Με νέες φορολογικές παρεµβάσεις εµπλουτίζεται το πακέτο ελαφρύνσεων για τις επιχειρήσεις, που θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός από το βήµα της ∆ΕΘ. Στο τραπέζι, πέρα από τη µείωση της προκαταβολής φόρου από το 80% στο 50%-55%, µε δηµοσιονοµικό κόστος που εκτιµάται στα 800 εκατ. ευρώ και ως πρώτο βήµα για τη σταδιακή κατάργησή της µέσα στην επόµενη τετραετία, καθώς και την κατάργηση του τέλους επιτηδεύµατος, µε κόστος 240 εκατ. ευρώ, βρίσκεται και η αναµόρφωση του πλαισίου µεταφοράς φορολογικών ζηµιών. Πρόκειται για ένα µέτρο που έχει µπει στο «ραντάρ» του υπουργείου Εθνικής Οικονοµίας και Οικονοµικών, καθώς εκτιµάται ότι θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, θα δώσει ώθηση στις επενδύσεις και θα ευθυγραµµίσει την Ελλάδα µε τις πρακτικές που εφαρµόζονται στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες.
Το ενδιαφέρον είναι ότι η συγκεκριµένη παρέµβαση δεν ανήκει στην κατηγορία των κλασικών φορολογικών ελαφρύνσεων µε άµεσο δηµοσιονοµικό κόστος.
Αντίθετα, αντιµετωπίζεται ως µια διαρθρωτική αλλαγή στο φορολογικό σύστηµα, η οποία µπορεί να διευκολύνει τη λειτουργία των επιχειρήσεων, να περιορίσει τον φορολογικό κίνδυνο και να στηρίξει επενδυτικές αποφάσεις, ιδιαίτερα σε κλάδους όπου απαιτούνται αρκετά χρόνια µέχρι να αποδώσουν τα επενδεδυµένα κεφάλαια.
Σύµφωνα µε πληροφορίες, το οικονοµικό επιτελείο επεξεργάζεται σενάρια επέκτασης της δυνατότητας µεταφοράς φορολογικών ζηµιών πέραν της σηµερινής πενταετίας, µε τις τελικές αποφάσεις να «κλειδώνουν» τις προσεχείς ηµέρες.
Στόχος είναι η διαµόρφωση ενός πιο φιλικού φορολογικού πλαισίου για επιχειρήσεις µε µακροπρόθεσµο επενδυτικό σχεδιασµό, όπως η βιοµηχανία, η ενέργεια, οι νέες τεχνολογίες, οι κατασκευές και γενικότερα δραστηριότητες µε υψηλό αρχικό επενδυτικό κόστος.
Τι συµβαίνει σήµερα
Με βάση το ισχύον καθεστώς, οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα µπορούν να συµψηφίζουν φορολογικές ζηµίες µόνο µε µελλοντικά κέρδη και µόνο για διάστηµα πέντε ετών. Εάν µέσα σε αυτό το χρονικό διάστηµα δεν εµφανίσουν επαρκή κερδοφορία, το δικαίωµα αξιοποίησης των ζηµιών χάνεται οριστικά. Το σενάριο που εξετάζεται προβλέπει την επιµήκυνση του χρονικού ορίου ή ακόµα και την υιοθέτηση ενός πιο ευέλικτου συστήµατος. Η αλλαγή εκτιµάται ότι θα ευνοήσει ιδιαίτερα νέες επιχειρήσεις, µεγάλα επενδυτικά σχέδια και κλάδους όπου η απόσβεση των επενδύσεων απαιτεί πολλά χρόνια. Στις περιπτώσεις αυτές, οι ζηµίες των πρώτων χρήσεων συχνά δεν προλαβαίνουν να συµψηφιστούν προτού λήξει η πενταετία, µε αποτέλεσµα να µην υπάρχει κανένα φορολογικό όφελος.
Η συζήτηση αποκτά ακόµα µεγαλύτερη βαρύτητα, αν ληφθεί υπόψη η εικόνα της επιχειρηµατικής κερδοφορίας στην Ελλάδα. Τα τελευταία διαθέσιµα φορολογικά στοιχεία δείχνουν ότι περισσότερες από τις µισές επιχειρήσεις εξακολουθούν να εµφανίζουν ζηµιές ή µηδενικό φορολογητέο αποτέλεσµα. Ειδικότερα, στις κεφαλαιουχικές εταιρείες, 66.737 από τις 134.708 επιχειρήσεις (49,5%) δήλωσαν ζηµιές, ενώ ακόµα 14.350 εµφάνισαν µηδενικό αποτέλεσµα. Αντίστοιχα, στις προσωπικές εταιρείες, 51.912 από τις 131.359 ήταν ζηµιογόνες και άλλες 8.574 δήλωσαν µηδενικά κέρδη.
