Στις 17 Αυγούστου 2026 ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν σε μια συνέντευξή του προς το δίκτυο Al Jazeera Arabic, προχώρησε σε μια σπουδαία δήλωση, που προφανώς δεν έχει γίνει αντιληπτή στην Ελλάδα (ειδικά στους ηγετικούς κύκλους της αριστερής αντιπολίτευσης) στον βαθμό που πρέπει. « Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι πλέον προτεραιότητα για εμάς», σημείωσε χαρακτηριστικά. Και υπογράμμισε τους όρους που θέτει και την αξιολόγηση που κάνει σχετικά: « Αν μας δεχθούν, καλώς. Αν όχι, πάλι καλώς. Η Ευρώπη θα χάσει, όχι η Τουρκία». Η δήλωση αυτή δεν έγινε σε μια άσχετη χρονική συγκυρία, αλλά ταυτόχρονα σχεδόν με την υπογραφή της τριμερούς συμφωνίας στη Μέκκα με τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν. Κάνει φανερή την οριστική στροφή που επιχειρεί η Τουρκία από την Ευρώπη και τη Δύση προς την Ασία και το ισλαμικό τόξο που προωθεί τα τελευταία χρόνια φιλοδοξώντας να έχει ρόλο ηγεμονικής περιφερειακής δύναμης σε αυτό. Διατηρώντας παράλληλα την ιδιότητά της ως μέλος του ΝΑΤΟ.
Η Συμφωνία της Μέκκας όσο και αν ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Χ. Φιντάν θέλησε να δώσει στίγμα της στην παράμετρο της αμυντικής συνδρομής, τύπου άρθρου 5 του ΝΑΤΟ, στη βάση της είναι μια προσπάθεια οικονομικής, τεχνολογικής και χρηματοδοτικής συνέργειας των τριών δυνάμεων στην εξέλιξη της πολεμικής βιομηχανίας και την εξέλιξη στρατιωτικών εξοπλισμών. Κάτι σαν τα προγράμματα SAFE της Ευρώπης. Η Τουρκία-αξίζει να σημειωθεί- δηλώνει απογοητευμένη από τη διστακτικότητα ή την αδράνεια κεντρικών ή και περιφερειακών δυνάμεων στην Ευρώπη να της δώσουν πρωταγωνιστικό και κεντρικό ρόλο, ως προς τον βιομηχανικό επανεξοπλισμό της Ένωσης. Μετά τις ενστάσεις από την πλευρά της Ελλάδας και της Κύπρου η Τουρκία απεκόπη επί της ουσίας δυνατότητας ενεργούς συμμετοχής στα προγράμματα χρηματοδοτήσεων SAFE. Εταιρικά υπάρχει δυνατότητα ενδεχομένως για συμμετοχές από την πλευρά της Τουρκίας στην Ευρώπη, ειδικά μετά την εξαγορά συντριπτικού τμήματος της πολεμικής βιομηχανίας της Ιταλίας.
Η αλλαγή πλεύσης που δημοσιοποίησε ως δεσπόζουσα αντίληψη ο πρόεδρος Ερντογάν, δεν μένει στο πεδίο της πολεμικής βιομηχανίας και των εξοπλισμών αλλά -όπως δημοσιεύματα του κυβερνητικού τύπου έκαναν φανερό- επεκτείνεται και στις διεκδικήσεις της Άγκυρας σε βάρος των ζωνών εθνικής κυριαρχίας και κυριαρχικών οικονομικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου. Της ευρωπαϊκής ιδιοκτησίας εν συνόλω, δηλαδή. Συγκεκριμένα, μετά την ανακοίνωση από πλευρά της Τουρκίας των δύο θαλάσσιων πάρκων που καλύπτουν παρανόμως και διεθνή ύδατα, προβάλλοντας διεκδικήσεις «γκρίζων ζωνών» αλλά και τις δηλώσεις αμφισβήτησης της ελληνικής ιδιοκτησίας σε νησιά του Αιγαίου, η φιλοκυβερνητική «Χουριέτ» κυκλοφόρησε με διθυραμβικούς τίτλους ότι «σκίσαμε τον χάρτη της Σεβίλλης». Αυτό δείχνει ότι στην Τουρκία όπως γίνεται έκδηλο και από το κλίμα στα social media ο εθνικιστικός φονταμενταλισμός και η υστερία της «γαλάζιας πατρίδας» κινείται πέραν κάθε ελέγχου.
Οι τελευταίες κινήσεις αμφισβήτησης του καθεστώτος κυριαρχίας στο Αιγαίο και των ΑΟΖ των νησιών, αποτελεί ευθεία προσπάθεια αμφισβήτησης της ευρωπαϊκής ιδιοκτησίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της. Αυτή είναι μια νέα πραγματικότητα, αφού στον αμέσως επόμενο καιρό είναι πλέον επιβεβλημένο να ξεκαθαρισθούν τα όρια κυριαρχίας και οικονομικών ζωνών Ελλάδας και Κύπρου προκειμένου να ορισθούν ευθύβολα και με οριστικό τρόπο τα σύνορα της Ευρώπης έναντι στις Ασιατικής και Ισλαμικής Τουρκίας.
Στην ΕΛΑΣ και το ΠΑΣΟΚ προτείνουν ακόμη ευρωπαϊκά αντίμετρα και κυρώσεις στην Τουρκία ως προς την ενταξιακή της πορεία. Η πραγματικότητα και τα δεδομένα έχουν αλλάξει με πρωτοβουλία της Άγκυρας και το παλαιό σκεπτικό περί ευρωπαϊκής Τουρκίας (πέραν της τελωνειακής ένωσης) έχει de facto ακυρωθεί.
Eφημερίδα Απογευματινή
