Συνέντευξη στον ΓΙΑΝΝΗ ΜΟΥΤΣΙΟ
Ως πολιορκητικό κριό φέρεται να εργαλειοποιεί τη Χεζµπολάχ το Ιράν απέναντι στο Ισραήλ, ώστε να εδραιώσει η Τεχεράνη τον ρόλο της ως περιφερειακού παράγοντα στην περιοχή, σύµφωνα µε τον πρώην σύµβουλο του προέδρου του Ισραήλ Ισαάκ Χέρτζογκ, Τζέισον Πέρλµαν. Οι πρόσφατες επιθέσεις µε βαλλιστικούς πυραύλους, που λίγο έλειψε να προκαλέσουν µια νέα ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή, δυναµίτισαν το κλίµα µεταξύ Ουάσινγκτον και Ιερουσαλήµ, µε τον Τραµπ να παρεµβαίνει σε αυστηρό ύφος για να αποφευχθεί ένας νέος κύκλος αίµατος. Ωστόσο, ο Πέρλµαν δηλώνει αισιόδοξος πως υπό τις κατάλληλες συνθήκες µπορεί να επιτευχθεί µια συµφωνία επωφελής για το Ισραήλ.
Την ίδια στιγµή που βρίσκονται σε εξέλιξη οι συνοµιλίες για ειρήνευση, το Ιράν έπληξε εκ νέου µε βαλλιστικούς πυραύλους το Ισραήλ. Πώς σχολιάζετε αυτή την εξέλιξη;
Το Ιράν προσπαθεί να αξιοποιήσει τον αγώνα του Ισραήλ κατά της Χεζµπολάχ για να επανεκκινήσει τον πόλεµο. Γνωρίζει ότι ο πόλεµος είναι προς όφελός του, επειδή ο κόσµος επικρίνει την αντίδραση του Ισραήλ κατά του Ιράν. Η Τεχεράνη δήλωσε ανοιχτά ότι θα υπερασπιζόταν τη Χεζµπολάχ, ενώ ο Λίβανος έχει καταστήσει σαφές -και στις συµφωνίες µε τη µεσολάβηση των ΗΠΑ µε το Ισραήλ-, ότι δεν θέλει το Ιράν να χρησιµοποιήσει τη χώρα ως βάση για στρατιωτική τροµοκρατία σε όλη την περιοχή και ως µοχλό διαπραγµάτευσης. Το Ιράν προσπαθεί να επαναβεβαιώσει την κυριαρχία του σε ορισµένα εδάφη του Λιβάνου και να υπερασπιστεί τη Χεζµπολάχ στη σύγκρουσή της µε το Ισραήλ. Ελπίζω ότι έχουµε δει το τέλος.
Τι σηµαίνει για το Ισραήλ η ενδιάµεση συµφωνία ΗΠΑ – Ιράν;
Το Ισραήλ δεν επιθυµεί να βρίσκεται σε ένα µόνιµο καθεστώς απειλής από το Ιράν, είτε µε πυραύλους και ατοµικές βόµβες είτε µε τροµοκρατικές υποδοµές και δίκτυα σε όλη την περιοχή και τον κόσµο. Αυτό περιλαµβάνει τη ρητορική που υποκινεί το µίσος και την αντισηµιτική βία και αφορά ένα δίκτυο και µια συµµαχία σε όλη την περιοχή, η οποία υποστηρίζει ένα διαφορετικό µέλλον για τη Μέση Ανατολή, όπου Εβραίοι, Αραβες, Μουσουλµάνοι, Χριστιανοί θα ζουν µαζί µε ευηµερία. Στις 6 Οκτωβρίου 2023 βρεθήκαµε µια ανάσα από τη δηµιουργία ενός µέλλοντος όπου η Μέση Ανατολή θα είχε τη δυνατότητα να ζήσει ειρηνικά, µε συνεργασία και ευηµερία. Ο άξονας του κακού, που χειραγωγείται από τους αγιατολάχ στο Ιράν, δεν θα επέτρεπε ποτέ να συµβεί αυτό, επειδή έτσι θα εξέλιπε ο ίδιος ο λόγος ύπαρξής του, δηλαδή η καταστροφή του Ισραήλ. Οποιαδήποτε πρόταση αφαιρεί ή περιορίζει την ιρανική ικανότητα να απειλεί το Ισραήλ και να διασπείρει τον τρόµο στην περιοχή, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει τις φιλίες µεταξύ των κρατών που δέχτηκαν επίθεση από το Ιράν τους τελευταίους µήνες, αποτελεί τη βάση για οποιαδήποτε συµφωνία θα κάνει το Ισραήλ. Ωστόσο ο διάβολος κρύβεται στις λεπτοµέρειες. Το Ιράν συνεχίζει να επιδιώκει να αναπτύσσει πυραύλους, να απειλεί το διεθνές εµπόριο και να αναπτύσσει πυρηνικές βόµβες…
Η πραγµατικότητα είναι εντελώς διαφορετική, καθώς οι επιχειρήσεις του Ισραήλ σε Λίβανο και Γάζα συνεχίζονται. Τίποτα δεν φαίνεται να έχει αλλάξει προς το καλύτερο.
