Φωτοβολταϊκά σε ταράτσα ή μπαλκόνι: Ο πρακτικός οδηγός για τον καταναλωτή

Το νέο πλαίσιο για την αυτοκατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας απλοποιεί τις διαδικασίες για νοικοκυριά και επιχειρήσεις και ανοίγει τον δρόμο για μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα, αυτόνομες μπαταρίες και περισσότερες λύσεις παραγωγής ρεύματος για ίδια χρήση.

Για τον καταναλωτή, οι σημαντικότερες αλλαγές αφορούν τα φωτοβολταϊκά σε ταράτσες, τα συστήματα με μπαταρία και, για πρώτη φορά, τα λεγόμενα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού» έως 800 Watt.

1. Μπορώ να βάλω φωτοβολταϊκό στην ταράτσα;

Ναι. Το νέο πλαίσιο διευκολύνει την αυτοκατανάλωση για νοικοκυριά και επιχειρήσεις και επιτρέπει την αξιοποίηση φωτοβολταϊκών συστημάτων για την κάλυψη των δικών τους αναγκών.

Για τα οικιακά φωτοβολταϊκά προβλέπεται ειδικό πρόγραμμα για συστήματα έως 10,8 kW. Στο πρόγραμμα μπορούν να εντάσσονται καταναλωτές με οικιακή παροχή, ανεξάρτητα από το αν είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα.

Σε πολυκατοικίες διευκολύνεται επίσης η συλλογική αυτοκατανάλωση, ενώ το πλαίσιο επεκτείνεται και σε συγκροτήματα κατοικιών.

Τι σημαίνει πρακτικά;

Ένα νοικοκυριό μπορεί να αξιοποιεί την παραγωγή του φωτοβολταϊκού για να καλύπτει τις δικές του ανάγκες. Η ενέργεια που δεν καταναλώνεται μπορεί, ανάλογα με το σχήμα αυτοκατανάλωσης, να αντιμετωπίζεται σύμφωνα με τους κανόνες αποζημίωσης που προβλέπει το νέο πλαίσιο.

2. Τι αλλάζει με τα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού»;

Εδώ βρίσκεται μία από τις σημαντικότερες αλλαγές.

Για πρώτη φορά θεσπίζεται δυνατότητα εγκατάστασης μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων έως 800 Watt μέγιστης ισχύος έγχυσης, αποκλειστικά για την κάλυψη ιδίων αναγκών.

Παράλληλα, η εγκατεστημένη ισχύς του συστήματος μπορεί να φτάνει έως 1.000 Watt, σύμφωνα με τις σχετικές τεχνικές προδιαγραφές.

Με απλά λόγια

800 Watt είναι το βασικό όριο που πρέπει να κρατήσει ο καταναλωτής για τη μέγιστη ισχύ έγχυσης.

Τα συστήματα αυτά σχεδιάζονται για ίδια κατανάλωση και όχι για εμπορική παραγωγή και πώληση ηλεκτρικής ενέργειας.

Η σύνδεση προβλέπεται να γίνεται με απλοποιημένη ηλεκτρονική διαδικασία, ενώ ο ΔΕΔΔΗΕ θα καθορίσει τις τεχνικές και ασφαλιστικές προδιαγραφές.

3. Χρειάζεται διαδικασία σύνδεσης;

Ναι. Το γεγονός ότι πρόκειται για μικρό σύστημα δεν σημαίνει ότι εγκαθίσταται χωρίς κανόνες.

Προβλέπεται online ενημέρωση του Διαχειριστή για τα μικρά συστήματα, ενώ θα ισχύουν συγκεκριμένες τεχνικές προδιαγραφές για την προστασία τόσο του δικτύου όσο και της ηλεκτρικής εγκατάστασης.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, για τα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού» προβλέπονται επίσης απαιτήσεις που συνδέονται με έξυπνο μετρητή και ενεργή Υπεύθυνη Δήλωση Εγκαταστάτη (ΥΔΕ).

Άρα, δεν πρόκειται απλώς για την αγορά ενός πάνελ και την τοποθέτησή του στην πρίζα χωρίς καμία διαδικασία.

4. Μπορώ να βάλω μπαταρία χωρίς φωτοβολταϊκό;

Ναι. Αυτό αποτελεί μία ακόμη σημαντική αλλαγή του νέου πλαισίου.

Προβλέπεται η εγκατάσταση μεμονωμένων συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας από φυσικά και νομικά πρόσωπα, με απλοποιημένες διαδικασίες και συγκεκριμένες τεχνικές προϋποθέσεις.

Η λογική είναι διαφορετική από εκείνη ενός φωτοβολταϊκού.

Η μπαταρία μπορεί να χρησιμοποιείται για να αποθηκεύει ενέργεια όταν το κόστος είναι χαμηλότερο και να την αξιοποιεί αργότερα, όταν οι ανάγκες κατανάλωσης είναι μεγαλύτερες ή οι τιμές υψηλότερες.

Το ΥΠΕΝ συνδέει τη δυνατότητα αυτή και με τα δυναμικά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας.

