Του Κώστα Τσαχάκη
Πρόσφορο πεδίο για επενδύσεις στην Ελλάδα στην αγορά data centers διαβλέπουν οι τέσσερις µεγαλύτερες αµερικανικές τράπεζες, J.P. Morgan Chase, Bank of America, Citigroup και Wells Fargo. Στις επαφές που πραγµατοποιήθηκαν επί αµερικανικού εδάφους µε τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και το επιτελείο του, υψηλόβαθµα στελέχη των συγκεκριµένων τραπεζών εξέφρασαν την άποψη ότι µέσα στα επόµενα χρόνια η Ελλάδα µπορεί να διπλασιάσει ή ακόµα και να τριπλασιάσει τη χωρητικότητα data centers που λειτουργούν στην επικράτειά της. Μάλιστα, όπως τόνισαν στην ελληνική αποστολή, είναι διατεθειµένες να συµµετάσχουν σε επενδυτικές κινήσεις είτε µε τη χορήγηση δανείων είτε µε κεφαλαιακή στήριξη.
Στις επαφές στις ΗΠΑ έγινε ειδική αναφορά και στην πρόσφατη συµφωνία της ∆ΕΗ µε την AWS για data center στη ∆υτική Μακεδονία. Οι Αµερικανοί τραπεζίτες γνώριζαν για τις κινήσεις της ∆ΕΗ (καθώς, σύµφωνα µε πληροφορίες, έχουν υπάρξει συζητήσεις µε την Επιχείρηση), αλλά και για το εξειδικευµένο προσωπικό που υπάρχει στη ∆υτική Μακεδονία και αποτελεί ισχυρό πλεονέκτηµα για την περιοχή.
Βέβαια, το ενδιαφέρον τους, κατά τις ίδιες πληροφορίες, δεν περιορίζεται στη ∆υτική Μακεδονία, αλλά αφορά ολόκληρη την Ελλάδα. Το επόµενο διάστηµα αναµένεται να υπάρξουν περαιτέρω διαβουλεύσεις, προκειµένου η δήλωση προθέσεων να µετουσιωθεί σε επενδυτικές κινήσεις.
Το έργο ∆ΕΗ – Amazon
Θα πρέπει να σηµειωθεί ότι τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα έχει προσελκύσει επενδύσεις δισεκατοµµυρίων ευρώ, τα οποία κατευθύνονται σε υποδοµές που αποτελούν τη βάση για cloud, τεχνητή νοηµοσύνη και ψηφιακές υπηρεσίες.
Πρόσφατο παράδειγµα αποτελεί το deal της ∆ΕΗ µε την Amazon Web Services (AWS) για τη δηµιουργία µεγάλου data center στη ∆υτική Μακεδονία. Το έργο στον Αγιο ∆ηµήτριο Κοζάνης, µε αρχική ισχύ τροφοδοσίας 300 MW και δυνατότητα επέκτασης έως το 1 GW, µεταφέρει το επίκεντρο της αγοράς από τα παραδοσιακά κέντρα δεδοµένων σε εγκαταστάσεις hyperscale, οι οποίες µπορούν να υποστηρίξουν τις ολοένα µεγαλύτερες ανάγκες του cloud και της τεχνητής νοηµοσύνης.
Η συµφωνία προβλέπει ότι η ∆ΕΗ θα διαθέσει την έκταση, τα κτίρια και τις ενεργειακές υποδοµές, ενώ η AWS θα εγκαταστήσει και θα λειτουργήσει τον εξοπλισµό πληροφορικής. Η µίσθωση προβλέπεται να έχει διάρκεια 15 ετών. Παράλληλα, η ηλεκτρική ενέργεια θα παρέχεται µέσω µακροπρόθεσµων συµβάσεων αγοράς ενέργειας από ανανεώσιµες πηγές.
Το οικονοµικό αποτύπωµα του project είναι ιδιαίτερα µεγάλο. Η πρώτη φάση του σχεδίου έχει συνδεθεί µε επενδύσεις δισεκατοµµυρίων ευρώ, ενώ δηµοσιεύµατα της αγοράς κάνουν λόγο για δυνητικό συνολικό ύψος που µπορεί να φθάσει σε πολύ υψηλότερα επίπεδα εφόσον προχωρήσει η επέκταση. Σε κάθε περίπτωση, η πραγµατική σηµασία της συµφωνίας δεν περιορίζεται στο ύψος της επένδυσης. Η εγκατάσταση στη ∆υτική Μακεδονία συνδέει πρώτη φορά σε τέτοια κλίµακα την ενεργειακή υποδοµή µε τις ανάγκες της παγκόσµιας ψηφιακής οικονοµίας.
