Με δύο εντελώς διαφορετικά πρόσωπα εμφανίζεται η ελληνική οικονομία στις αναθεωρημένες φθινοπωρινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι οποίες δημοσιεύθηκαν χθες, λίγα 24ωρα πριν να κατατεθεί την προσεχή Παρασκευή στη Βουλή ο νέος κρατικός προϋπολογισμός που συμπεριλαμβάνει αρκετά πιο αισιόδοξες εκτιμήσεις.
Από τη μία πλευρά, η χώρα διατηρεί φέτος και τα επόμενα χρόνια υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, επιταχύνει την αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ, εξακολουθεί να καταγράφει ισχυρούς ρυθμούς ανάπτυξης και να μειώνει την ανεργία ανοίγοντας νέες θέσεις εργασίας. Από την άλλη, η -σύμφωνα με την Κομισιόν- αναπτυξιακή δυναμική σταδιακά αρχίζει να εξασθενεί ως αποτέλεσμα της ολοκλήρωσης του Ταμείου Ανάκαμψης, ο υψηλός πληθωρισμός λόγω της εκτίναξης των ενεργειακών τιμών προβλέπεται ότι θα έχει διάρκεια και ως εκ τούτου αναμένεται να πλήξει ακόμη περισσότερο την αγοραστική δύναμη των πολιτών.
Ισχυρή αλλά όλο και πιο αργή ανάπτυξη, ακριβότερη καθημερινότητα και αποκλιμάκωση του χρέους, είναι τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά
Με λίγα λόγια, το κεντρικό μήνυμα που εκπέμπουν οι φθινοπωρινές προβλέψεις της ΕΕ είναι ότι μπορεί η Ελλάδα να παραμένει στην πρώτη γραμμή των ευρωπαϊκών χωρών με ισχυρά πλεονάσματα και υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης, βελτιώνοντας σταθερά τους δημοσιονομικούς δείκτες, ωστόσο η πρόοδος αυτή πιθανόν δεν αρκεί για να εξασφαλίσει αντίστοιχη βελτίωση στην καθημερινότητα των νοικοκυριών, ενώ η επόμενη διετία θα είναι πιο απαιτητική για την οικονομία, καθώς περιορίζεται σταδιακά η επενδυτική ώθηση από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Στις φθινοπωρινές προβλέψεις της η Κομισιόν διατηρεί αμετάβλητη στο 1,8% την πρόβλεψή της για την ανάπτυξη το 2026, αναθεωρεί όμως προς τα κάτω την εκτίμηση για το 2027, τοποθετώντας την στο 1,5% από 1,6% που προέβλεπε την άνοιξη. Για το 2028 αναμένει επίσης ρυθμό ανάπτυξης 1,5%, αποτυπώνοντας την επιβράδυνση που αναμένεται να ακολουθήσει την ολοκλήρωση των περισσότερων επενδυτικών προγραμμάτων του Ταμείου Ανάκαμψης. Το υψηλό ενεργειακό κόστος και οι αυστηρότερες συνθήκες χρηματοδότησης προστίθενται στους παράγοντες που περιορίζουν την αναπτυξιακή δυναμική. Το ελληνικό προσχέδιο του προϋπολογισμού εμπεριέχει σαφώς πιο αισιόδοξες προβλέψεις για ανάπτυξη 2% φέτος και 2,3% αντίστοιχα το 2027.
ΚΑΜΠΑΝΑΚΙ
Το πιο ηχηρό καμπανάκι ωστόσο, χτυπά για τον πληθωρισμό και στην επίδραση που θα έχει η συνεχιζόμενη ακρίβεια στην αύξηση των πραγματικών εισοδημάτων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναθεώρησε σημαντικά προς τα πάνω τις εκτιμήσεις της για τον πληθωρισμό στην Ελλάδα, προβλέποντας ότι θα διαμορφωθεί στο 4,1% το 2026 από 3,7% στις εαρινές προβλέψεις της, και στο 3,2% το 2027 έναντι 2,4% που εκτιμούσε την άνοιξη. Την αποκλιμάκωση την τοποθετεί το 2028, με επίπεδα πληθωρισμού στο 2,4%. Το προσχέδιο του ελληνικού προϋπολογισμού περιλαμβάνει πρόβλεψη για πληθωρισμό 3,8% το 2026 και 2,6% το 2027.
Η αναθεώρηση κατά 0,8 ποσοστιαίες μονάδες για το 2027 από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποτελεί ανησυχητική εξέλιξη, καθώς αποτυπώνει την εκτίμηση ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα παραμείνουν ισχυρές για μεγαλύτερο διάστημα.