∆ιαφωνώ, γιατί είχαµε άµεσες διαπραγµατεύσεις µε τον Λίβανο πρώτη φορά έπειτα από 43 χρόνια, ενώ η Χεζµπολάχ, αν και εξακολουθεί να είναι µια επικίνδυνη τροµοκρατική πολιτοφυλακή, δεν είναι η δύναµη που ήταν κάποτε. Η «Χαµάς» δεν είναι σε θέση να επαναλάβει µια 7η Οκτωβρίου. Το Ιράν έδειξε το πραγµατικό του πρόσωπο επιτιθέµενο στα ΗΑΕ, τη Σαουδική Αραβία, το Μπαχρέιν. Το σκοτάδι είναι πάντα πιο βαθύ πριν από την αυγή και τα προβλήµατα είναι ίσως πιο έντονα από ποτέ. Το ίδιο ισχύει και για τις λύσεις.
Είστε αισιόδοξος για το µέλλον των ειρηνευτικών συνοµιλιών;
Είµαι ρεαλιστής. Οταν εξετάζουµε την πολιτική και την πίεση που ασκεί ο πρόεδρος Τραµπ, για να τερµατίσει τη σύγκρουση, είναι δίκαιο να πούµε ότι το Ισραήλ µπορεί να µην πετύχει την ιδανική συµφωνία που θέλει. Ολοι στο Ισραήλ χαιρόµαστε που βλέπουµε τον πρόεδρο Τραµπ να προωθεί τις Συµφωνίες του Αβραάµ ως αναπόσπαστο µέρος µιας περιφερειακής συµφωνίας. Ο πρόεδρος Τραµπ, µε τις Συµφωνίες του Αβραάµ κατά την πρώτη του θητεία, έκανε ένα βήµα πίσω και είδε τη µεγαλύτερη εικόνα και αντιλήφθηκε τη διασύνδεση µεταξύ αυτών των ζητηµάτων. Αν αντιµετωπίσετε αυτά τα γεγονότα µε αυτόν τον τρόπο, υπάρχουν πολύ περισσότερες πιθανότητες να βρεθεί λύση.
Εχει ασκηθεί κριτική για τη συνεργασία Ισραήλ – ΗΠΑ ως προς το πόσο µπορεί να επεκταθεί αυτή και αν το Ισραήλ µπορεί αυτοτελώς να ολοκληρώσει το έργο. Πώς το σχολιάζετε;
Το Ισραήλ διατηρεί την ικανότητά του να αµύνεται. Αλλά το µεγαλύτερο στρατηγικό του πλεονέκτηµα είναι η διεθνής συνεργασία, η υποστήριξη των ΗΠΑ σε αυτή την περίπτωση και δεν είναι µόνο αυτές. Ακόµη και αν οι ηγέτες ΗΠΑ – Ισραήλ απέχουν στις θέσεις τους σε επιµέρους πτυχές µιας συµφωνίας, δεν υπάρχει καµία ένδειξη ότι υπάρχει απόκλιση στους κοινούς τελικούς στόχους των δύο κυβερνήσεων.
Ποιο είναι το επόµενο βήµα, εφόσον καταλήξουµε σε εκεχειρία;
Από διεθνή άποψη, το άνοιγµα των Στενών του Ορµούζ θα έχει άµεσο όφελος και αυτό θα βοηθήσει στην εκτόνωση της έντασης, επειδή ένα πράγµα που έχει το Ιράν µε το µέρος του είναι ο χρόνος. Το Ιράν µπορεί απλώς να µένει άπραγο και να περιµένει τους ηγέτες των δηµοκρατιών να λογοδοτήσουν όταν εξαντληθεί η υποµονή του λαού τους. Το Ισραήλ την εποχή της συµφωνίας JCPOA αντιδρούσε, γιατί ενώ αυτή αντιµετώπισε σε πολύ σύντοµο χρονικό διάστηµα τις πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν, δεν ασχολήθηκε µε την ικανότητά του να αναπτύξει βαλλιστικούς πυραύλους. ∆ικαιωθήκαµε, γιατί πλέον διαθέτουν βαλλιστικούς πυραύλους που µπορούν να φτάσουν ακόµη και στις ακτές των ΗΠΑ και σίγουρα στην Ευρώπη και αυτό συνέβη πριν από την τεχνολογία των drones. Ο κίνδυνος αυξάνεται άµεσα. Νιώθουµε µια βαθιά σχέση µε τον ιρανικό λαό και το επόµενο πράγµα που θα πρέπει πραγµατικά να συµβεί είναι ο ιρανικός λαός να αρχίσει να αισθάνεται κάποιες ελευθερίες και να βλέπει µεταρρυθµίσεις.
Εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»