Η επιλογή της περιοχής δεν είναι τυχαία. Ο πρώην ΑΗΣ Αγίου ∆ηµητρίου και η ευρύτερη περιοχή διαθέτουν εκτάσεις και ενεργειακές υποδοµές που µπορούν να αξιοποιηθούν στη µεταλιγνιτική εποχή. Το data center έρχεται, έτσι, να αποτελέσει ένα διαφορετικό είδος δραστηριότητας στην περιοχή, µε επίκεντρο πλέον όχι την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη, αλλά την κατανάλωση και αξιοποίηση µεγάλων ποσοτήτων ηλεκτρισµού για ψηφιακές υπηρεσίες.
Κρίσιµο το θέµα των υποδοµών
Το κρίσιµο ζήτηµα είναι η ενέργεια. Τα data centers λειτουργούν αδιάλειπτα και απαιτούν σταθερή ηλεκτροδότηση, ενώ οι υποδοµές που συνδέονται µε την τεχνητή νοηµοσύνη αυξάνουν σηµαντικά την πυκνότητα ισχύος.
Για τον λόγο αυτόν, η διαθεσιµότητα ηλεκτρικού χώρου, οι συνδέσεις µε το δίκτυο, οι υποσταθµοί, οι γραµµές µεταφοράς και η πρόσβαση σε ανταγωνιστικό και κατά το δυνατόν «πράσινο» ηλεκτρικό ρεύµα µετατρέπονται σε βασικούς παράγοντες για την προσέλκυση νέων επενδύσεων.
Σε κάθε περίπτωση, η επενδυτική κινητικότητα στην ελληνική αγορά έχει ξεκινήσει αρκετά χρόνια νωρίτερα και έχει βασικό επίκεντρο την Αττική.
Η Microsoft προχωρά το δικό της επενδυτικό σχέδιο για την ανάπτυξη data centers σε Σπάτα και Κορωπί. Το project περιλαµβάνει τρεις εγκαταστάσεις, µε συνολική σχεδιαζόµενη ισχύ περίπου 38,4 MW και προϋπολογισµό που τοποθετείται κοντά στα 1 δισ. ευρώ. Η επένδυση δηµιουργεί υποδοµή για υπηρεσίες cloud, µεταξύ άλλων Azure, Microsoft 365 και Dynamics 365, ενώ οι εργασίες για το data center στα Σπάτα έχουν ήδη περάσει στη φάση κατασκευής.
Στην Παιανία αναπτύσσεται παράλληλα το campus της Data4. Η γαλλική εταιρεία ανακοίνωσε αρχικά επένδυση άνω των 300 εκατ. ευρώ για την είσοδό της στην ελληνική αγορά, ενώ ο σχεδιασµός έχει πλέον διευρυνθεί. Το campus προορίζεται να φιλοξενήσει υποδοµές για cloud computing, αποθήκευση δεδοµένων, τεχνητή νοηµοσύνη και τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες.
Στην αγορά έχει ήδη ισχυρή παρουσία και η Digital Realty µέσω της Lamda Hellix. Η εταιρεία έχει αναπτύξει το Athens Data Center Campus, ενώ οι εγκαταστάσεις ATH3 και ATH4 ενίσχυσαν περαιτέρω τη διαθέσιµη δυναµικότητα. Το ATH3 σχεδιάστηκε µε ισχύ έως 6,8 MW και το ATH4 µε αντίστοιχη πρόσθετη δυναµικότητα, ενισχύοντας τον ρόλο της Αθήνας ως κόµβου διασύνδεσης.
Η συσσώρευση αυτών των επενδύσεων αλλάζει σταδιακά το προφίλ της ελληνικής αγοράς. Τα data centers δεν αποτελούν πλέον απλώς τεχνικές εγκαταστάσεις που φιλοξενούν servers, αλλά κρίσιµη υποδοµή για την οικονοµία του cloud, την τεχνητή νοηµοσύνη, τις ψηφιακές υπηρεσίες και τη λειτουργία επιχειρήσεων που εξαρτώνται από την άµεση πρόσβαση σε δεδοµένα.
Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας, η ανάπτυξη των τηλεπικοινωνιακών δικτύων και των υποθαλάσσιων καλωδίων, αλλά και η δυνατότητα αξιοποίησης της αυξανόµενης παραγωγής από ΑΠΕ δηµιουργούν προϋποθέσεις για περαιτέρω ανάπτυξη του κλάδου.
Κυριακάτικη Απογευματινή