Η Επιτροπή επισημαίνει ότι το αυξημένο ενεργειακό κόστος δεν θα περιοριστεί στους λογαριασμούς ενέργειας, αλλά αναμένεται να μεταφερθεί σταδιακά και στις τιμές των υπόλοιπων αγαθών και υπηρεσιών. Ήδη, κατά το τρίτο τρίμηνο του 2026, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στο 3,8% με ενδείξεις περαιτέρω ανόδου (5,5% τον Οκτώβριο).
Η επιβάρυνση αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στους εργαζομένους και στους πραγματικούς μισθούς τουλάχιστον για φέτος. Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις οκτώ χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις οποίες προβλέπεται μείωση των πραγματικών αποδοχών το 2026, παρά τις αυξήσεις στους ονομαστικούς μισθούς. Ειδικότερα, οι αμοιβές ανά εργαζόμενο αναμένεται να αυξηθούν κατά 3,8% φέτος, ποσοστό χαμηλότερο από τον προβλεπόμενο πληθωρισμό του 4,1%. Έτσι, η αύξηση των μισθών δεν αρκεί για να καλύψει την άνοδο του κόστους ζωής και η αγοραστική δύναμη υποχωρεί.
Υποχώρηση της επενδυτικής ώθησης και πριόνισμα του πραγματικού εισοδήματος
Στο μέτωπο της ανάπτυξης η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να στηρίζεται στην εγχώρια ζήτηση και κυρίως στις επενδύσεις. Σύμφωνα με την Κομισιόν, το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 1,9% σε ετήσια βάση το πρώτο εξάμηνο του 2026, με την επενδυτική δραστηριότητα να διατηρεί ισχυρή δυναμική και στο δεύτερο μισό του έτους, χάρη στις αυξημένες εισροές ευρωπαϊκών πόρων μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης.
Ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου αναμένεται να αυξηθεί κατά 7,3% το 2026, αλλά ο ρυθμός αυτός προβλέπεται να περιοριστεί σημαντικά στο 2,5% το 2027 και στο 2,6% το 2028. Η υποχώρηση της επενδυτικής ώθησης μετά το 2026 αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους για τους οποίους η Επιτροπή βλέπει χαμηλότερη ανάπτυξη στην επόμενη διετία. Οι προβλέψεις αυτές απέχουν παρασάγγας από τις αντίστοιχες της ελληνικής κυβέρνησης η οποία στο προσχέδιο του προϋπολογισμού τοποθετεί τον πήχυ της αύξησης των επενδύσεων στο 7,7% για φέτος και στο 7,9% για το 2028, εκτιμώντας ότι η χώρα θα συνεχίσει να προσελκύει σημαντικές επενδύσεις τα επόμενα χρόνια.
- 8,4% θα κλείσει η ανεργία το 2026 και 8% το 2027
- 0,5% θα αυξηθεί το τρέχον έτος η απασχόληση
- 4,1% του ΑΕΠ το 2026 θα διαμορφωθεί το πρωτογενές πλεόνασμα
- 135,7% του ΑΕΠ το 2026 και στο 130,7% το 2027 θα υποχωρήσει το δημόσιο χρέος
Συγκρατημένη είναι η Κομισιόν και στο επίπεδο της κατανάλωσης που παραμένει βασική συνιστώσα του ελληνικού ΑΕΠ. Η ιδιωτική κατανάλωση προβλέπεται να αυξηθεί κατά 1,5% το 2026, κατά 1,3% το 2027 και κατά 1,4% το 2028. Η Επιτροπή εκτιμά ότι το ενεργειακό σοκ περιορίζει το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών και, κατ’ επέκταση, τη δυνατότητά τους να αυξήσουν τις δαπάνες τους. Τα μέτρα ενεργειακής στήριξης και οι μειώσεις στη φορολογική και ασφαλιστική επιβάρυνση της εργασίας περιορίζουν τις απώλειες, χωρίς όμως να ανατρέπουν την εικόνα.
Στην αγορά εργασίας η τάση παραμένει θετική, αν και η βελτίωση αναμένεται να συνεχιστεί με βραδύτερους ρυθμούς. Η ανεργία προβλέπεται να υποχωρήσει στο 8,4% το 2026, στο 8% το 2027 και στο 7,7% το 2028. Οι εκτιμήσεις αυτές είναι ελαφρώς δυσμενέστερες από εκείνες της εαρινής έκθεσης, καθώς η Επιτροπή είχε προβλέψει ανεργία 8,3% και 7,9% αντίστοιχα για τα δύο πρώτα έτη.
