Με κεντρικό σύνθημα «Made in NATO», η Συμμαχία παρουσίασε το νέο πλαίσιο ανάπτυξης της αμυντικής της βιομηχανίας, επιδιώκοντας να καταδείξει ότι οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες μεταφράζονται πλέον σε κοινά εξοπλιστικά προγράμματα, βιομηχανικές συνεργασίες και σύγχρονες επιχειρησιακές δυνατότητες.
Κατά την ομιλία του στο Φόρουμ Αμυντικής Βιομηχανίας, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, υπενθύμισε ότι πριν από έναν χρόνο οι σύμμαχοι δεσμεύτηκαν να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035, σημειώνοντας ότι ήδη καταγράφεται σημαντική πρόοδος.
Όπως τόνισε, οι αμυντικές βιομηχανίες της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής συνεργάζονται στενά για την ανάπτυξη τεχνολογιών νέας γενιάς, υπογραμμίζοντας ότι οι νέες δυνατότητες αποτελούν προϊόν συλλογικής προσπάθειας και όχι μεμονωμένων κρατών.
Η ελληνική συμμετοχή στα νέα προγράμματα
Η Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στη νέα βιομηχανική αρχιτεκτονική του ΝΑΤΟ μέσω δύο πολυεθνικών Προγραμμάτων Υψηλής Προβολής.
Το πρώτο αφορά τη διασφάλιση κρίσιμων πρώτων υλών που απαιτούνται για την αμυντική παραγωγή. Στο πρόγραμμα συμμετέχουν δώδεκα κράτη-μέλη της Συμμαχίας, με στόχο τη συνεργασία στην προμήθεια, αποθήκευση, μεταφορά και διαχείριση στρατηγικών πρώτων υλών, εξαρτημάτων και ανακυκλωμένων υλικών απαραίτητων για τη βιομηχανία άμυνας.
Το δεύτερο πρόγραμμα είναι το GENIFR (Generic NATO Indirect Fire Round), το οποίο προβλέπει την ανάπτυξη ενός κοινού βλήματος πυροβολικού διαμετρήματος 155 χιλιοστών. Η Ελλάδα συμμετέχει μαζί με τον Καναδά, την Τσεχία, τη Δανία, τη Φινλανδία, τη Νορβηγία, τη Σλοβακία, τη Σουηδία και την Τουρκία, με στόχο τη δημιουργία πλήρως διαλειτουργικών πυρομαχικών για όλα τα συμμαχικά συστήματα πυροβολικού.
Σκοπός του προγράμματος είναι η επιτάχυνση της παραγωγής και η εξάλειψη προβλημάτων συμβατότητας που αναδείχθηκαν ιδιαίτερα μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Επενδύσεις σε αερομεταφορά και εναέρια επιτήρηση
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στην ενίσχυση των εναέριων δυνατοτήτων της Συμμαχίας. Ο Μαρκ Ρούτε ανακοίνωσε την παράδοση του δέκατου αεροσκάφους Airbus A330 MRTT στον κοινό στόλο αεροσκαφών εναέριου ανεφοδιασμού και στρατηγικών μεταφορών, ο οποίος θα αριθμεί συνολικά δώδεκα αεροσκάφη.
Παράλληλα, ανακοινώθηκε νέο πολυεθνικό πρόγραμμα γύρω από τα μεταγωγικά Airbus A400M, ενώ τέσσερις χώρες υπέγραψαν επιστολή προθέσεων για την από κοινού προμήθεια έως πέντε μη επανδρωμένων αεροσκαφών MQ-4C Triton, τα οποία θα ενισχύσουν τις δυνατότητες επιτήρησης μεγάλων θαλάσσιων περιοχών.
Σημαντική ήταν και η ανακοίνωση για τη σταδιακή αντικατάσταση μέρους του στόλου των αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης Boeing E-3 AWACS. Έντεκα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ θα αποκτήσουν από κοινού έως δέκα αεροσκάφη GlobalEye της Saab, τα οποία θα παρέχουν ολοκληρωμένη επιτήρηση αέρα, ξηράς και θάλασσας, με δυνατότητα εντοπισμού σύγχρονων απειλών, όπως σμήνη drones, βαλλιστικοί πύραυλοι και πύραυλοι cruise.
Αντι-drone άμυνα και νέα οπλικά συστήματα
Στο πλαίσιο της ενίσχυσης των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της Συμμαχίας, έξι χώρες προχώρησαν στη δημιουργία κοινού προγράμματος ανάπτυξης νέων συστημάτων πλήγματος μεγάλης εμβέλειας από το έδαφος.
Παράλληλα, το ΝΑΤΟ ανακοίνωσε επενδύσεις που ξεπερνούν τα 40 δισ. δολάρια μέσα στην επόμενη πενταετία για την ανάπτυξη τεχνολογιών αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Η Συμμαχία στοχεύει επίσης στον πενταπλασιασμό των εκπαιδευμένων χειριστών drones έως το τέλος του 2027, ενώ δημιουργείται ειδική πλατφόρμα προμηθειών anti-drone συστημάτων. Την ίδια ώρα, το πρόγραμμα NATO Flight Training Europe επεκτείνεται και στην εκπαίδευση χειριστών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Επέκταση της συνεργασίας και στο διάστημα
Το ΝΑΤΟ επεκτείνει τη συνεργασία του και στον διαστημικό τομέα μέσω της νέας πρωτοβουλίας HALO, η οποία προβλέπει τη διασύνδεση στρατιωτικών δορυφόρων των κρατών-μελών σε ένα ενιαίο δίκτυο επικοινωνιών και επιτήρησης.
Παράλληλα, ανακοινώθηκαν νέες συμμετοχές σε υφιστάμενα διαστημικά προγράμματα της Συμμαχίας, ενώ η Τουρκία γνωστοποίησε την ανάπτυξη δύο ακόμη δορυφόρων υψηλής ανάλυσης.
Νέα εργαλεία για τη βιομηχανική συνεργασία
Στο πλαίσιο της νέας στρατηγικής παρουσιάστηκαν δύο ακόμη πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των αμυντικών βιομηχανιών των συμμάχων.
Η πρώτη αφορά τη δημιουργία του «NATO Front Door for Industry», μιας ενιαίας ψηφιακής πύλης μέσω της οποίας οι επιχειρήσεις θα έχουν πρόσβαση σε ευκαιρίες προμηθειών και καινοτομίας.
Η δεύτερη είναι το «NATO Engine», ένας μηχανισμός διασύνδεσης της διαθέσιμης παραγωγικής δυναμικότητας μεταξύ ευρωπαϊκών, καναδικών και αμερικανικών αμυντικών βιομηχανιών.
Η νέα βιομηχανική αρχιτεκτονική της Συμμαχίας
Με τις πρωτοβουλίες αυτές, το ΝΑΤΟ επιδιώκει να αποδείξει ότι η αύξηση των αμυντικών δαπανών μετατρέπεται σε απτά αποτελέσματα, όπως νέα αεροσκάφη, drones, πυρομαχικά, δορυφόροι, στρατηγικές πρώτες ύλες και σύγχρονες γραμμές παραγωγής.
Για την Ελλάδα, η συμμετοχή στα προγράμματα των κρίσιμων πρώτων υλών και του κοινού βλήματος πυροβολικού των 155 χιλιοστών σηματοδοτεί την ένταξή της στον νέο σχεδιασμό της αμυντικής βιομηχανίας της Συμμαχίας και στις μελλοντικές κοινές παραγωγικές πρωτοβουλίες.
