Το κορυφαίο ετήσιο συνέδριο της Αµερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας (ASCO -American Society of Clinical Oncology- 2026), το οποίο ολοκληρώθηκε την περασµένη Τρίτη στο Σικάγο των ΗΠΑ, ανέδειξε µε τον πιο εµφατικό τρόπο τη δύναµη της λεγόµενης «µεταφραστικής έρευνας» να µετατρέπει τις ανακαλύψεις του εργαστηρίου σε θεραπείες που αλλάζουν τη ζωή των ασθενών. Από τον καρκίνο του παγκρέατος έως τους καρκίνους κεφαλής και τραχήλου και τα σπάνια νεοπλάσµατα των σιελογόνων αδένων, τα νέα δεδοµένα προσφέρουν βάσιµη αισιοδοξία για το µέλλον της ογκολογίας.
Πάγκρεας. Η σηµαντικότερη, ίσως, ανακοίνωση του συνεδρίου αφορούσε τον µεταστατικό καρκίνο του παγκρέατος, µία από τις πλέον θανατηφόρες µορφές καρκίνου. Η καθηγήτρια Παθολογίας-Ογκολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστηµίου Αθηνών και συντονίστρια διευθύντρια της Β` προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής του Πανεπιστηµιακού Νοσοκοµείου Χαϊδαρίου «Αττικόν», Αµάντα Ψυρρή, εξηγεί στην «Κυριακάτικη Απογευµατινή» τι σηµαίνει η σχετική ανακοίνωση στο συνέδριο:
«Η µελέτη φάσης ΙΙΙ RASolute-302 έδειξε ότι το νέο στοχευµένο φάρµακο daraxonrasib σχεδόν διπλασιάζει τη συνολική επιβίωση ασθενών που είχαν ήδη λάβει προηγούµενη θεραπεία. Η διάµεση επιβίωση αυξήθηκε από 6,7 σε 13,2 µήνες, ενώ παράλληλα επιτεύχθηκε καλύτερος έλεγχος της νόσου και ευνοϊκότερο προφίλ ασφάλειας σε σύγκριση µε τη χηµειοθεραπεία. Η σηµασία του ευρήµατος είναι ιδιαίτερα σηµαντική, καθώς το φάρµακο στοχεύει στην οδό RAS/KRAS, η οποία εµπλέκεται σε περισσότερο από το 90% των καρκίνων του παγκρέατος και µέχρι πρόσφατα θεωρούνταν σχεδόν αδύνατο να αποτελέσει θεραπευτικό στόχο. Για δεκαετίες το KRAS χαρακτηριζόταν ‘‘µη φαρµακεύσιµο’’, παρά τον κεντρικό του ρόλο στην ανάπτυξη της νόσου. Η επιτυχία του daraxonrasib αποδεικνύει ότι η στόχευση αυτής της οδού είναι πλέον εφικτή και µπορεί να αλλάξει τη φυσική πορεία του καρκίνου του παγκρέατος».
Κεφαλή και τράχηλος. Οµως, εξίσου εντυπωσιακά ήταν τα αποτελέσµατα της µελέτης OrigAMI-4, η οποία αξιολόγησε το amivantamab σε ασθενείς µε υποτροπιάζοντα ή µεταστατικό HPV-αρνητικό καρκίνο κεφαλής και τραχήλου, οι οποίοι είχαν ήδη εξαντλήσει τις διαθέσιµες θεραπευτικές επιλογές. Η κ. Ψυρρή µάς διευκρινίζει:
«Στη µελέτη συµµετείχαν 102 ασθενείς και το φάρµακο πέτυχε ποσοστό αντικειµενικής ανταπόκρισης περίπου 47%, ενώ σχεδόν οκτώ στους δέκα ασθενείς παρουσίασαν κάποια συρρίκνωση του όγκου. Οι ανταποκρίσεις ήταν ταχείες και συχνά παρατεταµένες, µε διάµεση επιβίωση χωρίς πρόοδο της νόσου 6,8 µήνες και συνολική επιβίωση 12,5 µήνες. Το amivantamab στοχεύει ταυτόχρονα δύο σηµαντικούς µοριακούς µηχανισµούς, τους EGFR και MET, και ενδέχεται να αποτελέσει νέα θεραπευτική επιλογή για µια οµάδα ασθενών µε περιορισµένες εναλλακτικές λύσεις, µετά την αποτυχία της ανοσοθεραπείας και της χηµειοθεραπείας».
Αξίζει, µάλιστα, να σηµειωθεί ότι η ίδια η καθηγήτρια, η οποία θεωρείται ως διεθνής expert στον καρκίνο κεφαλής τραχήλου, έχει ήδη χορηγήσει το εν λόγω φάρµακο σε ασθενείς µε ανθεκτικό καρκίνο κεφαλής τραχήλου, µε πολύ καλά αποτελέσµατα.
Από το εργαστήριο στον ασθενή
Σύµφωνα µε την κ. Ψυρρή, τέλος, «το κεντρικό µήνυµα του ASCO 2026 είναι ότι η βαθύτερη κατανόηση των µοριακών µηχανισµών του καρκίνου οδηγεί στην ανάπτυξη θεραπειών που στοχεύουν µε ακρίβεια τα χαρακτηριστικά κάθε όγκου. Οι εξελίξεις που παρουσιάστηκαν επιβεβαιώνουν ότι η εποχή της εξατοµικευµένης ογκολογίας δεν αποτελεί πλέον υπόσχεση για το µέλλον, αλλά ήδη βελτιώνει την επιβίωση και την ποιότητα ζωής των ασθενών σε όλο τον κόσµο».
Εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»
