ΓΡΑΦΕΙ ο Βαγγέλης Κούμπουλης *
Υπάρχει ένα γνώριμο, σχεδόν τελετουργικό μοτίβο στην ελληνική πολιτική ζωή κάθε φορά που η επικαιρότητα αγγίζει τα Ελληνοτουρκικά. Πριν καλά καλά στεγνώσει το μελάνι μιας τουρκικής αντι-NAVTEX, τα μικρόφωνα παίρνουν φωτιά, οι δηλώσεις γεμίζουν εύκολους αφορισμούς περί «εθνικών ηττών» και «φιάσκων», και ο δημόσιος διάλογος μετατρέπεται σε διαγωνισμό πατριωτικής πλειοδοσίας. Ακριβώς αυτό παρακολουθήσαμε τις προηγούμενες ημέρες με αφορμή την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου και τη γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Άγκυρα.
Ωστόσο, το Σάββατο, μόλις έκλεισε η πόρτα του υπουργείου Εξωτερικών πίσω από τους πολιτικούς αρχηγούς μετά την ενημέρωση του Γιώργου Γεραπετρίτη, η εικόνα άλλαξε αισθητά. Όχι επειδή ξαφνικά εξαφανίστηκαν οι ενστάσεις της αντιπολίτευσης, αλλά διότι η πραγματικότητα στο πεδίο αποδείχθηκε πολύ πιο πεζή -και πολύ πιο θετική- από τα πολεμικά σενάρια των τηλεοπτικών παραθύρων. Ακόμη και φωνές που παραδοσιακά επενδύουν στην υψηλή ένταση, όπως της Ζωής Κωνσταντοπούλου, προσγειώθηκαν σε πιο θεσμικές διατυπώσεις, ενώ ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ περιόρισαν την κριτική τους σε νομικές και διπλωματικές επιφυλάξεις, αφήνοντας στην άκρη τις κραυγές περί υποχώρησης.
Την ίδια ώρα, ανοιχτά της Κάσου και της Καρπάθου, το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo» θα συνεχίσει τις εργασίες του με βάση την ελληνική αδειοδότηση, χωρίς να επαναλαμβάνονται τα σκηνικά έντασης του καλοκαιριού του 2024. Και εδώ ακριβώς κρύβεται το πιο ουσιαστικό συμπέρασμα αυτής της περιπέτειας: πόσο καταστροφική θα ήταν για τα ελληνικά συμφέροντα μια επιλογή θερμής σύγκρουσης στην Κάσο πριν από δύο χρόνια, όπως εμμέσως ή σαφώς εισηγούνταν τότε οι θιασώτες του «πολιτικού τσαμπουκά».
Ας αναλογιστούμε τα δεδομένα του 2024. Τότε, το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης βρισκόταν ακόμη μετέωρο, με την ίδια τη Λευκωσία να διατηρεί σοβαρές αμφιβολίες για την οικονομική του βιωσιμότητα και να καθυστερεί κρίσιμες ρυθμιστικές αποφάσεις. Μια στρατιωτική κλιμάκωση εκείνη τη στιγμή, για ένα καλώδιο που δεν ήταν καν βέβαιο αν θα χρηματοδοτηθεί από τους βασικούς του εταίρους, θα αποτελούσε το μεγαλύτερο δώρο προς την Άγκυρα. Θα μετέτρεπε ένα ευρωπαϊκό ενεργειακό έργο σε διμερή ελληνοτουρκική κρίση, θα πάγωνε κάθε επενδυτικό ενδιαφέρον και θα έδινε στην Τουρκία το άλλοθι που αναζητούσε για να αμφισβητήσει έμπρακτα την ελληνική υφαλοκρηπίδα.
Αντί γι’ αυτό, επιλέχθηκαν η ψυχραιμία, η διπλωματική θωράκιση με ευρωπαϊκή και αμερικανική κάλυψη και η αναμονή μέχρι να ωριμάσουν οι συνθήκες. Σήμερα, το έργο προχωρά στην πράξη, οι έρευνες εκτελούνται κανονικά και η τουρκική αντίδραση περιορίζεται σε τυπικές ασύρματες οχλήσεις χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα. Η εξωτερική πολιτική δεν ασκείται ούτε με «καριοφίλια» ούτε με όρους εντυπώσεων. Κρίνεται εκ του αποτελέσματος. Και εν προκειμένω, το αποτέλεσμα δικαιώνει όσους επέλεξαν τη στρατηγική υπομονή αντί για την εύκολη ηρωική έξοδο.
* Ο κ. Κούμπουλης είναι ιστορικός και θεολόγος
Εφημερίδα Απογευματινή









