Μια φρικιαστική υπόθεση, η οποία ερευνάται ως πιθανή περίπτωση κανιβαλισµού στην Αυστραλία, προκαλεί παγκόσµιο σοκ, φέρνοντας το ζήτηµα εκ νέου στη δηµόσια συζήτηση. Η είδηση έγινε γνωστή όταν µια 32χρονη εµφανίστηκε σε αστυνοµικό τµήµα, υποστηρίζοντας πως έχει καταναλώσει µέρη του σώµατος του τετράχρονου γιου της, µε τις Αρχές να εντοπίζουν το αγοράκι νεκρό και τη µητέρα να κατηγορείται για ανθρωποκτονία. Η εν λόγω περίπτωση δεν είναι, φυσικά, η πρώτη που καταγράφεται στην ανθρώπινη ιστορία, καθώς ανάλογα περιστατικά έχουν σηµειωθεί και στο παρελθόν, προκαλώντας αποτροπιασµό και αποδεικνύοντας πως «ποτέ δεν ξέρεις τι συµβαίνει πίσω από κλειστές πόρτες», όπως ανέφερε µητέρα φίλου του άτυχου τετράχρονου.
Μία από τις πιο ειδεχθείς περιπτώσεις που έχουν µείνει στην ιστορία είναι αυτή του Αντρέι Τσικατίλο, που γεννήθηκε το 1936 στο Γιαµπλότσνοε. Ο Αντρέι, καταπιεσµένο παιδί, που έγινε µάρτυρας βίαιων θανάτων στον τόπο του από τους εισβολείς Γερµανούς, πέρασε στην εφηβεία γεµάτος ψυχολογικά και σεξουαλικά ζητήµατα και στη συνέχεια έγινε ο πιο γνωστός Σοβιετικός κατά συρροήν δολοφόνος, µε το προσωνύµιο «χασάπης του Ροστόφ». Σκότωσε 56 γυναίκες και παιδιά από το 1978 έως και το 1990, αποκόπτοντας και τρώγοντας τα γεννητικά τους όργανα και άλλα µέρη του σώµατός τους.
Πρώτο θύµα η 9χρονη Γιελένα Ζακοτνόβα. Την οδήγησε σε ένα εγκαταλειµµένο σπίτι και τη δολοφόνησε. Αποτροπιασµό προκαλεί η αναφορά του στο αγαπηµένο του σηµείο, τη µήτρα των γυναικών, για την οποία είχε δηλώσει: «Μου αρέσει να τη µασάω». Εν τέλει, ο άνδρας συνελήφθη και εκτελέστηκε το 1994.
Ιδιαίτερα γνωστή είναι και η δράση του Γκάρι Χάιντνκ, ο οποίος σκότωσε µία από τις έξι κοπέλες που απήγαγε το 1986, µαγειρεύοντας µέλη του σώµατός της, εµπνέοντας τον σκηνοθέτη Τζόναθαν Ντέµι να φτιάξει την ταινία «Η σιωπή των αµνών».
Ενας από τους πλέον διαβόητους κανίβαλους, πάντως, είναι ο Τζέφρι Ντάµερ, η ιστορία του οποίου µεταφέρθηκε στο Netflix. Σκότωσε τουλάχιστον 17 άνδρες και
αγόρια, ποζάροντας µε ανθρώπινα µέλη σε φωτογραφίες και τρώγοντάς τα, στη συνέχεια, πιστεύοντας πως έτσι κρατούσε τα θύµατα κοντά του.
Αντίστοιχα σοκαριστικά περιστατικά ανθρωποφαγίας σηµειώθηκαν και πιο πρόσφατα. ∆ύο αδέρφια από το Πακιστάν συνελήφθησαν τον Απρίλιο του 2014, όταν
ένα ανθρώπινο κεφάλι βρέθηκε στο σπίτι τους, µε τους ίδιους να έχουν εκτίσει ποινή φυλάκισης στο παρελθόν για κανιβαλισµό. Oι Αρχές ανακάλυψαν οστά που ανήκαν σε πάνω από 100 ανθρώπους, που είχαν πάρει από τους τάφους τους.
Ακόµα ένας, ο Αρµιν Μάιβες, έγινε γνωστός όταν προχώρησε σε κανιβαλισµό µε θύµα έναν άντρα, τον οποίον είχε βρει µέσω αγγελίας. «Ζητείται άντρας 18-30
ετών για να σφαγεί και κατόπιν να καταναλωθεί», ανέφερε το κείµενο, µε τον Μάιβες να βιντεοσκοπεί τη δράση του.