Συνολικά, σχεδόν έξι στις δέκα επιχειρήσεις είτε καταγράφουν ζηµίες είτε δεν εµφανίζουν φορολογητέα κέρδη. Η εικόνα αυτή εξηγεί γιατί ένα πιο ευέλικτο καθεστώς µεταφοράς ζηµιών θεωρείται σηµαντικό εργαλείο, ιδιαίτερα για επιχειρήσεις που βρίσκονται σε φάση ανάπτυξης, υλοποιούν επενδύσεις ή επηρεάζονται έντονα από τις διακυµάνσεις της οικονοµικής συγκυρίας.
Οι προβλέψεις µεταφοράς ζηµιών αποτελούν βασικό στοιχείο της φορολογικής πολιτικής στις περισσότερες ανεπτυγµένες οικονοµίες, καθώς επιτρέπουν την εξοµάλυνση της φορολογικής επιβάρυνσης σε βάθος χρόνου. Με
τον τρόπο αυτόν οι επιχειρήσεις φορολογούνται µε βάση τον συνολικό κύκλο της δραστηριότητάς τους και όχι αποκλειστικά από τα αποτελέσµατα µίας χρήσης.
Από τις 35 ευρωπαϊκές χώρες που έχουν εξεταστεί σε σχετικές διεθνείς µελέτες, οι 19 επιτρέπουν τη µεταφορά φορολογικών ζηµιών για απεριόριστο αριθµό ετών. Στις υπόλοιπες εφαρµόζονται συγκεκριµένα χρονικά όρια. Το Λουξεµβούργο διαθέτει το πιο γενναιόδωρο καθεστώς µεταξύ των χωρών µε περιορισµούς, επιτρέποντας µεταφορά για 17 χρόνια. Αντίθετα, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στην οµάδα των χωρών που εφαρµόζουν το αυστηρότερο όριο των πέντε ετών, µαζί µε τη Βουλγαρία, την Κροατία, την Τσεχία, την Ουγγαρία, τη Μολδαβία, την Πολωνία, τη Ρουµανία, τη Σλοβακία και τη Σλοβενία. Το στοιχείο αυτό θεωρείται µειονέκτηµα για επενδύσεις µεγάλης διάρκειας, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις η περίοδος απόσβεσης υπερβαίνει κατά πολύ την πενταετία.
Πιο περιοριστικό είναι το ελληνικό σύστηµα και ως προς τη δυνατότητα µεταφοράς ζηµιών σε προηγούµενες χρήσεις. Σε αρκετές χώρες οι επιχειρήσεις µπορούν να συµψηφίζουν ζηµίες της τρέχουσας χρήσης µε κέρδη προηγούµενων ετών, λαµβάνοντας ακόµα και επιστροφή φόρου που είχαν ήδη καταβάλει. Ο µηχανισµός αυτός λειτουργεί ως εργαλείο ενίσχυσης της ρευστότητας σε περιόδους ύφεσης ή έντονης οικονοµικής αβεβαιότητας. Η Ελλάδα δεν προβλέπει αντίστοιχη δυνατότητα, ενώ στην Ευρώπη µόλις εννέα χώρες εφαρµόζουν το σύστηµα αυτό. Μόνο η Εσθονία και η Λετονία δεν θέτουν χρονικό περιορισµό.
Την ίδια στιγµή, αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αναθεωρούν τους σχετικούς κανόνες. Η Κύπρος αποφάσισε από φέτος να επεκτείνει τη µέγιστη περίοδο µεταφοράς από πέντε σε επτά χρόνια, ενισχύοντας την ελκυστικότητά της ως επενδυτικού προορισµού. Αντίθετα, η Σλοβενία περιόρισε από το 2025 τη δυνατότητα µεταφοράς από απεριόριστη διάρκεια σε πενταετία. Η Γαλλία αυστηροποίησε φέτος το πλαίσιο για επιχειρήσεις µε πολύ µεγάλες συσσωρευµένες ζηµίες, περιορίζοντας τη δυνατότητα αξιοποίησής τους για ποσά άνω των 2,5 δισ. ευρώ. Παράλληλα, η Ελβετία θα αυξήσει από το 2028 τη διάρκεια µεταφοράς από τα επτά στα δέκα έτη, ενώ στη Γερµανία προβλέπεται εκ νέου περιορισµός του ποσοστού έκπτωσης µεγάλων ζηµιών, εκτός εάν παραταθεί το ισχύον καθεστώς.
Κυριακάτικη Απογευματινή
