Σε υψηλότερους τόνους και με σαφώς αυστηρότερα μηνύματα προς την Τουρκία κινείται πλέον η κυβέρνηση, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Γιώργο Γεραπετρίτη να επιχειρούν να καταστήσουν σαφές ότι η διατήρηση των διαύλων επικοινωνίας με την Άγκυρα δεν συνεπάγεται ανοχή σε κινήσεις που αμφισβητούν ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα. Η σκλήρυνση της ρητορικής συμπίπτει με τη συσσώρευση σειράς ανοικτών μετώπων, από τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό και τα θαλάσσια πάρκα μέχρι τα χωροταξικά για Τουρισμό και ΑΠΕ, τις έρευνες για υδρογονάνθρακες, την επανεμφάνιση παραβιάσεων, το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου και το υπό κατάρτιση τουρκικό νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα».
Το στίγμα έδωσε ο πρωθυπουργός από το Υπουργικό Συμβούλιο, διαμηνύοντας ότι οι «εξ Ανατολών αντιδράσεις» δεν πρόκειται να επηρεάσουν τον ελληνικό σχεδιασμό. «Οι περιοχές ελληνικής κυριαρχίας είναι αναμφισβήτητες, είμαστε έτοιμοι να τις προασπίσουμε ανά πάσα στιγμή», ανέφερε, επαναλαμβάνοντας παράλληλα ότι η Αθήνα επιδιώκει σχέσεις καλής γειτονίας με την Τουρκία, αλλά δεν συζητά «τίποτα άλλο» πέραν της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε ο υπουργός Εξωτερικών σε συνέντευξή του στο Open, όπου ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να συνομιλεί με την Τουρκία, ωστόσο τα «ήρεμα νερά» δεν αποτελούν αυτοσκοπό. Κατά τον Γιώργο Γεραπετρίτη, ο διάλογος είναι το μέσο για τη διατήρηση μιας λειτουργικής σχέσης και δεν συνεπάγεται υπαναχώρηση από τις πάγιες ελληνικές θέσεις.
Ιδιαίτερη σημασία είχε η αναφορά του στην αντίδραση της Αθήνας εάν η Άγκυρα επιχειρήσει να παρεμποδίσει ελληνικές κινήσεις επί του πεδίου. «Αγρυπνούμε, αλλά δεν ανησυχούμε», είπε, υποστηρίζοντας ότι η χώρα διαθέτει πλέον την ισχύ να υπερασπιστεί τα εθνικά συμφέροντα «σε οποιοδήποτε πεδίο». Όταν μάλιστα τέθηκε ευθέως το ενδεχόμενο τουρκικής παρεμπόδισης των ερευνών για το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου, ο υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι η Ελλάδα θα ασκήσει πλήρως τα κυριαρχικά της δικαιώματα.
Η τοποθέτηση αυτή εκλαμβάνεται ως σαφής προαναγγελία ότι, εφόσον απαιτηθεί, το πλοίο που θα πραγματοποιήσει τις έρευνες δεν θα αφεθεί χωρίς στρατιωτική κάλυψη. Ερωτηθείς εάν απέναντι σε τουρκικές φρεγάτες η Αθήνα θα αντιπαρατάξει δικές της δυνάμεις, ο κ. Γεραπετρίτης απάντησε ότι «αν χρειαστεί, βεβαίως θα υπάρξει και η φρεγάτα και θα υπάρξουν και τα αναβαθμισμένα F-16». Πρόκειται για σαφώς διαφορετική φρασεολογία από εκείνη που κυριαρχούσε το προηγούμενο διάστημα, σε μια συγκυρία κατά την οποία αναμένονται νέες NAVTEX για τις εργασίες της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε ο υπουργός και την ενίσχυση της ελληνικής αποτρεπτικής ισχύος. Αναφέρθηκε στην ένταξη της Ελλάδας στο πρόγραμμα των F-35, αντιπαραβάλλοντάς την με την κατάσταση της Τουρκίας, η οποία παραμένει εκτός προγράμματος. Απέφυγε πάντως να εμφανίσει την Αθήνα ως έχουσα δικαίωμα βέτο στις αμερικανοτουρκικές εξοπλιστικές σχέσεις, σημειώνοντας ότι η ελληνική πλευρά μεταφέρει σταθερά τις ευαισθησίες της στην Ουάσινγκτον και στον Μάρκο Ρούμπιο.
Ανοικτό παραμένει παράλληλα το ζήτημα της επιστροφής της ελληνικής συστοιχίας Patriot από τη Σαουδική Αραβία, την ώρα που έχει ήδη αρχίσει η μετακίνηση Patriot από την Κάρπαθο προς την Κρήτη. Ο κ. Γεραπετρίτης χαρακτήρισε τις σχετικές αποφάσεις αμιγώς επιχειρησιακές και διευκρίνισε ότι η παρουσία στη Σαουδική Αραβία αξιολογείται διαρκώς από το ΓΕΕΘΑ, λαμβανομένων υπόψη τόσο των αναγκών εσωτερικής ασφάλειας όσο και της στρατηγικής σχέσης Αθήνας – Ριάντ. «Εάν κρίνουμε ότι είναι αναγκαίο να επιστρέψει η πυροβολαρχία στην Ελλάδα, θα το πράξουμε», είπε, χωρίς να συνδέσει την πιθανή επιστροφή με τη Συμφωνία της Μέκκας.
Η νέα κυβερνητική γραμμή, πάντως, δεν κλείνει το μέτωπο της εσωτερικής πολιτικής αντιπαράθεσης. Το ΠΑΣΟΚ κατηγορεί την κυβέρνηση ότι αντιλήφθηκε καθυστερημένα πως τα «ήρεμα νερά» δεν μπορούν να αποτελούν αυτοσκοπό. Ο εκπρόσωπος Τύπου Κώστας Τσουκαλάς επανήλθε χθες και σήμερα, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα επιχειρεί να δημιουργήσει τετελεσμένα στο Αιγαίο και ζητώντας ισχυρότερη ευρωπαϊκή αντίδραση, ενώ ο Δημήτρης Μάντζος είχε ήδη κατηγορήσει την κυβέρνηση ότι επί μακρόν επέτρεπε στην Τουρκία να καλύπτει τις αναθεωρητικές επιδιώξεις της πίσω από το κλίμα των «καλών προθέσεων».
Η Αθήνα, από την πλευρά της, επιμένει ότι δεν εγκαταλείπει τον διάλογο, αλλά εμφανίζεται αποφασισμένη να θέσει σαφέστερα τα όριά του. Το κρίσιμο τεστ θα έρθει όταν οι εκατέρωθεν διακηρύξεις μεταφερθούν από το διπλωματικό επίπεδο στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, με το καλώδιο και τις επόμενες τουρκικές κινήσεις να αποτελούν τα πρώτα πιθανά πεδία δοκιμής.
Εφημερίδα Απογευματινή
