Η μετάβαση των ταξί στην ηλεκτροκίνηση εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της πράσινης μετάβασης στις μεταφορές στην Ελλάδα. Παρότι η νομοθεσία προέβλεπε ότι από την 1η Ιανουαρίου 2026 όλα τα νέα ταξί που ταξινομούνται θα πρέπει να είναι αμιγώς ηλεκτρικά, η εφαρμογή του μέτρου ανεστάλη προσωρινά, μετά τις έντονες αντιδράσεις των επαγγελματιών του κλάδου. Η αναστολή θα ισχύσει έως ότου τεθεί σε εφαρμογή το νέο πρόγραμμα επιδότησης του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, το οποίο αναμένεται να αποτελέσει το βασικό εργαλείο για την ανανέωση του στόλου.
Ηλεκτρικά Ταξί: Επιδότηση έως 20.000 ευρώ ανά όχημα
Σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, το υπό επεξεργασία πρόγραμμα προβλέπει επιδότηση που μπορεί να φτάνει έως και τις 20.000 ευρώ για κάθε νέο ηλεκτρικό ταξί, ενώ εξετάζεται η δυνατότητα αναδρομικής ισχύος από την 1η Ιανουαρίου 2026. Παρότι η σχετική εξαγγελία έχει δημιουργήσει προσδοκίες στους επαγγελματίες, δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί η τελική πρόσκληση ούτε έχει ανοίξει η πλατφόρμα υποβολής αιτήσεων.
Η εκκρεμότητα αυτή έχει οδηγήσει πολλούς οδηγούς και ιδιοκτήτες ταξί να αναβάλουν την αγορά νέου οχήματος, αναμένοντας τις οριστικές αποφάσεις σχετικά με τους όρους του προγράμματος, τα επιλέξιμα μοντέλα και τον τρόπο καταβολής της επιδότησης. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η πλήρης εικόνα αναμένεται να διαμορφωθεί έως τα μέσα Σεπτεμβρίου.
Περιορισμένη η διείσδυση της ηλεκτροκίνησης
Παρά τη συζήτηση που έχει ανοίξει τα τελευταία χρόνια, η παρουσία των ηλεκτρικών ταξί στην ελληνική αγορά παραμένει ιδιαίτερα περιορισμένη. Στην Αθήνα κυκλοφορούν σήμερα λιγότερα από 150 αμιγώς ηλεκτρικά ταξί, σε έναν συνολικό στόλο περίπου 13.500 οχημάτων.
Οι αρχικές αντιδράσεις του κλάδου συνδέθηκαν κυρίως με την υποχρεωτική εφαρμογή της ηλεκτροκίνησης, καθώς για πολλούς επαγγελματίες η αντικατάσταση του βασικού εργαλείου εργασίας τους συνεπάγεται σημαντικό οικονομικό κόστος. Ωστόσο, καθώς αυξάνονται τα διαθέσιμα στοιχεία για το χαμηλότερο κόστος λειτουργίας των ηλεκτρικών οχημάτων, το ενδιαφέρον των επαγγελματιών φαίνεται να ενισχύεται σταδιακά.
Στόχος η ανανέωση του στόλου
Με βάση τον σχεδιασμό που εξετάζεται, εκτιμάται ότι θα μπορούν να επιδοτούνται περίπου 400 νέα ηλεκτρικά ταξί κάθε χρόνο. Παράλληλα, αυξάνεται και η διαθεσιμότητα μεταχειρισμένων ηλεκτρικών οχημάτων από ευρωπαϊκές αγορές, γεγονός που δημιουργεί επιπλέον επιλογές για τους επαγγελματίες.
Εφόσον προστεθούν περίπου άλλα 400 μεταχειρισμένα ηλεκτρικά ταξί ετησίως, η ελληνική αγορά θα μπορούσε να ενισχύεται με περίπου 800 νέα ηλεκτρικά ταξί κάθε χρόνο. Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι όταν ο ηλεκτρικός στόλος ξεπεράσει τα 500 με 600 οχήματα, η μετάβαση θα αποκτήσει μεγαλύτερη δυναμική, ακολουθώντας το παράδειγμα άλλων ευρωπαϊκών χωρών, όπου η ζήτηση για ηλεκτρικά ταξί αυξήθηκε σημαντικά τόσο από ιδιώτες όσο και από ξενοδοχεία, επιχειρήσεις και εταιρικούς πελάτες.
Ο γηρασμένος στόλος αποτελεί τη μεγαλύτερη πρόκληση
Η ανάγκη ανανέωσης του στόλου δεν αφορά μόνο τα περίπου 300 ταξί που αποσύρονται κάθε χρόνο λόγω του ορίου ηλικίας των 15 ετών. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, περίπου 1.600 έως 1.800 οχήματα βρίσκονται κάθε χρόνο σε κατάσταση που δικαιολογεί αντικατάσταση, καθώς έχουν διανύσει εκατοντάδες χιλιάδες ή ακόμη και πάνω από 1,5 εκατομμύριο χιλιόμετρα. Δεδομένου ότι ένα ταξί μπορεί να διανύει έως και 120.000 χιλιόμετρα ετησίως, η φθορά των οχημάτων καθιστά την ανανέωση του στόλου αναγκαία τόσο για λόγους ασφάλειας όσο και για τη βελτίωση της ποιότητας των μεταφορών.
Leasing και φορολογικά κίνητρα στηρίζουν την ηλεκτροκίνηση
Καθοριστικό ρόλο στην επιτυχία του προγράμματος αναμένεται να διαδραματίσει και το χρηματοδοτικό leasing. Το υπό σχεδιασμό σχήμα προβλέπει ότι η επιδότηση θα μπορεί να συνδυάζεται με χρηματοδοτική μίσθωση, μειώνοντας σημαντικά το ποσό που θα χρειάζεται να χρηματοδοτήσει η εταιρεία leasing και, κατ’ επέκταση, τη μηνιαία δόση για τον επαγγελματία. Παράλληλα, εξετάζεται η επιδότηση να καταβάλλεται απευθείας στον προμηθευτή ή στην εταιρεία leasing, ώστε ο οδηγός να μην απαιτείται να προκαταβάλει ολόκληρο το ποσό της αγοράς και να περιμένει στη συνέχεια την επιστροφή της ενίσχυσης.
Στην εξίσωση προστίθενται και τα φορολογικά κίνητρα, καθώς οι δαπάνες για ηλεκτρικά επαγγελματικά οχήματα μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να εκπέσουν σε μεγαλύτερο βαθμό από το φορολογητέο εισόδημα, περιορίζοντας περαιτέρω το συνολικό κόστος για τους επαγγελματίες. Η επιτυχία του προγράμματος αναμένεται να κριθεί από την ταχύτητα εφαρμογής του, τους όρους χρηματοδότησης και το κατά πόσο θα καταφέρει να επιταχύνει την ανανέωση ενός από τους πιο γερασμένους στόλους ταξί στην Ευρώπη.
