Η επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης προκαλεί αντιδράσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επαναφέροντας στο προσκήνιο τις ανησυχίες για την τήρηση του Διεθνούς Δικαίου και τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ελληνική πλευρά επιχειρεί να αναδείξει το ζήτημα στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, με τους Έλληνες ευρωβουλευτές να ζητούν την προάσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου. Οι παρεμβάσεις τους συγκλίνουν στην ανάγκη ευρωπαϊκής αντίδρασης, ωστόσο διαφέρουν ως προς τα μέσα που θα πρέπει να αξιοποιηθούν, από τις διπλωματικές πρωτοβουλίες έως την επιβολή συγκεκριμένων πολιτικών και οικονομικών μέτρων.
Η ευρωομάδα της Νέας Δημοκρατίας και ο Δημοκρατικός Συναγερμός (ΔΗΣΥ) καταδίκασαν την απόφαση της λιβυκής Βουλής, χαρακτηρίζοντας το μνημόνιο «άκυρο και ανυπόστατο» και καλώντας την Ευρωπαϊκή Ένωση να αξιοποιήσει τα διαθέσιμα εργαλεία για την προστασία των δικαιωμάτων των κρατών-μελών της.
Μέτσολα: Η Ελλάδα και η Κύπρος μπορούν να βασίζονται στην αλληλεγγύη μας
Τη στήριξή της προς την Ελλάδα και την Κύπρο εξέφρασε η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μέτσολα, δηλώνοντας: «Συμμεριζόμαστε τις ανησυχίες που διατυπώθηκαν. Η Ελλάδα και η Κύπρος μπορούν να βασίζονται στην αλληλεγγύη μας».
Η τοποθέτησή της αποτυπώνει την ευρωπαϊκή ανησυχία για τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ η ελληνική πλευρά επιδιώκει η πολιτική στήριξη να συνοδευτεί από συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση των συνεπειών του μνημονίου.
Βόζεμπεργκ: Η γεωγραφία και το Διεθνές Δίκαιο δεν αλλάζουν με κοινοβουλευτικές αποφάσεις
Η επικεφαλής της ευρωομάδας της Νέας Δημοκρατίας, Ελίζα Βόζεμπεργκ, υπογράμμισε ότι «η γεωγραφία και το διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν αλλάζουν με κοινοβουλευτικές αποφάσεις».
Η ίδια καταδίκασε την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, επισημαίνοντας ότι η συγκεκριμένη απόφαση δεν μεταβάλλει, κατά την ελληνική θέση, τον νομικό χαρακτήρα της συμφωνίας. Παράλληλα, ζήτησε την αξιοποίηση των διαθέσιμων ευρωπαϊκών μέσων για την προάσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων των κρατών-μελών.
Από την πλευρά του, ο πρώην πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας και ευρωβουλευτής Βαγγέλης Μεϊμαράκης χαρακτήρισε την εξέλιξη σοβαρή πρόκληση για την περιφερειακή ασφάλεια. Παράλληλα, επισήμανε ότι η λαϊκή εντολή της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν έχει ανανεωθεί από το 2014.
Μανιάτης και Φαραντούρης: Οι αιχμές για την ελληνική αντίδραση
Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Γιάννης Μανιάτης, χαρακτήρισε την εξέλιξη «ιδιαίτερα αρνητική» για τα εθνικά συμφέροντα. Παράλληλα, έθεσε το ζήτημα της προστασίας της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, συνδέοντάς το με τις ευρύτερες γεωπολιτικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο ευρωβουλευτής Νικόλας Φαραντούρης άσκησε κριτική στους χειρισμούς της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής με αφορμή τις εξελίξεις γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο, θέτοντας ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα της διπλωματικής αντίδρασης της Αθήνας.
Οι παρεμβάσεις των δύο ευρωβουλευτών αναδεικνύουν και την πολιτική διάσταση της συζήτησης στο εσωτερικό της ελληνικής πλευράς, καθώς, πέρα από την καταδίκη του μνημονίου, τίθεται το ζήτημα των πρωτοβουλιών που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τη θέση της Ελλάδας και της Κύπρου.
Παπανδρέου: Πρόταση για αναστολή των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων
Σε πιο συγκεκριμένα μέτρα οικονομικής πίεσης εστίασε ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Νίκος Παπανδρέου, ζητώντας την αναστολή των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων προς την Τουρκία και τη Λιβύη έως ότου, όπως ανέφερε, σταματήσουν οι παραβιάσεις.
Η πρότασή του αποτυπώνει την άποψη ότι η ευρωπαϊκή αντίδραση δεν θα πρέπει να περιοριστεί σε δηλώσεις καταδίκης, αλλά να συνοδευτεί από μέτρα πολιτικής και οικονομικής πίεσης.
