείας και προστασίας των εμπορικών πλοίων στο πέρασμα του Ορμούζ. Στον πυρήνα της πρωτοβουλίας βρίσκονται οι Γερμανία, Ιταλία, Ολλανδία, Ιαπωνία, με επίσης συμμέτοχες 17 χώρες κατά δήλωσή τους, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα, η οποία σημειωτέον διατηρεί ναρκαλιευτικά στο ΠΝ, και επίσης ισχυρές δυνάμεις εκτός Ευρώπης όπως ο Καναδάς, η Αυστραλία, αλλά και το Μπαχρέιν ή τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Στο σύνολο οι συμμέτοχες σε διάφορα επίπεδα χώρες του συνασπισμού αυτού υπερβαίνουν τις 40 και θα πρέπει να παρουσιάσουν πέρα από τις σημαίες τους μια ναυτική δύναμη περίπου 30-40 πλοίων, αεροπορική συνδρομή -βασικά ελικοπτέρων- και γύρω στα 5.000 άτομα προσωπικό. Η προϋπόθεση ήταν να μην ισχύουν κανόνες πολέμου, κάτι που εξασφαλίζει η εκεχειρία που ισχύει. Αν η Ευρώπη λοιπόν επιθυμεί και δύναται να έχει μια αξιοσημείωτη παρουσία στο κρίσιμο Ορμούζ, ο δρόμος είναι ανοιχτός.

Τα σενάρια καταστροφής μπορούν να μείνουν στο συρτάρι…