ΓΡΑΦΕΙ ο Λευτέρης Μωυσιάδης*
Ας φανταστούμε έναν πολιτικό που παρακολουθεί τις ειδήσεις με μια παράξενη ανυπομονησία. Στο Παρίσι συγκρούσεις. Στο Μιλάνο σπασμένες βιτρίνες. Στις Βρυξέλλες δακρυγόνα. Στα Τίρανα φοιτητές στους δρόμους. Κάθε καινούργια εικόνα μοιάζει να επιβεβαιώνει όσα λέει. Ώσπου εμφανίζεται η Αθήνα: διαδήλωση, συνθήματα, επιστροφή στο σπίτι. Σβήνει την τηλεόραση. Απόψε πάλι δεν του προέκυψε πολιτικό πρόγραμμα.
Ο άνθρωπός μας είναι φανταστικός. Η πολιτική λογική που εκπροσωπεί, όμως, αξίζει να συζητηθεί: η προσδοκία ότι μια κοινωνική έκρηξη θα καλύψει το κενό μιας πειστικής εναλλακτικής. Ότι η φθορά του αντιπάλου θα κάνει περιττή την παρουσίαση δικού σου σχεδίου.
Η ευρωπαϊκή επικαιρότητα προσφέρει άφθονο υλικό. Στη Γαλλία κινητοποιήσεις για την ακρίβεια και τις δημόσιες υπηρεσίες συνοδεύτηκαν από εκτεταμένη βία. Στην Ιταλία καταγράφηκαν συγκρούσεις στο Μιλάνο, στο Τορίνο και στην Μπολόνια. Στο Βέλγιο επεισόδια στις Βρυξέλλες και στη Λιέγη. Στην Αλβανία οι φοιτητικές διαμαρτυρίες εξελίχθηκαν σε ευρύτερη αμφισβήτηση της κυβέρνησης Ράμα.
Στη Μαδρίτη, στη Λισαβόνα και στο Πόρτο η στεγαστική αγωνία έστησε σκηνές στις πλατείες. Διαφορετικές χώρες, διαφορετικές εντάσεις, συγγενείς δυσκολίες. Για έναν νέο που εργάζεται και αδυνατεί να νοικιάσει σπίτι, η συζήτηση περί ευρωπαϊκής ευημερίας ακούγεται σαν πρόσκληση σε δείπνο στο οποίο δεν του έχουν κρατήσει θέση.
Αυτή η αγωνία απαιτεί πολιτικές απαντήσεις. Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη οφείλει να τις δώσει. Η αντιπολίτευση οφείλει να εξηγήσει πώς θα τις έδινε καλύτερα. Η δημοκρατία χρειάζεται και τις δύο υποχρεώσεις εκπληρωμένες.
Ασφαλώς η διαμαρτυρία μπορεί να αλλάξει προτεραιότητες και να επιβάλει διορθώσεις. Η πολιτική της εκμετάλλευση αρχίζει όταν η επίλυση ενός προβλήματος αντιμετωπίζεται περίπου ως δυσάρεστη εξέλιξη, επειδή στερεί από κάποιον έναν χρήσιμο λόγο να καταγγέλλει την κυβέρνηση.
Στη Γαλλία η Μαρίν Λεπέν αξιοποιεί ήδη την αναταραχή, προβάλλοντας την εικόνα μιας κυβέρνησης που έχει χάσει τον έλεγχο.
Εκεί αρχίζει το πρόβλημα με την πολιτική της αναμονής. Το ακριβό ενοίκιο γίνεται χρήσιμο ως καταγγελία αλλά λιγότερο ενδιαφέρον ως πρόβλημα προς επίλυση. Η ειρηνική πορεία περνά απαρατήρητη, ενώ η σύγκρουση προσφέρει έτοιμο σκηνικό. Ο πολίτης κινδυνεύει να μετατραπεί από αποδέκτη μιας πρότασης σε κομπάρσο της επιβεβαίωσής της.
Στην Αθήνα στις 21 Οκτωβρίου χιλιάδες μαθητές, φοιτητές και εκπαιδευτικοί διαδήλωσαν ειρηνικά. Τα αιτήματά τους διατηρούν ακέραιο το βάρος τους. Η απουσία καταστροφών επιτρέπει να συζητηθούν χωρίς τον καπνό που συνήθως κρύβει και το πρόβλημα και την ευθύνη.
Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, αυτό είναι ζήτημα ισχύος. Η στρατηγική αυτονομία προϋποθέτει κοινωνίες που εμπιστεύονται ότι οι θεσμοί μπορούν να βελτιώσουν τη ζωή τους. Μια ήπειρος δυσκολεύεται να υπερασπιστεί το μέλλον της όταν οι νέοι της αισθάνονται αποκλεισμένοι από αυτό.
Ας επιστρέψουμε τώρα στις Βρυξέλλες. Στις 25 Αυγούστου 1830 μια παράσταση της «Βουβής του Πόρτιτσι» στην Όπερα Λα Μονέ συνδέθηκε με το ξέσπασμα της βελγικής επανάστασης. Υπήρξε, λοιπόν, παράσταση που βοήθησε να γεννηθεί κράτος.
Μόνο που η ίδια όπερα είχε παρουσιαστεί εκεί τον Φεβρουάριο του 1829, παρουσία της βασιλικής οικογένειας των Κάτω Χωρών. Το έργο που έγινε επαναστατικό έναυσμα είχε προηγουμένως αποτελέσει βασιλική έξοδο.
Η παρτιτούρα ήταν ίδια. Η κοινωνία είχε αλλάξει. Αυτό ακριβώς παραβλέπει ο φανταστικός τηλεθεατής μας. Περιμένει να επαναληφθεί η παράσταση αντί να καταλάβει το κοινό. Και ελπίζει ότι, μόλις σηκωθεί αρκετός καπνός, θα πάψει να φαίνεται η άδεια σελίδα του.
Όποιος φιλοδοξεί να κυβερνήσει, όμως, οφείλει να γράψει ο ίδιος την πρότασή του. Οι πολίτες δεν του χρωστούν μια εξέγερση για να αποκτήσει αφήγημα.
*Ο κ. Μωυσιάδης είναι αναπληρωτής γραμματέας Διεθνών Σχέσεων της Νέας Δημοκρατίας και μέλος της Πολιτικής Επιτροπής
Εφημερίδα Απογευματινή
