Η Ευρώπη βρίσκεται ξανά μπροστά σε μια κρίση που δεν θα αξιολογηθεί μόνο στα χρηματιστήρια, στα spreads ή στους πίνακες των Βρυξελλών. Θα κριθεί στα σπίτια. Στο πρατήριο καυσίμων, στον λογαριασμό του ρεύματος, στο σουπερμάρκετ και στο κόστος για να ζεσταθεί μια οικογένεια.
Ο νέος ενεργειακός Αρμαγεδδώνας μπορεί να αποδειχθεί η τελευταία μεγάλη ευκαιρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να θυμηθεί γιατί δημιουργήθηκε. Να αποδείξει ότι είναι Ευρώπη των λαών και όχι μια Ευρώπη που γνωρίζει να μετρά τα πάντα, εκτός από την αντοχή των ανθρώπων.
Οι αριθμοί είναι ήδη αμείλικτοι. Η αμόλυβδη βρίσκεται στα ύψη. Την ίδια ώρα, το μπρεντ κινείται σταθερά πάνω από τα 100 δολάρια, ενώ οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου έχουν εκτιναχθεί σε επίπεδα πολλαπλάσια εκείνων της αρχής της χρονιάς.
Και εδώ αρχίζουν οι ευρωπαϊκές ευθύνες. Οι αποθήκες φυσικού αερίου της ΕΕ ήταν στα μέσα Σεπτεμβρίου γεμάτες μόλις κατά 69%, όταν η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε θεωρήσει τουλάχιστον το 80% επαρκές επίπεδο προετοιμασίας για τον χειμώνα.
Με απλά λόγια, η Ευρώπη μπαίνει στον χειμώνα χωρίς τα αποθέματα ασφαλείας που θα της επέτρεπαν να αισθάνεται άνετα. Και το κόστος μιας τέτοιας ολιγωρίας δεν θα το πληρώσουν οι τεχνοκράτες. Θα το πληρώσουν οι πολίτες.
Κάθε κράτος, βεβαίως, έχει τη δική του ευθύνη και ήδη αναζητεί δημοσιονομικό χώρο για παρεμβάσεις. Στην Ελλάδα έχει προαναγγελθεί νέο πακέτο για το πετρέλαιο θέρμανσης, ενίσχυση του επιδόματος και συνέχιση της στήριξης στο ντίζελ. Όμως τα εθνικά μέτρα έχουν όρια. Τα δημοσιονομικά περιθώρια δεν είναι ανεξάντλητα και οι κανόνες μέσα στους οποίους κινούνται οι κυβερνήσεις παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ευρωπαϊκοί.
Για αυτό η συζήτηση πρέπει να γίνει τώρα. Για έκτακτες ευρωπαϊκές παρεμβάσεις, για μεγαλύτερη ευελιξία, για στήριξη όχι μόνο των οικονομικά ασθενέστερων αλλά και των μεσαίων στρωμάτων που βλέπουν το διαθέσιμο εισόδημά τους να συρρικνώνεται μήνα με τον μήνα.
Και υπάρχει ακόμη μία προειδοποίηση που οι Βρυξέλλες δεν πρέπει να αγνοήσουν. Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες δεν στράφηκαν ξαφνικά, χωρίς λόγο, σε φωνές οργής και ακραίας διαμαρτυρίας. Σε πολλές περιπτώσεις η ψήφος λειτουργεί και ως τιμωρία απέναντι σε ένα σύστημα που οι πολίτες αισθάνονται ότι δεν τους ακούει. Η οικονομική πίεση γίνεται εύκολα πολιτική έκρηξη.
Στην Ελλάδα οι τελευταίες έρευνες καταγράφουν τη ΝΔ στο 30%-31%, με το κόμμα Τσίπρα στο 15%-16% % και το ΠΑΣΟΚ στο 12%-13%. Πρόκειται για μια εικόνα που δείχνει ότι η δυσαρέσκεια δεν έχει μεταφραστεί σε μία ενιαία πολιτική κατεύθυνση. Αυτό όμως δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για κανέναν.
Αν η Ευρώπη αργήσει, η Ελλάδα πρέπει να εξαντλήσει κάθε πραγματικό περιθώριο που διαθέτει για να προστατεύσει την κοινωνία. Όχι επειδή έρχονται εκλογές. Όχι για έναν ακόμη γύρο πολιτικής αντιπαράθεσης. Αλλά για τους ανθρώπους που πρέπει να βγάλουν τον χειμώνα. Γιατί στο τέλος οι οικονομίες μπορεί να κρίνονται στους αριθμούς. Οι δημοκρατίες όμως κρίνονται στις ζωές των ανθρώπων.
Εφημερίδα Απογευματινή
