Εχουµε εκτιµήσει εδώ και καιρό ότι το Μεταναστευτικό, σε συνδυασµό µε την οικονοµική πίεση, αλλά κυρίως το πρώτο, θα αποτελέσει τον καταλύτη για τη συνολική πολιτική µετατόπιση της Ευρώπης και τον πολιορκητικό κριό για δοµική αλλαγή των πολιτικών συσχετισµών πανευρωπαϊκά. Η Ευρώπη µετακινείται πολιτικά και η τάση δεν είναι συγκυριακή ούτε παροδική εκλογική διαµαρτυρία. Από τη Γερµανία και τη Γαλλία µέχρι τη Βρετανία, την Αυστρία, την Ισπανία, την Πορτογαλία και τη Ρουµανία, κόµµατα που χαρακτηρίζονται αντισυστηµικά, εθνικιστικά, ριζοσπαστικά δεξιά ή ακροδεξιά ενισχύονται, πιέζουν και επελαύνουν διεκδικώντας την πρωτοκαθεδρία.
Παρότι δεν συγκροτούν ενιαίο ιδεολογικό µέτωπο εκφράζουν µια ευρύτερη αµφισβήτηση του πολιτικού συστήµατος που κυριάρχησε στην Ευρώπη τις προηγούµενες δεκαετίες και αυτή η αµφισβήτηση προέρχεται από τις κοινωνίες. Η δυναµική αυτών των κοµµάτων ξεκινά από κάτω, από τη βάση, δεν δηµιουργήθηκαν από επάνω µε στόχο να διαχυθούν στα κατώτερα επίπεδα της πυραµίδας. Το αντίθετο συµβαίνει.
Στη Γερµανία, η AfD αποτελεί την πιο εντυπωσιακή περίπτωση λόγω και των όντως σκληρών χαρακτηριστικών που έχει. Από κόµµα που αρχικά αντιµετωπιζόταν ως φαινόµενο κυρίως της Ανατολικής Γερµανίας έχει εξελιχθεί σε πανεθνική δύναµη, φθάνοντας σε πρόσφατες δηµοσκοπήσεις ακόµη και στην πρώτη θέση, µπροστά από CDU/CSU. Η πίεση προς την παραδοσιακή Κεντροδεξιά είναι τεράστια, ενώ παράλληλα το SPD απέχει πολύ από τα ιστορικά ποσοστά του. Ο µεταπολεµικός άξονας CDU – SPD βρίσκεται αντιµέτωπος ακόµα και µε έκλειψη.
Στη Γαλλία, το Rassemblement National της Μαρίν Λεπέν έχει ήδη περάσει σε τροχιά εξουσίας µε µεγάλη δηµοσκοπική απόσταση περίπου 20 µονάδων από τα επόµενα κόµµατα! Η παραδοσιακή Κεντροδεξιά έχει αποδυναµωθεί, ο χώρος του Γάλλου προέδρου Εµανουέλ Μακρόν αναζητεί διάδοχη έκφραση και η γαλλική Αριστερά, παρότι παραµένει βαθιά διαιρεµένη, ωστόσο η ακραία έκφρασή της, ο Ζαν Λικ Μελανσόν, στις περισσότερες δηµοσκοπήσεις µέχρι πρότινος ήταν δεύτερος… Αν όντως περάσει στον δεύτερο γύρο τότε το σύστηµα αναγκαστικά θα στηρίξει Λεπέν. Ωστόσο στις τελευταίες µετρήσεις o Μελανσόν παρουσιάζει κάµψη και γι’ αυτό τον λόγο η κυβέρνηση του καταλογίζει ότι ο ίδιος υποκινεί τις κινητοποιήσεις και τα επεισόδια των τελευταίων ηµερών, µε στόχο να προκαλέσει αποσταθεροποίηση.
