Οι ειδικοί προειδοποιούν επειγόντως τους γονείς για μια τάση που ονομάζεται «heightmaxxing», κατά την οποία έφηβοι παίρνουν αντικαρκινικά φάρμακα σε μια προσπάθεια να αυξήσουν το ύψος τους.
Έφηβοι, κυρίως αγόρια, φέρονται να λαμβάνουν ερδαφιτινίμπη (erdafitinib) —γνωστή επίσης ως «ERDA» ή «Erta»— ένα φάρμακο που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία μιας συγκεκριμένης μορφής καρκίνου της ουροδόχου κύστης.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα, έφηβοι αγοράζουν το φάρμακο με την ελπίδα ότι θα τους βοηθήσει να ψηλώσουν, αφού διάβασαν αναρτήσεις στο διαδίκτυο σχετικά με τις υποτιθέμενες ιδιότητές του να αυξάνει το ύψος.
Οι γιατροί έχουν καλέσει τους εφήβους να μη λαμβάνουν το αντικαρκινικό φάρμακο, προειδοποιώντας ότι θα μπορούσε να προκαλέσει επιπλοκές που θα διαρκέσουν σε όλη τους τη ζωή και ενδέχεται στην πραγματικότητα να μην τους κάνει καθόλου ψηλότερους.
Η δρ Στέφανι Γουίντμερ, γιατρός επειγόντων περιστατικών στη Νέα Υόρκη, δήλωσε στο Fox News Digital: «Είναι εξαιρετικά ανησυχητικό το γεγονός ότι έφηβοι πειραματίζονται με ισχυρά αντικαρκινικά φάρμακα σε μια προσπάθεια να ψηλώσουν. Αυτά τα φάρμακα αναπτύχθηκαν για τη θεραπεία σοβαρών ιατρικών παθήσεων, όχι για τη βελτίωση της σωματικής εμφάνισης, και η λήψη τους χωρίς πραγματική ιατρική ένδειξη ή επίβλεψη γιατρού μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες».
Οι γιατροί προειδοποίησαν επίσης ότι η λήψη του φαρμάκου θα μπορούσε να προκαλέσει βλάβες στις αυξητικές πλάκες των οστών, κατάγματα, πόνο και βλάβες σε όργανα.
Τι είναι η ερδαφιτινίμπη και πώς δρα στον οργανισμό
Η ερδαφιτινίμπη, η οποία πωλείται με την εμπορική ονομασία Balversa, έχει εγκριθεί από την Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) για τη θεραπεία ορισμένων μορφών προχωρημένου καρκίνου της ουροδόχου κύστης.
Το φάρμακο δρα αναστέλλοντας τη δραστηριότητα μιας πρωτεΐνης που προάγει την ανάπτυξη και βρίσκεται στους όγκους του καρκίνου της ουροδόχου κύστης, καθώς και σε κύτταρα σε ολόκληρο το σώμα, επιβραδύνοντας την ανάπτυξη των όγκων.
Ωστόσο, προηγούμενες έρευνες έχουν υποδείξει ότι το φάρμακο μπορεί επίσης να επιταχύνει την ανάπτυξη των οστών σε παιδιά και εφήβους, οδηγώντας ενδεχομένως σε αύξηση του ύψους τους. Ορισμένοι επιστήμονες έχουν αμφισβητήσει αυτές τις έρευνες.
Το φάρμακο διατίθεται μόνο με ιατρική συνταγή και συνδέεται με πολυάριθμες παρενέργειες, όπως βλάβες στην όραση, ρινορραγίες, αλλοιώσεις στο δέρμα και στα νύχια, καθώς και έντονο πόνο στους μυς και στα οστά.
Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα, έφηβοι έχουν καταφέρει παρ’ όλα αυτά να αγοράσουν το φάρμακο από διαδικτυακούς πωλητές που εδρεύουν στο εξωτερικό.
Το φάρμακο, το οποίο παρασκευάζεται από την Johnson & Johnson, εγκρίθηκε το 2019 για τη θεραπεία του καρκίνου της ουροδόχου κύστης. Χρησιμοποιείται όταν οι ασθενείς δεν έχουν ανταποκριθεί σε τουλάχιστον μία προηγούμενη θεραπεία.
Στοχεύει συγκεκριμένα στο ουροθηλιακό καρκίνωμα της ουροδόχου κύστης, το οποίο ευθύνεται για περίπου το 90% των 84.000 περιστατικών καρκίνου που καταγράφονται ετησίως στις ΗΠΑ.
Οι μαρτυρίες εφήβων που πήραν το φάρμακο για να ψηλώσουν
Σύμφωνα με το Rolling Stone, ένας 17χρονος, ο οποίος κατονομάστηκε μόνο ως Ζακ, δήλωσε στο περιοδικό ότι είχε αγοράσει το φάρμακο μέσω διαδικτύου με την ελπίδα να ψηλώσει, ξοδεύοντας 300 δολάρια για ποσότητα που επαρκούσε για έναν μήνα. Είπε στο περιοδικό ότι, ενώ έπαιρνε το φάρμακο, ψήλωσε αρκετές ίντσες μεταξύ των ηλικιών 15 και 17 ετών, αλλά το φάρμακο του προκαλούσε σοβαρά επεισόδια πόνου στις αρθρώσεις και ρινορραγίες. Τελικά, έφτασε στο σημείο να φοβάται ότι θα χρειαζόταν να νοσηλευτεί.
