Νέο «χαστούκι» στις τουρκικές βλέψεις στη ΝΑ Μεσόγειο συνιστά η ρηματική διακοίνωση που κατέθεσε η Αίγυπτος στον ΟΗΕ με ημερομηνία 5 Νοεμβρίου ως απάντηση στους ισχυρισμούς περί κύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου του 2019 από τη λιβυκή Βουλή των Αντιπροσώπων. Για το Κάιρο, καμία εσωτερική πολιτική διεργασία στη Λιβύη δεν δύναται να προσδώσει νομιμοποίηση σε ένα σύμφωνο που παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας χαρακτηρίζοντας εκ νέου το μνημόνιο ως «απολύτως άκυρο και στερούμενο οποιασδήποτε έννομης ισχύος».
Η αιγυπτιακή παρέμβαση αποδομεί συνολικά την προσπάθεια επιρροής που επιχειρεί να ασκήσει η Τουρκία στη Λιβύη αφού το Κάιρο δεν αρκείται στην απόρριψη του πλαισίου οριοθέτησης, αλλά μπλοκάρει νομικά και τους ενεργειακούς βραχίονες της τουρκολιβυκής συνεργασίας: Το διακρατικό μνημόνιο για τους υδρογονάνθρακες της 3ης Οκτωβρίου 2022, καθώς και τη συμφωνία της 25ης Ιουνίου 2025 μεταξύ των κρατικών πετρελαϊκών εταιρειών των δύο χωρών. Η Αίγυπτος δηλώνει ότι δεν αναγνωρίζει καμία ενέργεια που απορρέει από αυτά τα κείμενα και επιφυλάσσεται του δικαιώματος να προασπίσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα με κάθε νόμιμο μέσο.
Ταυτόχρονα, η ρηματική διακοίνωση λειτουργεί ως ανάχωμα στις μονομερείς αναθεωρητικές βλέψεις της Άγκυρας σε συνεργασία με τη Λιβύη. Το Κάιρο απορρίπτει ρητά τα εξωτερικά όρια της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας που κήρυξε η Τρίπολη τον Μάιο 2025, επισημαίνοντας ότι τα ανατολικά λιβυκά όρια επικαλύπτουν τα δυτικά θαλάσσια σύνορα της Αιγύπτου, επιχειρώντας να υφαρπάξουν τμήματα των αιγυπτιακών θαλάσσιων ζωνών.
Πέρα όμως, από τη διεθνοποίηση του θέματος, με τη ρηματική διακοίνωση στον ΟΗΕ, η αιγυπτιακή διπλωματία αναπτύσσει δραστηριότητα και εντός της Λιβύης, με στόχο να απομονώσει την Άγκυρα με εντατικοποίηση των επαφών ακόμη και με την κυβέρνηση της Τρίπολης την οποία μέχρι πρότινος το Κάιρο δεν αναγνώριζε, επιδιώκοντας να επαναφέρει τη συζήτηση από το πεδίο των μονομερών τετελεσμένων στη σφαίρα της θεσμικής διαπραγμάτευσης. Να σημειωθεί ότι πριν από την αιγυπτιακή παρέμβαση στα Ηνωμένα Έθνη, ήταν η Ελλάδα που πρώτη κατέθεσε ρηματική διακοίνωση στον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ με ημερομηνία 22 Οκτωβρίου, την οποία υπέγραψε η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, και κυκλοφόρησε επίσημα στις 23 Οκτωβρίου ως έγγραφο της 81ης Συνόδου της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Με τη ρηματική διακοίνωση η Αθήνα, όπως ακριβώς και το Κάιρο, αντέδρασε στους ισχυρισμούς περί επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου ξεκαθαρίζοντας ότι η κίνηση αυτή δεν μπορεί να του προσδώσει καμία νομιμότητα ή νομική ισχύ, χαρακτηρίζοντας το μνημόνιο παράνομο και άκυρο βάσει του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας, χωρίς να παράγει καμία έννομη συνέπεια για τρίτα κράτη.
Εφημερίδα Απογευματινή







