Ουρά εκταµιεύσεων µέχρι το 2029 έχουν να αναµένουν οι τράπεζες στην εποχή µετά το Ταµείο Ανάκαµψης, παράλληλα µε χρηµατοδοτήσεις µεγάλων και µικρότερων επενδυτικών έργων που βρίσκονται σε εξέλιξη ή θα δροµολογηθούν και τα οποία θα στηριχθούν αµιγώς σε τραπεζικό δανεισµό ή συνδυαστικά µε εθνικά και κοινοτικά χρηµατοδοτικά εργαλεία. Ανοιχτή τη στρόφιγγα των χρηµατοδοτήσεων και µετά το τέλος του Ταµείου Ανάκαµψης θα κρατήσει επίσης η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, καθώς µε την ολοκλήρωση της θεσµικής αναβάθµισής της, µέσω του ευρωπαϊκού Pillar Assessment και την κεφαλαιακή ενίσχυσή της µε 2 δισ. ευρώ πόρων του Ταµείου Ανάκαµψης που διαφορετικά θα χάνονταν, θα µπορεί να λειτουργήσει ως εθνική χρηµατοδοτική πλατφόρµα, συνδυάζοντας ευρωπαϊκά κεφάλαια, δικούς της πόρους και τραπεζική συγχρηµατοδότηση. Από τα 2 δισ., θα κατευθυνθούν στις µικροµεσαίες επιχειρήσεις 1 δισ. ευρώ για συγχρηµατοδοτούµενα δάνεια και 500 εκατ. ευρώ για εγγυοδοσία. Με τη µόχλευση, το 1,5 αυτό δισ. εκτιµάται ότι θα κινητοποιήσει χρηµατοδοτήσεις της τάξης των 5 δισ. ευρώ.
Η ζήτηση για δάνεια αναµένεται να συντηρήσει ρυθµούς αύξησης της πιστωτικής επέκτασης της τάξης του 8%-9% τα επόµενα χρόνια, τουλάχιστον διπλάσιους από τον αναµενόµενο ρυθµό στην υπόλοιπη Ευρώπη, όπως εκτιµούν οι τραπεζίτες. Αυξηµένο µερίδιο στις νέες εκταµιεύσεις αναµένεται να έχουν οι µικροµεσαίες επιχειρήσεις, καθώς υπολογίζεται ότι θα απορροφήσουν το 20%-30% των νέων χρηµατοδοτήσεων.
Τραπεζίτες αναφέρουν στην «Κυριακάτικη Απογευµατινή» ότι µόνο το περίπου 50% των συµβασιοποιήσεων δανείων του Ταµείου Ανάκαµψης έχουν εκταµιευθεί µέχρι στιγµής (6 από τα 13,2 δισ. ευρώ), οι εκταµιεύσεις µεγάλων έργων, όπως ενδεικτικά ο ΒΟΑΚ, το αεροδρόµιο στο Καστέλλι, το FlyOver της Θεσσαλονίκης κ.ά., «τρέχουν», ενώ µεγάλες χρηµατοδοτήσεις θα απαιτήσουν έργα όπως data centers, δίκτυα οπτικών ινών και γενικότερα έργα υποδοµών, καθώς επίσης και η ναυτιλία. Οπως σηµειώνουν, η ζήτηση για ναυτιλιακά δάνεια βρίσκεται σε έξαρση λόγω των νέων ναυπηγήσεων που δροµολογούν οι εφοπλιστές, καθώς η διεθνής συγκυρία τούς έχει δώσει ευκαιρία «once in a lifetime» για την ανανέωση των στόλων. Μάλιστα, στην εκρηκτική ζήτηση για ναυτιλιακά δάνεια οφείλεται, σύµφωνα µε τους τραπεζίτες, το 30% της καθαρής πιστωτικής επέκτασης που παρουσιάζουν οι τράπεζες. Παράλληλα, κινείται παραδοσιακά η ζήτηση για δάνεια στον τουρισµό, στο real estate, στη βιοµηχανία και το εµπόριο.
Περιβάλλον
Πρωταγωνιστής, ωστόσο, και µε τη µερίδα του λέοντος στα νέα δάνεια που θα δώσουν οι τράπεζες, θα είναι ο τοµέας της ενέργειας. Οπως αναφέρουν οι τραπεζίτες, στις ενεργειακές υποδοµές αναµένεται να κατευθυνθεί το επόµενο µεγάλο κύµα επενδύσεων σε έργα υποδοµής, καθώς, λόγω της γεωπολιτικής αβεβαιότητας, η ευρωπαϊκή ατζέντα έχει στραφεί από την πράσινη µετάβαση στην ενεργειακή ανεξαρτησία και ασφάλεια.
Καθώς η Ελλάδα εξελίσσεται σε ενεργειακό κόµβο, απέδειξε ότι µπορεί να σχεδιάζει, να αδειοδοτεί, να κατασκευάζει και το τραπεζικό της σύστηµα να υποστηρίζει µεγάλα έργα υποδοµής µε κεφάλαια, µε τεχνογνωσία και µε µακροχρόνια δέσµευση.
Η χρηµατοδότηση δεν είναι το πρόβληµα, καθώς οι ελληνικές τράπεζες έχουν πετύχει σηµαντική πιστωτική επέκταση τα τελευταία χρόνια και διαθέτουν κεφάλαια, διάθεση και τεχνογνωσία για µεγάλα και σύνθετα έργα υποδοµών, χωρίς µάλιστα να υπάρχει ενεργός ρόλος ξένων τραπεζών στην ελληνική αγορά project finance.
Αναφερόµενοι στο επόµενο µεγάλο κύµα επενδύσεων που θα κατευθυνθεί στις ενεργειακές υποδοµές, οι τραπεζίτες επισηµαίνουν κατ’ αρχάς τις επενδύσεις σε αποθήκευση και δίκτυα. Τα επενδυτικά πλάνα των διαχειριστών προβλέπουν περίπου 1,5 δισ. ευρώ ετησίως, ενώ το πρόγραµµα των νησιωτικών διασυνδέσεων προχωρά µε όφελος για τους καταναλωτές που εκτιµάται σε 3,7 δισ. ευρώ έως το 2034. Αναφέρονται επίσης στις διασυνοριακές γραµµές µεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας -µε προεξάρχοντα τον Great Sea Interconnector-, προϋπόθεση για τις εξαγωγές πράσινης ενέργειας και για τον ρόλο της Ελλάδας ως ενεργειακού κόµβου της ΝA Ευρώπης. Και τέλος, στις υποδοµές φυσικού αερίου, όπως νέα FSRU για την εισαγωγή LNG (Κάθετος ∆ιάδροµος).
Συνολικά, όπως αναφέρουν, µέχρι το 2030 αναµένονται στην Ελλάδα επενδύσεις περίπου 20 δισ. ευρώ σε Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας και αποθήκευση, εκ των οποίων 7,5-10 δισ. εκτιµάται ότι θα χρηµατοδοτηθούν από τις ελληνικές τράπεζες.
Κυριακάτικη Απογευματινή