«Κυριολεκτικά αποταμίευα χρήματα κάθε μέρα. Έβαζα στην άκρη χρήματα από τη δουλειά μου και από οτιδήποτε άλλο, αποκλειστικά για να πληρώσω έναν ιατρικό λογαριασμό εξαιτίας της ερδαφιτινίμπης», δήλωσε στο Rolling Stone.
Ένας άλλος 17χρονος, ονόματι Τζέιμς, δήλωσε στο περιοδικό ότι το φάρμακο είχε κάνει τα νύχια των χεριών του να κιτρινίσουν, ενώ έτρεχε πύον από αυτά. Ισχυρίζεται ότι ψήλωσε περίπου τρεις ίντσες μέσα σε δύο μήνες, αφού άρχισε να παίρνει ερδαφιτινίμπη στα τέλη Αυγούστου.
«Είχα ύψος πέντε πόδια και πέντε ίντσες, οπότε η κατάσταση ήταν αρκετά άσχημη. Έτσι, ήξερα απλώς ότι έπρεπε να υπάρχει κάτι που θα μπορούσε να με κάνει ψηλότερο», είπε. Σε δήλωσή της προς το περιοδικό, η Johnson & Johnson ανέφερε ότι το φάρμακο «δεν έχει εγκριθεί για την αύξηση του ύψους και η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητά του δεν έχουν τεκμηριωθεί για αυτόν τον σκοπό ούτε για χρήση σε οποιαδήποτε παιδιά ή εφήβους».
Οι γιατροί έχουν επίσης προειδοποιήσει ότι δεν είναι σαφές αν το φάρμακο πράγματι αυξάνει το ύψος ενός εφήβου.
Οι φήμες ότι θα μπορούσε να αυξήσει το ύψος προέρχονται από μια μελέτη του 2024, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Hormone Research in Paediatrics, η οποία διαπίστωσε απροσδόκητες περιόδους απότομης ανάπτυξης σε παιδιά που λάμβαναν ερδαφιτινίμπη για όγκους του κεντρικού νευρικού συστήματος. Κατά την εφηβεία, η ανάπτυξη των οστών πραγματοποιείται στις αυξητικές πλάκες, περιοχές χόνδρου κοντά στα άκρα των οστών.
Προειδοποίηση για μόνιμες βλάβες και άγνωστες μακροχρόνιες συνέπειες
Η ταχύτητα ανάπτυξης ελέγχεται από μια ουσία που παράγεται φυσιολογικά από τον οργανισμό και ονομάζεται FGFR3.
Ωστόσο, σε αυτή τη μελέτη, οι επιστήμονες υποστήριξαν ότι η δράση αυτής της ουσίας θα μπορούσε να ανασταλεί από την ερδαφιτινίμπη, οδηγώντας σε απότομη αύξηση του ύψους. Ο δρ Άνταλμπερτ Ράιμαν, παιδοενδοκρινολόγος στο Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Βιέννης στην Αυστρία και ένας από τους συγγραφείς της μελέτης, προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η λήψη του φαρμάκου ενέχει σοβαρούς κινδύνους. «Και αυτοί οι υποδοχείς στους οποίους στοχεύουμε με την ERDA υπάρχουν ουσιαστικά σε κάθε κύτταρο», δήλωσε στο Rolling Stone.
«Επομένως, δεν έχουμε ιδέα, ούτε στους ενήλικες και ιδιαίτερα όχι στα παιδιά, σε αυτόν τον οργανισμό που βρίσκεται υπό ανάπτυξη, τι επιπτώσεις προκαλούμε σε βάθος πέντε έως δέκα ετών». Μετά την εφηβεία, οι αυξητικές πλάκες κλείνουν και δεν μπορούν να ανοίξουν ξανά, γεγονός που σημαίνει ότι το φάρμακο είναι απίθανο να επηρεάσει την ταχύτητα ανάπτυξης των οστών.
Η Γουίντμερ δήλωσε: «Μία από τις μεγαλύτερες ανησυχίες είναι ότι αυτά τα φάρμακα μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές παρενέργειες, συμπεριλαμβανομένων δυνητικά μόνιμων βλαβών στην όραση, αυξημένων επιπέδων φωσφορικών αλάτων και άλλων μεταβολικών διαταραχών. Μιλάμε για εφήβους των οποίων τα σώματα εξακολουθούν να αναπτύσσονται, και το να τους εκθέτουμε σε αυτούς τους κινδύνους για έναν αισθητικό στόχο είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό».
Η Γουίντμερ πρόσθεσε: «Θα πρέπει να ενθαρρύνουμε τους εφήβους να δίνουν προτεραιότητα στην υγεία τους, όχι να τους μαθαίνουμε να τη θέτουν σε κίνδυνο. Καμία επιπλέον αύξηση του ύψους δεν αξίζει τον κίνδυνο μόνιμης βλάβης στην όρασή σας ή άλλων σοβαρών και ενδεχομένως άγνωστων ιατρικών επιπλοκών».
Της EMILY JOSHU STERNE / ©Associated Newspapers Limited











