Ο κίνδυνος της πολιτικής αστάθειας που την ακούμε συχνά τον τελευταίο καιρό -ειδικά από κυβερνητικά χείλη- δεν είναι μια αφηρημένη έννοια που αφορά μόνο τα κομματικά επιτελεία και τις δημοσκοπήσεις. Είναι μια πραγματικότητα για την οικονομία και τελικά για την ίδια την κοινωνία. Και όσο πλησιάζουμε προς τις εκλογές τόσο πιο καθαρά διαμορφώνεται ένα τοπίο έντονα κατακερματισμένης ψήφου, χωρίς ορατή προοπτική αυτοδυναμίας για κανένα κόμμα.
Η πρόσφατη ανάλυση της Moody’s Analytics περιγράφει με σαφήνεια αυτόν τον κίνδυνο. Ο διεθνής οίκος μιλά για «ενισχυμένη πολιτική αβεβαιότητα» στην Ελλάδα και εξετάζει σενάρια που περιλαμβάνουν ακόμη και πρόωρες εκλογές ή αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις μέχρι να προκύψει βιώσιμη κυβέρνηση. Το πιο ανησυχητικό στοιχείο της έκθεσης δεν είναι η πιθανότητα πρόωρης κάλπης -στην Ελλάδα άλλωστε αυτό έχει καταλήξει να είναι σχεδόν ο κανόνας- αλλά το ενδεχόμενο παρατεταμένης ακυβερνησίας και μακρών διαπραγματεύσεων για κυβερνήσεις συνεργασίας, με άμεσες επιπτώσεις στις επενδύσεις, στην ανάπτυξη και στο κόστος δανεισμού της χώρας.
Και όλα αυτά δεν συμβαίνουν ενώ η Ελλάδα και συνολικά η Ευρώπη περνούν μια περίοδο κανονικότητας αλλά σε ένα χρονικό σημείο που η ελληνική οικονομία δέχεται ήδη ισχυρές εξωτερικές πιέσεις. Η κρίση στη Μέση Ανατολή επηρεάζει την ενέργεια, τις μεταφορές, τον τουρισμό και συνολικά το κλίμα αβεβαιότητας στην ευρωπαϊκή οικονομία. Σε τέτοιες συνθήκες η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να ξαναμπεί σε έναν κύκλο πολιτικής αστάθειας, εσωστρέφειας και διαρκών εκλογικών συγκρούσεων. Τον έχουμε ζήσει στο παρελθόν και δεν ήταν ό,τι καλύτερο για τη χώρα, ειδικά με εθνικούς κινδύνους εξ ανατολών να αναπτύσσονται και πάλι με ένταση.
Για αυτό το μήνυμα της σταθερότητας αποκτά σήμερα ιδιαίτερη σημασία. Δεν πρόκειται για ένα προεκλογικό σύνθημα επικοινωνιακής χρήσης. Είναι όρος επιβίωσης για την οικονομία και την κοινωνική συνοχή. Όταν οι αγορές, οι επενδυτές και οι διεθνείς οργανισμοί βλέπουν μια χώρα να αδυνατεί να σχηματίσει σταθερή κυβέρνηση, παγώνουν αποφάσεις, αυξάνεται η επιφυλακτικότητα και τελικά το κόστος μεταφέρεται στους πολίτες: στην εργασία, στις τιμές, στα εισοδήματα και στην καθημερινότητα που ήδη είναι πολύ δύσκολη για ένα μεγάλο κομμάτι του κόσμου.
Η αλήθεια είναι ότι το πολιτικό σύστημα οδηγείται αναγκαστικά σε μια νέα εποχή συνεργασιών. Η αυτοδυναμία για τη Νέα Δημοκρατία μοιάζει εξαιρετικά δύσκολη με τα σημερινά δεδομένα, ενώ για τα υπόλοιπα κόμματα βρίσκεται εκτός πολιτικής πραγματικότητας. Άρα το πραγματικό ερώτημα δεν είναι ποιος ονειρεύεται μόνος του την εξουσία, αλλά ποιος είναι διατεθειμένος να βάλει πάνω από το κομματικό συμφέρον τη σταθερότητα της χώρας.
Η ευθύνη επομένως δεν βαραίνει μόνο τα κόμματα. Βαραίνει και τους πολίτες που θα προσέλθουν στις κάλπες. Σε μια τόσο κρίσιμη συγκυρία οι επιλογές δεν μπορούν να γίνονται με όρους μόνο προσωπικής δυσαρέσκειας, θυμού ή πολιτικού καπρίτσιου. Χρειάζεται ωριμότητα, αίσθηση κινδύνου και συνείδηση ότι μια χώρα δεν μπορεί να προχωρήσει όταν παραμένει εγκλωβισμένη σε διαρκή εκλογικά επεισόδια.
Η Ελλάδα πλήρωσε πολύ ακριβά στο παρελθόν την αβεβαιότητα. Και σήμερα, μέσα σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον, δεν αντέχει να ξαναδοκιμάσει τα όριά της. Η πολιτική σταθερότητα δεν είναι πολυτέλεια. Είναι η βασική προϋπόθεση ώστε η οικονομία να μη διολισθήσει ξανά σε πτωτική πορεία με οδυνηρές συνέπειες για ολόκληρη την κοινωνία.
Εφημερίδα Απογευματινή