5. Πόσο μεγάλη μπορεί να είναι η μπαταρία;

Για σταθμούς αποθήκευσης χωρίς έγχυση στο δίκτυο, η εγκατεστημένη ισχύς του συστήματος αποθήκευσης δεν μπορεί να υπερβαίνει το 100% της συμφωνημένης ισχύος της παροχής κατανάλωσης.

Εφόσον απαιτείται, μπορεί να γίνει επαύξηση της παροχής, ενώ προβλέπεται η εγκατάσταση αισθητήρα κατεύθυνσης και συστήματος τηλεμέτρησης.

Επομένως, η δυνατότητα εγκατάστασης μπαταρίας δεν σημαίνει ότι κάθε καταναλωτής μπορεί να τοποθετήσει οποιαδήποτε ισχύ χωρίς τεχνικό έλεγχο.

6. Μπορώ να συνδυάσω φωτοβολταϊκό και μπαταρία;

Ναι. Το νέο πλαίσιο προβλέπει ρητά τη δυνατότητα προσθήκης συστημάτων αποθήκευσης σε σταθμούς αυτοκατανάλωσης.

Στο διασυνδεδεμένο σύστημα, η μπαταρία μπορεί να φορτίζει από το φωτοβολταϊκό και, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να απορροφά ενέργεια και από το δίκτυο, όταν λειτουργεί σε καθεστώς zero feed-in, δηλαδή χωρίς έγχυση ενέργειας στο δίκτυο.

Αυτό δίνει στον καταναλωτή τη δυνατότητα να αυξήσει την ιδιοκατανάλωση της παραγόμενης ενέργειας αντί να αφήνει μεγάλο μέρος της παραγωγής να περισσεύει.

7. Τι γίνεται με την ενέργεια που περισσεύει;

Το νέο πλαίσιο αποσαφηνίζει ότι η αποζημίωση για την πλεονάζουσα ενέργεια γίνεται με βάση τις τιμές της Αγοράς Επόμενης Ημέρας ή, όπου προβλέπεται, την Ειδική Τιμή Αγοράς (ΕΤΑ) των τεχνολογιών ΑΠΕ.

Για τους οικιακούς αυτοκαταναλωτές έως 10,8 kW, το προηγούμενο πλαίσιο προέβλεπε το οικονομικό όφελος από το πλεόνασμα να αποτυπώνεται ως έκπτωση στον εκκαθαριστικό λογαριασμό.

Το κρίσιμο για τον καταναλωτή είναι ότι το νέο σύστημα δίνει μεγαλύτερη έμφαση στην ταυτόχρονη παραγωγή και κατανάλωση, καθώς και στην αποθήκευση.

8. Τι γίνεται στην πολυκατοικία;

Το νέο πλαίσιο διευκολύνει την κοινή αυτοκατανάλωση.

Έτσι, δεν περιορίζεται μόνο στην περίπτωση όπου οι καταναλωτές βρίσκονται στο ίδιο κτίριο, αλλά επεκτείνεται και σε καταναλωτές εντός συγκροτημάτων κατοικιών.

Παράλληλα, προβλέπεται ότι για φωτοβολταϊκά έως 10,8 kW που εξυπηρετούν αποκλειστικά οικιακές παροχές και κοινόχρηστους χώρους μπορεί να υπάρχει εκπροσώπηση από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ, αντί για ΦοΣΕ.

9. Μπορεί άλλος να εγκαταστήσει το φωτοβολταϊκό για μένα;

Ναι. Προβλέπεται αυτοκατανάλωση μέσω τρίτου προσώπου.

Ο τρίτος μπορεί να είναι ο κάτοχος του σταθμού και να έχει τις σχετικές άδειες, όμως τη σύμβαση ταυτοχρονισμένου ή εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού την υπογράφει ο αυτοκαταναλωτής, ο οποίος λαμβάνει και το οικονομικό όφελος.

Με αυτόν τον τρόπο ανοίγει ο δρόμος και για μοντέλα όπου ο καταναλωτής δεν χρειάζεται να είναι ο ίδιος ιδιοκτήτης του φωτοβολταϊκού συστήματος.

10. Τι πρέπει να προσέξει ο καταναλωτής πριν προχωρήσει;

Πριν από οποιαδήποτε εγκατάσταση, χρειάζεται να ελεγχθούν:

• Η διαθέσιμη ισχύς της παροχής.
• Η δυνατότητα σύνδεσης στο συγκεκριμένο σημείο του δικτύου.
• Η τεχνική καταλληλότητα της ηλεκτρικής εγκατάστασης.
• Οι προδιαγραφές του ΔΕΔΔΗΕ για το συγκεκριμένο σύστημα.
• Αν υπάρχει μπαταρία, οι απαιτήσεις για ισχύ, μετρητές και προστασία.
• Αν πρόκειται για πολυκατοικία, το καθεστώς χρήσης της ταράτσας ή του κοινόχρηστου χώρου.
• Το μοντέλο αυτοκατανάλωσης που θα επιλεγεί και ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζεται η πλεονάζουσα ενέργεια.

Ιδιαίτερα για τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού, οι τελικές τεχνικές προδιαγραφές είναι κρίσιμες πριν από την αγορά εξοπλισμού. Ο ΔΕΔΔΗΕ προβλέπεται να καθορίσει τις απαιτήσεις εγκατάστασης, σύνδεσης και λειτουργίας.

Με μια ματιά