Στην έκθεση της Κομισιόν επισημαίνεται πως οι κενές θέσεις εργασίας διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, ιδιαίτερα στον τουρισμό, αναδεικνύοντας την αναντιστοιχία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης εργασίας. Η έλλειψη κατάλληλων δεξιοτήτων και η περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων εξακολουθούν επίσης να αποτελούν σημαντικά διαρθρωτικά εμπόδια.
Η απασχόληση αναμένεται να αυξηθεί κατά 0,5% το 2026, με τον ρυθμό να περιορίζεται στο 0,4% το 2027 και στο 0,3% το 2028.
ΠΑΡΟΧΕΣ
Εκεί όπου η ελληνική οικονομία κερδίζει στα σημεία και έχει πλεονέκτημα έναντι άλλων χωρών είναι τα δημόσια οικονομικά. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ελλάδα αναμένεται να διατηρήσει υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, παρά το κόστος των νέων μέτρων στήριξης και των φορολογικών ελαφρύνσεων. Συγκεκριμένα, το πρωτογενές πλεόνασμα προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 4,1% του ΑΕΠ το 2026, στο 3,7% το 2027 και στο 3,4% το 2028, επίπεδα τα οποία πάντως βαίνουν μειούμενα σε σύγκριση με τα υπερπλεονάσματα των προηγούμενων ετών.
Η ελληνική οικονομία αναμένεται ότι θα συνεχίσει να συγκαταλέγεται μεταξύ των πλεονασματικών χωρών, καθώς -σύμφωνα με την Κομισιόν- το συνολικό δημοσιονομικό πλεόνασμα μετά και την καταβολή των τόκων για την εξυπηρέτηση του δημόσιου χρέους αναμένεται να υποχωρήσει από 2% του ΑΕΠ το 2025 σε 0,9% το 2026, 0,7% το 2027 και 0,2% το 2028.
Η Επιτροπή καταγράφει επίσης το δημοσιονομικό κόστος των παρεμβάσεων που έχουν ανακοινωθεί. Για το 2026 οι νέες παροχές, εξαιρουμένων των μέτρων ενεργειακής στήριξης, αντιστοιχούν σε περίπου 0,8% του ΑΕΠ, ενώ η ενεργειακή στήριξη υπολογίζεται σε 0,3%. Για το 2027 το πρόσθετο καθαρό κόστος των παρεμβάσεων εκτιμάται σε περίπου 0,6% του ΑΕΠ. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι αυξήσεις αποδοχών στο Δημόσιο, η χριστουγεννιάτικη παροχή των 500 ευρώ στους δημοσίους υπαλλήλους, η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες και οι φορολογικές ελαφρύνσεις για πολύτεκνους, αγρότες και αυτοαπασχολουμένους.
Εξίσου θετική είναι η πρόβλεψη για το δημόσιο χρέος, το οποίο αναμένεται να υποχωρήσει από το 145,4% του ΑΕΠ το 2025 στο 135,7% το 2026, στο 130,7% το 2027 και στο 126,6% το 2028. Μάλιστα, η εκτίμηση για το 2027 είναι βελτιωμένη κατά 3,7 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με την εαρινή πρόβλεψη αλλά και πιο αισιόδοξη της ελληνικής. Η αποκλιμάκωση αποδίδεται στην ισχυρή ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ, στα δημοσιονομικά πλεονάσματα και στη χρήση ταμειακών διαθεσίμων για την αποπληρωμή χρέους.
Οι φθινοπωρινές προβλέψεις της Κομισιόν είναι μεν θετικές για την ελληνική οικονομία, ωστόσο δεν παύουν να ηχούν ένα πρώτο καμπανάκι κινδύνου με αποδέκτες πρωτίστως την κυβέρνηση, δευτερευόντως την αντιπολίτευση -καθώς η χώρα οδεύει σε εκλογές- αλλά και τον επιχειρηματικό κόσμο.
Οι φθινοπωρινές προβλέψεις της Κομισιόν για την ελληνική οικονομία
| Δείκτες | 2026 | 2027 | 2028 |
| Αύξηση του ΑΕΠ (%, σε ετήσια βάση) | 1.8 | 1.5 | 1.5 |
| Πληθωρισμός (%, σε ετήσια βάση) | 4.1 | 3.2 | 2.4 |
| Ανεργία (%) | 8.4 | 8.0 | 7.7 |
| Ισοζύγιο γενικής κυβέρνησης (% του ΑΕΠ) | 0,9 | 0,7 | 0,2 |
| Ακαθάριστο δημόσιο χρέος (% του ΑΕΠ) | 135,7 | 130,7 | 126,6 |
| Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (% του ΑΕΠ) | -6,3 | -5,9 | -5,9 |
Εφημερίδα Απογευματινή









