Η κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από την Ανατολική Λιβύη παρά τις προσπάθειες να παρουσιαστεί ως μία εξέλιξη η οποία δεν παράγει έννομα αποτελέσματα αποτελεί αναμφισβήτητα ήττα για την Ελλάδα και διπλωματική επιτυχία για την Τουρκία. Ότι είναι παράνομο, άκυρο και ανυπόστατο, και μάλιστα ως τέτοιο το χαρακτηρίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση στο ανώτατο επίπεδο αλλά και χώρες της περιοχής που επίσης θίγονται, όπως το Ισραήλ και η Αίγυπτος, οι οποίες έχουν βαρύνουσα σημασία, είναι αναμφισβήτητα θετικό. Αλλά είναι το ένα σκέλος. Αυτό που μένει να διαπιστωθεί είναι εάν η Τουρκία θα επιχειρήσει να δημιουργήσει τετελεσμένα στο πεδίο ενισχυμένη από το γεγονός ότι πλέον η Λιβύη ως σύνολο, Ανατολική και Δυτική, το υιοθετεί. Είναι σαφές ότι η ελληνική πλευρά δεν έχει περιθώριο για Κάσο #2 σε οποιαδήποτε μορφή και παραλλαγή, ενόψει της επανέναρξης των ερευνών για την πόντιση του καλωδίου Ελλάδας – Κύπρου.
Δεν πρέπει βέβαια να παραγνωρίζεται το γεγονός ότι οι Βεδουίνοι της Λιβύης, Ανατολικής και Δυτικής, δεν εμφορούνται από θεσμικές αντιλήψεις, λειτουργούν με τη λογική «εν τη παλάμη και ούτω βοήσωμεν» και πλειστηριάζουν συνήθως υπερβολικά τις αποφάσεις τους, αλλά και αυτό μέσα στο παιχνίδι είναι. Η διπλωματία δεν είναι μόνο επίσημες συναντήσεις και δηλώσεις. Για την ακρίβεια το μεγαλύτερο μέρος διεξάγεται κάτω από το τραπέζι.
Πέραν αυτού όμως είναι προβληματικό το ότι η Ελλάδα αιφνιδιάζεται διαρκώς και βρίσκεται προ τετελεσμένων πότε με τη Λιβύη και το τουρκολιβυκό και πότε με την Αίγυπτο και τη Μονή Σινά.
Το μοτίβο αυτό είναι προβληματικό διότι δείχνει ότι παρά τις πανηγυρικές και επικοινωνιακές δηλώσεις υπάρχει θέμα αφενός στην αντιληπτική ικανότητα της ηγεσίας του υπουργείου Εξωτερικών, αφετέρου στο πώς εκλαμβάνεται η Ελλάδα στην περιοχή.
Σε ό,τι αφορά στο δεύτερο, προκύπτει ότι αντιμετωπίζεται ως μία χώρα η οποία δεν έχει κουλτούρα και διάθεση επιβολής κόστους σε αυτούς οι οποίοι παραβιάζουν δικαιώματά της και βλάπτουν συμφέροντά της. Γι’ αυτό και κάνουν ό,τι κάνουν. Προεξοφλούν ότι δεν θα έχουν συνέπειες. Δυστυχώς έχουν αντιληφθεί ότι η ελληνική ηγεσία διαχειρίζεται τα θέματα κυρίως με όρους αποφυγής εσωτερικού κόστους και όχι αποφασιστικότητας προώθησης παντί τρόπω των ελληνικών θέσεων. Ότι τη νοιάζει περισσότερο να μη σηκωθεί σκόνη στο εσωτερικό από το να διασφαλίσει το αποτέλεσμα.
Από ελληνικής πλευράς επιδεικνύεται μια διαρκής διάθεση αποφυγής ρήξεων και προτίμησης συμβιβασμού στη βάση μικρής ή μεγάλης υποχώρησης. Αν δεν αλλάξει η εικόνα που έχουν τρίτοι σχετικά με τη βούληση της Ελλάδας να συνδέσει με βαρύ αντίτιμο αποφάσεις ή κινήσεις που την πλήττουν, η χώρα θα βρίσκεται διαρκώς αντιμέτωπη με δυσάρεστες καταστάσεις τις οποίες θα προσπαθεί να διαχειριστεί εκ των υστέρων σε ένα αέναο damage control. Σε μία περίοδο αλλά και σε μία περιοχή όπου στις διεθνείς σχέσεις επικρατεί ο απόλυτος, κυνικός ρεαλισμός, η κούφια επίκληση του Διεθνούς Δικαίου χωρίς πρόθεση είτε άσκησης σκληρής ισχύος είτε προσφοράς ανταλλαγμάτων που έχουν νόημα για τον συνομιλητή είτε πρόκλησης σοβαρών επιπτώσεων για τον αντίδικο, η ελληνική θέση θα διαβρώνεται.
Στο συγκεκριμένο θέμα, οι δηλώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης εφόσον δεν συνοδευθούν από διακοπή ευρωπαϊκών κονδυλίων προς τη Λιβύη με απαράβατο όρο την αποκήρυξη του τουρκολιβυκού για να αποκατασταθεί η χρηματοδότηση, δεν θα έχουν αποτέλεσμα. Τσάι και συμπάθεια για να μην γκρινιάζει η Ελλάδα και στη συνέχεια business as usual.
Εφημερίδα Απογευματινή
