Ο κύκλος των εξαγγελιών στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης άνοιξε. Πρώτος ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε την περασμένη Τετάρτη μέτρα, αυξήσεις, επιδόματα, φορολογικές αλλαγές. Στα 13 δισ. ευρώ το κόστος των μέτρων, εκτιμά η κυβέρνηση. Αντιγράφει το 80% του προγράμματός μας, δηλώνει το ΠΑΣΟΚ. Η συνέχεια το Σαββατοκύριακο με τις πρωθυπουργικές εξαγγελίες και την ερχόμενη εβδομάδα με τις θέσεις του ΠΑΣΟΚ και των άλλων κομμάτων.
Για να μην ξεχνιόμαστε. Βρισκόμαστε ήδη σε μία από τις πιο παρατεταμένες προεκλογικές περιόδους, που σχεδόν πάντα συνοδεύονται από πληθώρα εξαγγελιών, υποσχέσεων και παροχών. Για να είμαστε δίκαιοι, ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛΑΣ, Φρ. Κουτεντάκης, δήλωσε ότι το κόμμα του είναι έτοιμο να καταθέσει το πρόγραμμά του στο Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο για ανεξάρτητη κοστολόγηση. Ερώτημα: Γιατί αυτό δεν έγινε πριν από τις εξαγγελίες; Και αυτό δεν αφορά μόνο το συγκεκριμένο κόμμα…
Ερώτημα δεύτερο: Γιατί τα κόμματα που πλειοδοτούν σε παροχές κατά κανόνα αποφεύγουν συχνά να υποβάλουν τα προγράμματά τους σε ανεξάρτητη και θεσμική κοστολόγηση από φορείς όπως το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους ή άλλους αρμόδιους ελεγκτικούς μηχανισμούς;
Η απάντηση βρίσκεται κατ’ αρχάς στη φύση του πολιτικού ανταγωνισμού. Οι υποσχέσεις έχουν μεγαλύτερη απήχηση όταν παρουσιάζονται με έμφαση στα οφέλη τους και όχι στο οικονομικό βάρος τους. Μια επίσημη κοστολόγηση ενδέχεται να αναδείξει σημαντικές δημοσιονομικές επιβαρύνσεις ή να αποκαλύψει ότι ορισμένες εξαγγελίες είναι δύσκολο να υλοποιηθούν χωρίς νέους φόρους, δανεισμό ή περικοπές δαπανών.
Παράλληλα, η κοστολόγηση δεν είναι πάντοτε μια ουδέτερη και απολύτως αντικειμενική διαδικασία. Βασίζεται σε παραδοχές σχετικά με την ανάπτυξη της οικονομίας, τα δημόσια έσοδα, τις επενδύσεις και τη συμπεριφορά των αγορών. Διαφορετικές εκτιμήσεις μπορεί να οδηγήσουν σε διαφορετικά αποτελέσματα. Τα κόμματα επικαλούνται συχνά αυτή την αβεβαιότητα για να δικαιολογήσουν την απροθυμία τους να δεσμευθούν σε μια συγκεκριμένη αριθμητική αποτύπωση των προτάσεών τους.
Τελικά, όμως, όσο σημαντική και αν είναι η κοστολόγηση, δεν αποτελεί το μοναδικό ούτε το σημαντικότερο κριτήριο αξιολόγησης ενός πολιτικού προγράμματος. Το ουσιαστικό ερώτημα αφορά την κατεύθυνσή του: ποιο παραγωγικό μοντέλο προτείνει για τη χώρα, ποιες επενδύσεις προωθεί, πώς ενισχύει την παραγωγή, την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα. Διότι ένα πρόγραμμα δεν κρίνεται μόνο από το κόστος των μέτρων του αλλά κυρίως από το αναπτυξιακό όραμα που προβάλλει και από την ικανότητά του να δημιουργήσει διατηρήσιμο πλούτο και ευημερία για την κοινωνία.
Eφημερίδα Απογευματινή
