Εξωδικαστικός με διπλή προστασία για οφειλέτες

Διπλή παρέμβαση με άμεσο αντίκτυπο σε χιλιάδες δανειολήπτες και αυστηρότερο πλαίσιο ελέγχου των εταιρειών διαχείρισης κόκκινων δανείων πραγματοποιεί η κυβέρνηση, επιχειρώντας να αλλάξει προς το ευνοϊκότερο τους όρους με τους οποίους οι οφειλέτες εξυπηρετούν τις ρυθμίσεις τους, αλλά και τις συνέπειες που αντιμετωπίζουν οι servicers όταν παραβιάζουν τις υποχρεώσεις τους. Από τη μία πλευρά, το επιτόκιο στον εξωδικαστικό μηχανισμό κλειδώνει με τροπολογία του υπουργού Οικονομικών, Κυριάκου Πιερρακάκη, στο 3% για ολόκληρη τη διάρκεια της ρύθμισης για ευάλωτους και επιλέξιμους οφειλέτες, με τη μεσαία τάξη να περιλαμβάνεται στους δικαιούχους. Από την άλλη, το ανώτατο πρόστιμο που μπορεί να επιβάλει η Τράπεζα της Ελλάδος στους servicers δεκαπλασιάζεται, από τις 500.000 στα 5.000.000 ευρώ.

5.000.000 € το ανώτατο πρόστιμο από την ΤτΕ σε servicers

>20 δισ. € το συνολικό ποσό ρυθμίσεων μέσω Εξωδικαστικού μέχρι σήμερα

Συγκεκριμένα, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας καθιερώνει σταθερό επιτόκιο 3% ετησίως για τις συμβάσεις αναδιάρθρωσης οφειλών ευάλωτων οφειλετών και οφειλετών που ανήκουν στη μεσαία τάξη, οι οποίες καταρτίζονται με τράπεζες και servicers στο πλαίσιο του εξωδικαστικού μηχανισμού. Με δεύτερη τροπολογία, η κυβέρνηση δεκαπλασιάζει τα πρόστιμα στις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων σε περίπτωση παραβάσεων των υποχρεώσεών τους βάσει του θεσμικού πλαισίου, ανεβάζοντας το ανώτατο όριο ποινής από τις 500.000 ευρώ στα 5.000.000 ευρώ.

Με το υφιστάμενο καθεστώς, οι οφειλέτες που εντάσσονται στον εξωδικαστικό μηχανισμό επιβαρύνονται με σταθερό επιτόκιο για τα τρία πρώτα χρόνια της ρύθμισης. Το επιτόκιο διαμορφώνεται στο 3% για απαιτήσεις με εμπράγματη εξασφάλιση και στο 4% για όσες δεν διαθέτουν αντίστοιχη εξασφάλιση. Μετά την παρέλευση της τριετίας, το επιτόκιο μετατρέπεται σε κυμαινόμενο Euribor 3μήνου +2,5% για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και Euribor 3μήνου + 3% για οφειλές χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις. Με το σημερινό επίπεδο του Euribor (2,67%), το ανωτέρω σημαίνει ότι το επιτόκιο στον εξωδικαστικό μετά την παρέλευση τριετίας, θα ανερχόταν σε 5,17% για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και 5,67% για οφειλές χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις.

Άμεση εφαρμογή

Με την αλλαγή που ανακοίνωσε ο Κυριάκος Πιερρακάκης χθες κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής, προβλέπεται ότι για τους ευάλωτους και τους επιλέξιμους οφειλέτες (σύμφωνα με την περ. β΄ της παρ. 3 του άρθρου 14 του νόμου 4738/2020, δηλ. περιλαμβάνεται όλη η μεσαία τάξη), το επιτόκιο θα καθορίζεται στο 3% και θα παραμένει αμετάβλητο μέχρι την ολοκλήρωση της αποπληρωμής. Το νέο καθεστώς θα εφαρμόζεται ανεξάρτητα από την ύπαρξη υποθήκης ή άλλης εμπράγματης εξασφάλισης, καθώς και από τον χρηματοδοτικό φορέα που διαχειρίζεται την απαίτηση.

Το νέο σταθερό επιτόκιο 3% θα εφαρμοστεί άμεσα, με ισχύ για καταβολές από την 1η Δεκεμβρίου 2026, επιτρέποντας στους δικαιούχους να γνωρίζουν εκ των προτέρων το κόστος εξυπηρέτησης της οφειλής τους, χωρίς να επηρεάζονται από μελλοντικές μεταβολές των επιτοκίων. Μάλιστα, για να αποτυπώσει την οικονομική επίδραση της νέας ρύθμισης, ο Κυριάκος Πιερρακάκης παρουσίασε συγκεκριμένα παραδείγματα αποπληρωμής:

– Όπως ανέφερε, σε περίπτωση οφειλής 100.000 ευρώ, με διάρκεια ρύθμισης 20 ετών, το συνολικό όφελος από τη διατήρηση σταθερού επιτοκίου 3% μπορεί να ανέλθει σε 20.200 ευρώ, εφόσον πρόκειται για απαίτηση με εμπράγματη εξασφάλιση.

– Για αντίστοιχη οφειλή χωρίς εξασφάλιση, το δυνητικό όφελος αυξάνεται στις 28.000 ευρώ.

Τα ποσά αυτά προκύπτουν από τη σύγκριση του νέου επιτοκιακού καθεστώτος με το υφιστάμενο, στο οποίο προβλέπεται υψηλότερη επιβάρυνση μετά την αρχική τριετία. Πέρα από τη μείωση του συνολικού κόστους αποπληρωμής, η σταθερότητα του επιτοκίου περιορίζει την αβεβαιότητα για το ύψος των μελλοντικών δόσεων, στοιχείο που αποκτά ιδιαίτερη σημασία για νοικοκυριά με περιορισμένο διαθέσιμο εισόδημα.

Παραδείγματα αλλαγών στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό

1. Εξασφαλισμένη απαίτηση 100.000 € – Διάρκεια 20 έτη

2. Μη εξασφαλισμένη απαίτηση 100.000 € – Διάρκεια 20 έτη

Συμπληρωματικά

Όσον αφορά τον δεκαπλασιασμό των προστίμων για παραβάσεις από τους servicers, έρχονται συμπληρωματικά των προστίμων για παραβάσεις που επιβάλλει σήμερα η Τράπεζα της Ελλάδος. Αφορούν ειδικότερα, πρόστιμα από 50.000 ευρώ έως 500.000 ευρώ που επιβάλλονται ανά δανειολήπτη από τη Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, σε περιπτώσεις που διενεργηθούν ενέργειες είσπραξης σε συνεπή δανειολήπτη ή δανειολήπτη που δεν καταβάλλει κάποιες δόσεις εξαιτίας της μη χορήγησης από τον πιστωτή ή τον διαχειριστή πιστώσεων των αναγκαίων στοιχείων.

Εφημερίδα Απογευματινή