Στις 16 Αυγούστου του 1974 η Τουρκία, µε τον «Αττίλα 2», ολοκλήρωσε την παράνοµη εισβολή που είχε προηγηθεί 27 µέρες πριν, στις 20 Ιουλίου της ίδιας χρονιάς, µε τον «Αττίλα 1». Οι δύο εισβολές είχαν απόσταση µεταξύ τους διότι οι Τούρκοι είχαν υπόψη τους να ολοκληρώσουν την απόπειρα κατοχής του βόρειου τµήµατος της Κύπρου, αναλόγως του ποια αντίσταση θα συναντούσαν. Μάλιστα η δεύτερη εισβολή της 16ης Αυγούστου αποτέλεσε την αφορµή της άµεσης αντίδρασης του Κωνσταντίνου Καραµανλή, ο οποίος, ως πρώτος πρωθυπουργός της Μεταπολίτευσης, έβγαλε την Ελλάδα από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ. Για την παράνοµη αυτή πράξη των Τούρκων είχαν προηγηθεί στην Ελλάδα σηµαντικά γεγονότα, τα οποία εκµεταλλεύτηκε η τουρκική πλευρά, της οποίας τα επεκτατικά σχέδια πάντοτε επιβουλεύονταν και την Κύπρο.
Ο ταξίαρχος Ιωαννίδης είχε ανατρέψει τον δικτάτορα Παπαδόπουλο και είχε διαµορφώσει το δικό του δικτατορικό καθεστώς. Πέντε µέρες πριν από την πρώτη εισβολή στην Μεγαλόνησο -και συγκεκριµένα στις 15 Ιουλίου του 1974- το δικτατορικό καθεστώς των Αθηνών σε συνεννόηση µε την ΕΟΚΑ Β ανέτρεψε πραξικοπηµατικά τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο, τον θρησκευτικό και πολιτικό ηγέτη της Κύπρου. Η ΕΟΚΑ Β ήταν µία µετεξέλιξη της ΕΟΚΑ υπό τον στρατηγό Γρίβα, που αντιστεκόταν στους Αγγλους µεταξύ 1955 και 1959, µε στόχο της αυτοδιάθεση της Κύπρου και την απαλλαγή της από τη βρετανική αποικιοκρατία. Η ανατροπή αυτή του Μακαρίου αποτέλεσε τη δικαιολογία αλλά και την αφορµή των Τούρκων για την εισβολή, καθώς µάλιστα επικαλούνταν και την ιδιότητά τους ως εγγυήτριας δύναµης της Κύπρου. Οι άλλες δύο ήταν η Αγγλία και η Ελλάδα.
Η Ελλάδα αποτράπηκε από την αµερικανική πλευρά να αντιδράσει στρατιωτικά, δεδοµένου ότι η χούντα του Ιωαννίδη δεν µπορούσε να απορρίψει την αξίωση αυτή των ΗΠΑ που ήθελαν να διαφυλάξουν, τότε, την έστω και τεχνητή συνοχή της νοτιοανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ. Ενεργό ρόλο στην όλη υπόθεση φαίνεται ότι είχε διαδραµατίσει ο τότε υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, ο πανίσχυρος Χένρι Κίσινγκερ.
Στο βιβλίο του «Ο Κίσσινγκερ και η Κύπρος: Μία µελέτη για την ανοµία», ο ιδρυτής και πρώην πρόεδρος του Ελληνοαµερικανικού Ινστιτούτου Ευγένιος Ρωσσίδης κατηγορεί ως αποκλειστικό υπεύθυνο για την εισβολή τον Κίσινγκερ. Στην παρουσίαση µάλιστα του βιβλίου του στην Ελλάδα είχε τονίσει τα εξής:
«Πρώτον, ο Κίσσινγκερ ενθάρρυνε το πραξικόπηµα εναντίον του Μακαρίου, την ώρα που όλοι στο Στέιτ Ντιπάρτµεντ του έλεγαν να µην το κάνει και, δεύτερον, ενθάρρυνε την τουρκική εισβολή»…
Ο πρώην επικεφαλής της αµερικανικής διπλωµατίας κάλεσε τον πρεσβευτή των ΗΠΑ στον ΟΗΕ να ζητήσει την αναβολή της σύγκλησης του Συµβουλίου Ασφαλείας. Ζήτησε από τον Αµερικανό πρεσβευτή στη Λευκωσία να συναντηθεί µε τον Σαµψών (σ.σ. επικεφαλής της ΕΟΚΑ Β`)… «∆ιέρρευσε» στους «New York Times» ότι η Ουάσινγκτον θα αναγνώριζε το νέο καθεστώς στην Κύπρο και στη συνέχεια ότι ενόψει της νέας κατάστασης έπρεπε να προστατευθούν οι Τουρκοκύπριοι στο νησί, διευκολύνοντας τη δεύτερη εισβολή τον Αύγουστο του 1974.
Επεσήµανε ακόµη ότι στους δύο πρώτους τόµους των αποµνηµονευµάτων του ο Χένρι Κίσινγκερ αφιερώνει µόλις έξι σελίδες για την Κύπρο, ενώ στον τρίτο τόµο, που εκδόθηκε στη συνέχεια, «λέει ψέµατα». Για τον ρόλο του Κίσσινγκερ έχει γράψει και ο Βρετανός, πρώην διπλωµάτης και καθηγητής Πολιτικών Ιδεών και Θεσµών στο Πανεπιστήµιο «Γουλιέλµο Μαρκόνι», Ουίλιαµ Μάλινσον. Εχει δε δώσει µεγάλη έµφαση στα βιβλία του που ασχολούνται µε το Κυπριακό στον ρόλο του Κίσινγκερ όχι µόνο στην εισβολή, αλλά σε όσα γεγονότα είχαν προηγηθεί. Κατά τον Μάλινσον, ο Κίσινγκερ έτρεφε αντιπάθεια προς την Ελλάδα, τους Ελληνοκυπρίους και τον Μακάριο ειδικότερα. Αυτή η ψυχολογική του προσέγγιση τον έκανε εµµονικό όσον αφορά τη διατήρηση της Τουρκίας ως συµµάχου των ΗΠΑ και ως παράγοντα διαµεσολάβησης µεταξύ της τότε Σοβιετικής Ενωσης και του µουσουλµανικού κόσµου.
Σε συνέντευξή του µάλιστα στην κυπριακή εφηµερίδα «Φιλελεύθερος» είχε πει ότι η πολιτική του Κίσινγκερ για την Κύπρο δεν ήταν µόνο εχθρική, αλλά και ύπουλη σε µεγάλο βαθµό. Είχε υποστηρίξει ότι ο Κίσινγκερ ενέτασσε στη στρατηγική των ΗΠΑ την εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο. Είχε επίσης αναφερθεί και στη στάση της Μεγάλης Βρετανίας στο Κυπριακό. Κατά τον Μάλινσον, το Λονδίνο υιοθετούσε πλήρως την αµερικανική πολιτική αλλά και τις θέσεις Κίσινγκερ στο Κυπριακό και γι’ αυτό ασπάστηκε επίσης την πρόθεση Κίσινγκερ για δικοινοτική λύση, πάνω στην οποία χρόνια µετά βασίστηκε και το απορριφθέν και από τους Κυπρίους και από την Αθήνα Σχέδιο Ανάν για την επίλυση του Κυπριακού.
Εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»
