Υπάρχουν εύλογες απορίες αν τα σημερινά νεαρά παιδιά ξέρουν τι ακριβώς γιορτάζουμε στις εθνικές επετείους. Πέραν του «νέγρου του Μοριά», που έχω αναφέρει και με άλλη ευκαιρία και που είχε χαρακτηρίσει έτσι τον Κολοκοτρώνη μαθητής όταν σε ένα ρεπορτάζ του δρόμου είχε ερωτηθεί σχετικώς για την 25η Μαρτίου, στο διαδίκτυο κυκλοφορεί ανάλογο ρεπορτάζ για την επέτειο του «ΟΧΙ». Και μία νεαρή κοπέλα θεωρεί ότι εορτάζουμε την απελευθέρωσή μας από την… Κίνα. Δεν ξέρω αν ήταν φτιαχτό το τηλεοπτικό στιγμιότυπο ή η κοπέλα που ρωτήθηκε είχε υπ’ όψιν της την… Cosco. Ακόμη όμως και η απάντηση να ήταν επίτηδες σκηνοθετημένη, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η άγνοια των νέων σήμερα για τα ιστορικά γεγονότα της πατρίδας τους «χτυπάει κόκκινο». Ούτε είναι τυχαίο προφανώς ότι η γνωστή ιστορικός Μαρία Ευθυμίου είπε ότι οι μαθητές του δημοτικού προ 40 ετών γνώριζαν περισσότερα από όσα γνωρίζουν σήμερα οι απόφοιτοι λυκείου.
Το σίγουρο είναι, θα τολμούσα να πω, ότι και η πλειονότητα αγνοεί ορισμένα περιστατικά, απλώς και μόνο επειδή αποφεύγεται -άλλη ηλίθια παράδοση, διαχρονική- να είναι πλήρη γύρω από τα γεγονότα τα σχολικά βιβλία. Ορισμένα για να μην ξύνονται πληγές και πυροδοτούνται πολιτικά πάθη. Οπότε είναι φυσικό να κυριαρχεί δικαιολογημένη άγνοια…
Για παράδειγμα. Για την ιταλική επίθεση πώς ο Μουσολίνι θα έβρισκε αφορμή για την επίθεση στην Ελλάδα; Χρειαζόταν μία προβοκάτσια. Η προβοκάτσια βρέθηκε και εκδηλώθηκε τρεις ημέρες πριν από την επίδοση του τελεσιγράφου προς τη χώρα μας. Για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκε το ιταλικό ειδησεογραφικό πρακτορείο Στέφανι που μετέδωσε την εξής ψευδέστατη είδηση: «Βόμβαι εξερράγησαν πλησίον του λιμεναρχείου των Αγίων Σαράντα. Συμμορία έξη ανωνύμων Ελλήνων συνελήφθη εντός του αλβανικού εδάφους».
Επειδή προφανώς η… αιτιολογία αυτή δεν ήταν επαρκής, χρειάστηκε η εκδήλωση και ενός άλλου επεισοδίου με πρωταγωνιστές δήθεν Έλληνες. Υποτίθεται ότι είχε εκδηλωθεί ελληνική επίθεση σε ιταλικό φυλάκιο πλησίον της Κορυτσάς, την οποία βεβαίως είχαν πραγματοποιήσει Ιταλοί μυστικοί πράκτορες.
Επίσης, με αφορμή την άρνηση του Μεταξά στους Ιταλούς, που κωδικοποιήθηκε στο ιστορικό «ΟΧΙ», είχαν εκδηλωθεί και τότε, σε αυτές τις κρίσιμες στιγμές, τα πολιτικά πάθη εξαιτίας του Μεταξά. Όμως ο βενιζελικός Γ. Καφαντάρης θα παρατηρήσει: «Είπε το “ΟΧΙ” ο μόνος Έλληνας που μπορούσε να πει το “ΝΑΙ”»!
Αλλά και ο Σεφέρης με την ιδιότητα του διπλωμάτη έχει αναγνωρίσει τον ρόλο του Μεταξά στη σθεναρή στάση της Ελλάδας απέναντι στην Ιταλία. Του αναγνώρισε ότι δεν άκουσε αυτούς που τον περιέβαλλαν και που θα ήταν πρόθυμοι να υποκύψουν στο τελεσίγραφο ως ψοφοδεείς. Με την απόφασή του να πει «ΟΧΙ» ο Σεφέρης αναγνωρίζει ότι εκείνη την ημέρα ο Μεταξάς καταργούσε στην ουσία την 4η Αυγούστου. Για να καταλήξει: «Την 28η ο Μεταξάς έβγαινε από το κλειστό περιβάλλον των κολάκων της πλατείας Συντάγματος για να γίνει ένα πρόσωπο στη μεγάλη τραγωδία της Ευρώπης…»!
Εφημερίδα Απογευματινή