Στη Βρετανία, οι εξωφρενικές πολιτικές των Εργατικών στο Μεταναστευτικό και η ισλαµοποίηση των αστικών κέντρων οδήγησαν στην εµφάνιση της πίεσης µε ιδιαίτερη ένταση. Το Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ (φωτ.) έχει µετατραπεί σε δύναµη που διµβολίζει τον παραδοσιακό βρετανικό δικοµµατισµό, αποσπώντας κυρίως ψηφοφόρους από τους Conservatives, αλλά ασκώντας πίεση και στους Labour. Το σηµαντικότερο νέο στοιχείο είναι ότι πλέον υπάρχει ανταγωνισµός και στα δεξιά του Reform. Το Restore Britain του Ρούπερτ Λόου, πρώην βουλευτή του Reform, συγκροτήθηκε επισήµως ως κόµµα το 2026 και επιχειρεί να εκφράσει µια ακόµη σκληρότερη αντισυστηµική και µεταναστευτική ατζέντα. Reform και Restore ανταγωνίζονται πλέον για τµήµατα του ίδιου ακροατηρίου.
Στην Αυστρία, το FPÖ έχει παγιωθεί ως κεντρικός πόλος του πολιτικού συστήµατος, καταγράφοντας σε µετρήσεις ποσοστά που προσεγγίζουν ακόµη και το 40%! Η παλιά ισορροπία µεταξύ ÖVP και SPÖ έχει διαρραγεί και το ερώτηµα δεν είναι πλέον εάν το FPÖ αποτελεί µεγάλη δύναµη, αλλά πώς µπορεί να διαµορφωθεί µακροπρόθεσµα κυβερνητική πλειοψηφία χωρίς αυτό.
Στην Ιταλία, η πολιτική µετατόπιση έχει ήδη συντελεστεί και η µέχρι πρότινος αντισυστηµική έκφραση βρίσκεται στην εξουσία. Ωστόσο η δυναµική δεν εξαντλήθηκε. Η εµφάνιση του Ροµπέρτο Βανάτσι και του Futuro Nazionale δηµιουργεί πίεση ακόµη δεξιότερα, πρωτίστως προς τη Lega, αλλά δυνητικά και προς το FdI. Η ιταλική περίπτωση είναι προάγγελος της επόµενης φάσης του φαινοµένου: ακόµα µεγαλύτερη πίεση προς τα δεξιά.
Στην Ισπανία, το Vox έχει εδραιωθεί ως τρίτος σηµαντικός πόλος, πιέζοντας από τη µία την κυβέρνηση και το PSOE και από την άλλη το Partido Popular, από το οποίο διεκδικεί το πιο συντηρητικό εκλογικό ακροατήριο. Στην Πορτογαλία, το Chega µετατράπηκε µέσα σε λίγα χρόνια από κόµµα διαµαρτυρίας σε κεντρικό κοινοβουλευτικό παράγοντα, ανατρέποντας την παλαιά ισορροπία µεταξύ Σοσιαλιστών και Κεντροδεξιάς.
Στη Ρουµανία, το AUR του Τζόρτζε Σιµιόν έχει αποκτήσει δυναµική που πολιορκεί το σύνολο του παραδοσιακού φιλοευρωπαϊκού κοµµατικού συστήµατος. Στην Πολωνία, η Konfederacja πιέζει ταυτόχρονα το PiS από τα δεξιά και το κυβερνητικό στρατόπεδο του Ντόναλντ Τουσκ, διεκδικώντας ρόλο ρυθµιστή.
Στο Βέλγιο, το Vlaams Belang ανταγωνίζεται ευθέως την N-VA για την πρωτοκαθεδρία στη Φλάνδρα. Στην Ολλανδία, παρά την υποχώρηση του PVV του Γκέερτ Βίλντερς από τα υψηλότερα ποσοστά του, ο χώρος δεν συµπιέζεται γενικώς, αλλά αναδιατάσσεται µεταξύ PVV, JA21 και FvD. Στη Σουηδία και τη Φινλανδία, αντίστοιχες δυνάµεις έχουν ήδη επηρεάσει άµεσα την κυβερνητική πολιτική, ενώ στην Τσεχία η µετάβαση της αντισυστηµικής ψήφου στην εξουσία έχει ήδη συντελεστεί.
Εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»
