Κάποτε, όταν είχες πρόβλημα στη δουλειά σου, χτυπούσες την πόρτα του διευθυντή. Μπορεί να διαφωνούσατε, ίσως και έντονα, ακόμη και να απολυόσουν. Τουλάχιστον υπήρχε ένας άνθρωπος απέναντί σου. Κάποιος που όφειλε να εξηγήσει τις αποφάσεις του. Σήμερα μπορεί να χάσεις τη δουλειά σου χωρίς να συναντήσεις κανέναν. Καλώς ήρθατε στον θαυμαστό κόσμο της ψηφιακής εργασίας!
Χιλιάδες διανομείς και εργαζόμενοι σε διαδικτυακές πλατφόρμες εξαρτώνται από εφαρμογές που οργανώνουν παραγγελίες, υπολογίζουν αμοιβές, παρακολουθούν επιδόσεις και επηρεάζουν την πρόσβασή τους στην εργασία. Το κινητό τηλέφωνο έγινε… γραφείο, προϊστάμενος και αξιολογητής. Μόνο που δεν διαθέτει αυτιά για να ακούσει παράπονα ούτε συνείδηση για να αναγνωρίσει μια αδικία.
Στην Ελλάδα, εργαζόμενοι στον χώρο της διανομής έχουν διαμαρτυρηθεί για την αδιαφάνεια των αλγοριθμικών συστημάτων, την πίεση των χρόνων παράδοσης και τις συνθήκες αμοιβής. Οι πλατφόρμες από την πλευρά τους, προβάλλουν τα πλεονεκτήματα της ευελιξίας και της αποτελεσματικότερης οργάνωσης των υπηρεσιών. Ασφαλώς, η τεχνολογία μπορεί να διευκολύνει την καθημερινότητα. Το πρόβλημα αρχίζει, όταν η ευκολία του πελάτη αποκτά μεγαλύτερη σημασία από την αξιοπρέπεια εκείνου που τον εξυπηρετεί.
Φανταστείτε έναν διανομέα που βλέπει ξαφνικά τον λογαριασμό του να περιορίζεται. Οι παραγγελίες λιγοστεύουν, το εισόδημα εξαφανίζεται και ο ίδιος προσπαθεί να καταλάβει τι συνέβη. Ποιος αποφάσισε; Με ποια κριτήρια; Υπήρξε λάθος; Και κυρίως, σε ποιον θα απευθυνθεί; Μήπως πρέπει να παρακαλέσει μια μηχανή να δείξει κατανόηση; Να εξηγήσει σε έναν υπολογιστή ότι έχει παιδιά, δάνεια και λογαριασμούς; Ή να περιμένει υπομονετικά μέχρι κάποιος αόρατος μηχανισμός αποφασίσει ότι αξίζει να εργαστεί ξανά;
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να απαντήσει με νέα οδηγία, η οποία πρέπει να ενσωματωθεί στις εθνικές νομοθεσίες έως τις 2 Δεκεμβρίου 2026. Προβλέπει ενημέρωση για τα αυτοματοποιημένα συστήματα, ανθρώπινη εποπτεία και δυνατότητα επανεξέτασης σημαντικών αποφάσεων. Στην Ελλάδα, το σχετικό νομοσχέδιο είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση μέχρι χθες, 19η Νοεμβρίου. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι ρυθμίσεις θα ενισχύσουν τη διαφάνεια και την προστασία των εργαζομένων. Είναι μια αναγκαία εξέλιξη. Αλλά η ψήφιση ενός νόμου δεν αρκεί.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι ποιος θα ελέγχει την εφαρμογή του και αν ο εργαζόμενος θα μπορεί πράγματι να αμφισβητήσει μια απόφαση, χωρίς να κινδυνεύει να χάσει το μεροκάματό του. Δεν αρκεί να υπάρχει ένα ηλεκτρονικό κουμπί με την ένδειξη «υποβολή ένστασης», εάν η απάντηση είναι ακόμη ένα αυτοματοποιημένο μήνυμα. Χρειάζεται πραγματικός συνομιλητής, αιτιολογημένη απόφαση και ουσιαστική δυνατότητα διόρθωσης. Διαφορετικά θα έχουμε πετύχει κάτι αξιοθαύμαστο: Να μεταφέρουμε την παλιά αυθαιρεσία σε καινούργιες, εντυπωσιακές οθόνες.
Και ας μην ξεχνάμε ότι πίσω από κάθε ψηφιακό λογαριασμό υπάρχει ένας άνθρωπος. Με οικογένεια, υποχρεώσεις, ενοίκιο και αγωνίες που δεν χωρούν σε μαθηματικούς υπολογισμούς. Η πρόοδος δεν μπορεί να μετριέται αποκλειστικά με την ταχύτητα παράδοσης μιας παραγγελίας. Γιατί, αν χρειάζονται δέκα λεπτά για να φτάσει ο καφές μας, αλλά εβδομάδες για να ακουστεί η ένσταση ενός εργαζομένου, τότε δεν έχουμε δημιουργήσει μια εξυπνότερη κοινωνία. Απλώς έχουμε αυτοματοποιήσει την αδικία.
Εφημερίδα Απογευματινή