Περιπτώσεις κανιβαλισµού δεν συναντάµε µόνο στο εξωτερικό, καθώς τέτοια περιστατικά έχουν συµβεί και στην Ελλάδα. Ενα από αυτά έλαβε χώρα το 2001,
όταν αστυνοµικοί µπήκαν σε διαµέρισµα στους Αµπελόκηπους και αντίκρισαν ένα πάτωµα καλυµµένο µε αίµα και το πτώµα ενός 75χρονου κατακρεουργηµένο, µε τον γιο του να φωνάζει: «Σκότωσα τον διάβολο!». Από την ιατροδικαστική εξέταση προέκυψε ότι από το θύµα έλειπαν κοµµάτια του δέρµατος, τα µάτια, τα αυτιά, τµήµατα του εντέρου και τα γεννητικά όργανα. «Ηταν το έργο ενός πραγµατικού κανίβαλου», έλεγαν τότε οι Αρχές.
Ερµηνείες
Ολα τα ανωτέρω περιστατικά φέρνουν στην επιφάνεια την καταδίκη του κανιβαλισµού από τις δυτικές κοινωνίες, η οποία θεωρείται αυτονόητη από την κοινωνία και τις περισσότερες θρησκείες. Η συγκεκριµένη πράξη, που πήρε το όνοµά της από Ινδιάνους ιθαγενείς Καρίµπ, συναντάται από πολύ παλιά και συνεχίζεται ακόµα και σήµερα, µε την πρακτική να έχει εντοπιστεί µέχρι τη σύγχρονη εποχή σε αρκετές φυλές της Αφρικής, της Αυστραλίας και της Νότιας Αµερικής. Οι
λόγοι για τους οποίους έχει καταγραφεί ότι διαπράττεται είναι έλλειψη τροφής, σαδισµός ή κάποιας µορφής τελετουργία. Για τους ανθρώπους αυτών των πολιτισµών, µία είναι η κεντρική ιδέα: «Τρώµε τους νεκρούς γιατί ελπίζουµε να µη γίνουµε σαν αυτούς». Οι συµµετέχοντες σε κανιβαλιστικές γιορτές θεωρούν ότι καταναλώνοντας ανθρώπινη σάρκα αντλούν πνευµατική και σωµατική δύναµη, ενώ ταυτόχρονα εµπνέουν το δέος στους εχθρούς τους.
Εκτός όµως από την πολιτισµική και κοινωνική οπτική, µεγαλύτερο αποτροπιασµό προκαλεί εκείνη της ψυχολογίας, η οποία στέκεται κατά κύριο λόγο στα εγκλήµατα που συντελούνται και εµπεριέχουν ανθρωποφαγία.
Σύµφωνα µε τον Ζίγκµουντ Φρόιντ, η ερµηνεία εδράζεται σε ένα πρώιµο στάδιο της λίµπιντο, όταν το παιδί αποχωρίζεται από το σώµα της µητέρας κατά τον
απογαλακτισµό. Εφόσον υπάρχει το υπόβαθρο, κάποιο τραύµα ενδέχεται να πυροδοτήσει αντίδραση στρες, που θα φέρει στην επιφάνεια τις «θαµµένες» ορµές των
δραστών.
Από την πλευρά της, η επιστήµη της Ψυχοπαθολογίας συνδέει τον κανιβαλισµό µε τη σχιζοφρένεια, που επηρεάζει τη διάκριση µεταξύ κυριολεξίας και µεταφοράς, οδηγώντας το άτοµο στην εν λόγω πράξη ως τρόπο αναπλήρωσης κάποιου προϋπάρχοντος συναισθηµατικού κενού.
Αλλες θεωρίες για την εξήγηση της ειδεχθούς πράξης στέκονται στην ψευδαίσθηση ελέγχου που αποκοµίζει ο δράστης, στην εκδίκηση ή σε σεξουαλικής φύσεως κίνητρα. Σε κάθε περίπτωση, η αποτρόπαια πρακτική χρονολογείται στην προϊστορία, απασχολώντας διαχρονικά τους ειδικούς.
Του Μιχάλη Νιάβη
Κυριακάτικη Απογευματινή
