Η συνταγματική αναθεώρηση δεν μπορεί να αποτελεί ευκαιρία πολιτικής αντιπαράθεσης ή μικροκομματικής εκμετάλλευσης, είτε από τη συμπολίτευση είτε από την αντιπολίτευση επειδή πολύ απλά συνιστά καταστατική αναγκαιότητα για τη δημοκρατία στο πρώτο τέταρτο του 21ου αιώνα. Το σύνταγμα, ως ο θεμελιώδης νόμος της πολιτείας, οφείλει να αποτελεί ζωντανό οργανισμό που αντικατοπτρίζει τις αξίες, τις ανάγκες και τις προκλήσεις της εποχής του. Όταν οι κοινωνικές, οικονομικές και τεχνολογικές συνθήκες μεταβάλλονται με ραγδαίους ρυθμούς, η διατήρηση διατάξεων που διαμορφώθηκαν σε εντελώς διαφορετικά ιστορικά πλαίσια ενδέχεται να λειτουργήσουν ως τροχοπέδη.
Στη σύγχρονη πραγματικότητα, η ανάγκη αναθεώρησης αφορά κατ’ αρχάς στον εκσυγχρονισμό της λειτουργίας του ελληνικού κράτους και την ενίσχυση των θεσμών. Η επιτάχυνση της απονομής της δικαιοσύνης, η ευθύνη υπουργών, το περιβόητο άρθρο 86 μαζί και η εμπέδωση της διαφάνειας στη λειτουργία της εκτελεστικής και της νομοθετικής εξουσίας αποτελούν πρωτεύοντα αιτήματα των καιρών και της κοινωνίας. Ειδικά το ισχύον πλαίσιο γύρω από την ευθύνη των υπουργών και τη βουλευτική ασυλία χρήζει επαναξιολόγησης, ώστε να εμπεδώνεται το αίσθημα ισονομίας και να αποκαθίσταται η εμπιστοσύνη των πολιτών προς το πολιτικό σύστημα.
Επιπλέον, οι νέες παγκόσμιες προκλήσεις επιβάλλουν την κατοχύρωση νέων συνταγματικών προβλέψεων. Η κλιματική κρίση και η ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος, το νερό ως δημόσιο αγαθό, η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας, της τεχνητής νοημοσύνης και η προστασία των προσωπικών δεδομένων στην ψηφιακή εποχή, καθώς και οι νέες μορφές κοινωνικής ανισότητας, απαιτούν επικαιροποιημένο πλέγμα συνταγματικής προστασίας. Το σύνταγμα που θα ψηφιστεί στην αναθεωρητική Βουλή οφείλει να παρέχει αυτά τα εργαλεία ώστε να θωρακίζονται οι δομές και οι πολίτες απέναντι σε κινδύνους που δεν μπορούσαν να προβλεφθούν σε προηγούμενες δεκαετίες.
Η συνταγματική αναθεώρηση συνεπώς, υπερβαίνει τις κομματικές γραμμές και προϋποθέτει ευρύτερες συναινέσεις, νηφαλιότητα, με το βλέμμα στο μέλλον της πατρίδας. Μέσα από διάλογο, η αναθεώρηση μπορεί να καταστήσει την πολιτεία πιο ευέλικτη, δίκαιη και αποτελεσματική, εξασφαλίζοντας ότι το θεμελιώδες κείμενο της δημοκρατίας μας, θα συνεχίσει να εμπνέει και να προστατεύει τις επόμενες γενιές.
Εφημερίδα Απογευματινή
